זייט 4
פווגעני לאָקטיאָנאָוו
ביכער פארן פאלק אין סאָוועטן-פארבאנד
פון יאר צו יאָר וואקסט דער טוראזש פון דער ליטעראטור אין פ. ס. ס. י., נאָר אינעם פאָריקן יאָר אליין זענען דערשינען אין פ. ס. םס. ר. העכער 24 טויזנט ביכער-טיטלען מיט א טיראזש פון כמעט 8380 מיליאָנען עקזעמפּלארן.
אין סאָוועטישן לאנד זענען פאראן העכער 200 צענטראלע און געגנטלעכע פארלאגן, וועלעכע פארעפנטלעטן ליטעראטור אין 119 שפּראכן פון די פעלקער פון פ. ם. ס. ר., צווישן וועלכע ס'ציילֿן זיך 40 שפּראכן פון די פעלקער וועלבע האָבן נישט געהאט קיין אייגענעם אלחיבות ביז צום אינסטאורירן די סאָווטישע
מאכט, די גרעסטע פארלאגן פון סאָוועטןיפארבאנד זענען: דער מלוכה-פארלאג
פאר פּאָליטישער ליטעראטור, דער מלוכה{ פארלאג פאך קינסטלערישער ליטעראטור, דער מלוכה-פארלאג פאר טעכנישער ל?יטעראטור, דער מלוכח-פארלאג פאר קינדער-ליטעראטור א. א. עם וועהט שטארק פארלאנגט צווישן די כרייטסטע מאסן פונעם פאָלק אין פ.'ס. ס. ר. די פּאָליטישע ליטעראטור און אין דער ערשטער ריי, די ווערק פוז די געניאלע קלאסיקער פון מארקסיזםלעניניזם. די ווערק פון וו.או. לענין און . וו. סטאלין זענען געוואָהן ביים סאָוועמישן מענטשן דאָס וויכטיקסטע. די ווערק פון די קלאסיקער פון מארקסיזם-לעניניזם זענען פארעפנטלעכט געװאָרן אין פאנר, אין די יאָרן פון דער סאָוועטישער מאכט, אין א טיראזש פון 847 מיליאָנען עקזעמפּלארן, ביים אָנהויב פונעם יאָר 1981 איז פארענדיקט געװואָרן דאָס ארויסגעבן די געזאמלטע ווערק פון וו. אי. לענין אין 5 בענרער, און עס איז פארעפנטלעכט געוואָרן דער 18-טער באנד פון די געזאמלטע ווערק פון י. וו. סטאלין, נאָר אין 1981, וועט דער מלוכח-פארלאג פאר פּאָליטישער ליטעראטור פֿארעפנטלעכן העכער 300 טיטלען פון די ווערק פון מארקס, ענגעלס, לענין און סטאלין, מיט א טיראזש פון אן ערך 60 מילואָן עקזעמפּלארן. די פאוועטישע מענטשן מאָנען בסדר אויך קינסטלערישע ליטעראטור. עס איז
(סוף פון זײם ו) ארומצווואגאבאָנדירן און צו הונגער.
אין אזעלכע באדינגונגען איז לייכט צו פארשטיין פארוואס אין מדינת ישראל, קאָן אפיל?ו נישט זיין קיין רייד פון הייבן ד' פּראָפּעסיאָנעלע קווֹאליפיקאציע און פארוואָס אין קעגנטיי?, די וואם האָבן יאָרן-לאנג געארבעט כּדי זיך צו ספּעציאליזירן: קוואליפיצירטע ארבעטער, אינזשינערן, ראָקטוירים א. א. וו. לעבן איבער אין ישרא? די טראגעדיע פון פּראָפּעסיאָנעלער דעקוואליפיקאציע, זייענדיק צופרידן אויב נאָך לאנגע זוכענישן און דורך פּראטעקציע קאָנען זיי אַרבעטן אלס שווארצע-ארבעטער בי די אמעריקאנער סטראטעגישע שאָסײיען, אָרדער אלס משרתים אין די לוקסוםס-רעסטאראנען.
גלייכצייטיק מיט דער אקציע פון באקעמפן דעם ציוניזם, דארפן די יורישע דעמאָקראטישע קאָמיטעטן תיכה צוטרעטן צום אָרגאניזירן א ברייטע אקציע איבערצוצייגן און צו העלפן די יירישע יוגנטלעכע פון 18-- 14 יאָר זי זאָלן זיך איינשרייבן אין די פאך-שולן, טעכנישע-מיט?-שולן און אין די אינסטיטוטן צו וועלכע זי האָבן פעיקייטן-- און כדי אָריענטירן די דערוואקסענע וװאָס זענען פעיק און ווילן ארבעטן, צוֹ די קוואליפיצירונגשׁולן פון לעבן די אונטערנעמונגען,
מיר דארפן גענצלעך אונדזער יוגנט די פרויען, א?ע ואס דארפן זיך ענדגילטיק באפרייען פון די שפּורן פון דער פינצטערער פארגאנגענהייט, פוז דער אומזיכערקייט פון דער ,,לופטמענטש""- באשעפטיקונג-- אומקערן
ליידן
גענוג אָנצוווייזן אז אין פֿאָריקן יאָר איז געוואַקסן דער טיראזש פון די קינסטלערישע ליטערארישע אויסגאבן, מיט כמעט 4 מאָל אין פארגלייך מיטן יאָר 1940, נאָר דער מלוכה-פארלאג פאר קינסטלערישער ליטעראטור אליין, האָט געגעבן דעם ביכער-מארק אין יאָר 1980, 42 מוליאן ביכער. אין א מאפן-טיראזש זענען דערשינען ביים מלוכה-פארלאג. פאר קינסטלערישער ליטעראטור, פארשידענע ווערק פון די רוסישע קלאסיקער און סאָוועטישע שרייבער ווי אויך פון די קלאסיקער פון דער וועלט-ליטעראטור. אין יאָר 1980 זענען פארעפנטלעכט געוואָרן 0 געזאמלטע ווערק, צווישן וועלכע 9 זענען קאָמפּלעקטע און פארענדיקטע. עס זענען פארענדיקט געוואָרן די אויסגאבן אין 6 בענדער פון א. פּושקינס און ג. גאָגאָלס ווערק און 5 בענדער פון לעטי אוקראינקא, די אויסגעוויילטע ווערק פון שעקפפּיר, שילער, מאופֿאסאן. עס זענען ארויסגעגעבן געוװאָרן די ווערס פון מ. גאָרקי, א. טשעכאוו, ט. שעווטשענץקא, נ. דאָבראָליובאָוו, ג. געקראפאָוו, ה. בארביס, ד. בייראָן, פונעם כינעזישן קלאסיקער לו סיניא און א זאמלונג פראנצויזישע נאָוועלן פונעם 19-טן יארהונדערט, פון דער ליריק פון אלטערטום, א באנד לידער און פּראָזע פון בעראַנזשע, א זאמלונג אין 2 בענדער פון זשאָרזש סאנדס ווערק. מען זעצט. פאָר דאָס פארעפנטלעכן אין אסך עקעזעמפלארן, די ווערק פון באלזאק, דרייזער, פּעטעפי. עס זענען גרייט צום דרוק די ערשטע צוווי בענדער פון מארטין אנדערסען נעקסעסם ווערק.
פון די ביכער פון די סאוועטישע שרייבער קען מען אנצייכענען די ווערק פון א. טאָלסטאי, מ. שאָלאָכאָו, ס. בובענאָוו, ב. פּאָלעװװױי און ק. פעדין,
אין די לעצטע פינף יאָר, האָט דער מלוכה-פארלאג פאר קינסטלערישער לוטעראטור ארויסגעגעבן, דורך דער רעדאקציע פון די סלאווישע פלעקער פון איבער דער גרענעץ, 56 ביכער-יטיטלען מיט א טיראזש פון סך-הכ? 1 מיליאָן 0 טויזנט עקזעמפּלארן. עס איז די רייד פון אדאם מיצקעוויטשס דיכטונג און פּאָעמען, פון די געקליבענע ווערק פון
מיטן פּנים צו די פאך-און קוואליפיצירונגס-שולן
זייער פּנים צום טעכנישן לימוד. מיר דארפן זי אָריענטירן צו דערגרייכן א קוואליפיקאציע.
כדי צו דערגרייכן דעם צוועק, טאָר נישט בלייבן קיין איין אקטיוויסט פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט נישט אגטרענירט אין דער ארבעט, טאר נישט בלייבן קיין איין נישטיבאזוכט הויז טאָר נישט בלייבן קיין איין ייד נישט, אָדער יידישער ארבעטער נישט אויפגעקלערט צו זען קלאר זיין פליכט לנבי זיך, ל? זיינע סינדער, לגבי דער גרויסער זאך פון פרייהייט און פֿאָרשריט פון אלע ארבעטנדיקע.
די ציוניסטן ועלן אוודאי מיט דער געלעגנהייט זוכן ווייטער צו פירן זייער פארברעכערישע טעטיקייט און שטערן אונדוז אין אונדוער ארבעט. דער ענטפער פֿון די אקטווויסטן פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט דארף זיין אן ענערנישער. מיר דארפן מיט דער גאנצער שנאה באקעמפן די משרתים פון די אימפּעריאליסטן װעלכע זוכן אריינצוכאפּן אין זייער נעץ פון ליגנס די איינפאכע מענטשן װאָס
האסן די מל?חמה, די מענטשן װאָס ווילן לעבן און ארבעטן פריד?עך און גליקלעך.
פון דער אקציע צו אָריענטירן צו פּראָדוקציע זאָלן מיר מאכן א קוואל פון נצחון פאר ד'! ארבעט-ימענטשן.
מיר זאָלן שטעלן אלע אונדזערע אָנשטרענגונגען אין דינסט פון אונדזער באליבט היימלאנד, וואָס ווערט, אונטער דער אָנפירערשאפט פוֹן דער רומענישער ארבעטער-פּארטיי, אלץ שטארקער און קעמפט מיט אנטשלאָסנקייט פארן פארטיידיקן דעם שלום און פארן בויען דעם סאָציאליןם,
פּאָליגראפישער צענטער נה. 8-- אינדוסטריעלע מלוכה-אונטערנעמונג.
;איקוף-בלעטער"
מ. פּרוס, די היסטארישע ראָמאנען פון ג. סינקעוויטש, פּוילישע נאָוועלן, די געקליבענע ווערק פונעם בולגארושן קלאסיקער איוואן וועזאָוו, די דיכטונג פין בריסטאָ באָטעוו, דאָס בארימטע בוך פון טשעכישן שרייבער יוליום פוטשיק, רי געקליבענע ווערק פון ק. טשאפּעק און פון אסך אנדערע.
עס האָט גרויס אינעטרעפ צוגעצויגן אין 5.ס. ס. ר. דאָס ארויפגעבן, אין א טיראזש פון 180 טויזנט עקזעמפּלארן דאָט בוך פונעם גרינדער פון דער נייער כינעזישער ליטעראטור לו סיניא און דאָס לידער-בוך פונעם כינעזישן דיכטער בא ציואי-אי.
אין 1981 וועלן דערשיינען די ערשטע ביכער פון דער פֿ-בענדיקער זאמלונג פון ע. אזשעשקא(פּוילן), ס. זאגארטשינאָווס היסטאָרישער ראמאן ,דער לעצטער טאָג" (בולגאריע), די צוויי בענדער פון מ. מאיעראָווא(טשעכאָסלאָוואקיע), די געקלובענע ווערק פון מיכאי סאדאָוועאנו(רו*
מעניע), אונגארישע. פאָלקסימעשיווז אאז"וו. א גרויסן ביישטייער ברענגט צום
גאנצן סכום ארויסגעגעבענע ביכער, דער מלוכה-פארלאג פאר קינדער. אזוי-אויום וועט ער געבן אין 1951 אן ערך 800 ביכער-טיטלען מיט א טיראזש פון אן ערך 5פֿ מיליאָן עקזעמפּלארן. דאָס זענען צוגענגלעכע ביכער פאר יערער עלטער, פון די קלענסטע ביז צו די שילער פון די העכערע קלאסן. דאָס פארשפּרייטן דאָס בוך, ברענוען עס ביז צו די לייענערמאסן, איז אויך פֿאוואָריזירט דורך דעם פאקט וואָם אין סאָוועטן-פֿארבאנד איז געשאפן א ברייטע נעץ פון מלוכה-ביבליאטעקן. דעם 1יטן יאנואר זענען געווען אין לאנד העכער 800 נייע ביבלואָטעקן מיט דער צאָל פון העכער 600 מיליאָן עקזעמפּלארן.
די סאָוועטישע מענטשן זעען אין בוך אן אמתן חבר און א נוטן בעליעצה, א קווא? פון וויסן, פון שעפערישער אינ. ספּיראציע, א קרעפטיק געווער און קאמה פאר דער סאָציאליסטישער קולטור, אין קאמף פארן בויען דעם קאָמוניזם.
|דער גיטער וועלט-פעסטיוואל פון דער
{ קלינגט
נר. 149 יוו===
יוגנט אוז סטודענטן פאר שלום
דעם פֿיטן אוינוסט ד. י. האָט זיך געעפנט אין בערלין דער 8יטער וועלטפעסטיוואל פון דער יוגנט און סטודענטן, פאר שלום. דאָס איז די גרעסטע מאניפעסטאציע פון דער יוגנט, וואָס איר גלייכן איז נאָך קיינמאָ? נישט פאָרגעקומען אין דער היסטאָריע. אין בערלין, וואָס איז מיט עטלעכע יאָר צוריק געווען דער פייערפּונקט פון די פארברעכערישסטע פּלענער קעגן דער מענטשהייט, דער פייערפּונקט פון מלחמה, דעמאָנסטרירן די דעלעגאטן פֿון דער יוגנט פון 90 לטנדער פאר שלום, קעגן א נייער וועלט-שחיטה.
עס דעמאָנטטרירן יוגנטלעכע פון פארשיידענע לענדער און פון פארשיידענע געזעלשאפטלעכע סיסטעמען. מיט הייסע אפּלאַָדיסמענטן זענען אויפגענומען געװאָרן די יוגנטלעכע פונעם לאנד פון סאָציאליזם, וועלכעס בוים מיט דערפאָלג דעם קאָמוניזם; די יוגנטלעכע פונעם קעמפנדיקן קאָרייע; די פון די פֿאלקס-רעמאָקראטישע לענדער, און אויך די פון די קאפּיטאליסטישע און קאלאָניאלע לענדער, וועלכע קעמפן פאר שלום להכעיס דעם פּאָליטישן און ווירטשאפטלעכן טעראָר פון זייערע רעגירונגען.
איין װאָרט נייט פון מוי? צו מוי?, אין פארשידענע שפּראכן. עס איז דאָס װאָרט ואס צינהט אָן די האָפענונגען פון לעבן אין די הערצער פון הונדערטער מיליאָנען מענטשן: שלום. עס הערט זין דאָס װאָרט שלום אין דער שפּראך פון מארקס און ענגעלס, אין דער שפּראך פון?ענין און סטאלין, אין דער שפּראך פון פוןואטיסען און מאאָ-צע-דון, אין דער שפּראך פון מאָריס טאָרעז און זשאק די קלא, אין דער שפּראך פון לעבן און שאפן, פוז קאמף פאר א גליקלעכער צוקונפט.
עס האָבן זיך געגעבן די האנט די יוגנטלעכע פונעם ל?אנד פון זֹאָיא קאָסמאָ דעמיאנסקאיא און אָלעג קאשעוווי, מיט די יוגנטלעכע פונעם לאנד פון ריימאָנד דיען און אנרי מארטען. מיליאָנען הענט האָבן זיך צוזאמענגעםלאָכטן בשעת מיליאָנען מיילער האָבן ארויסגעשריגן א הויכן און אנטשלאָסענעם ,ניין!" װאָס ווו א גרויזאם-פארטויבנדיקער
דונער אין די אויערן פון די װאָס ווילן א דריטע וועלט-מלחמה. דעריבער ברענען פאר כעס און רציחה די אימפּעריאליסטישע מלחמה-העצער. זי פולן אז זייערע מלחמהפּראָפיטן זע נען אין געפאר. זיי האָבן געפּרוווט אָי נעמען מאָסמיט?ען כדי צו שטערן דעם צוזאמענקונפט פון דער יוננט. אין ישראל האט די בן-גוריוןזרעגירונג נישט געה געבן קיין ארױיספאָר וויזעס פאר די רער לענאטן צום קאָנגרעס. אין ענגלאנר האָט מאָריסאָן אָפּגעהאלטן די. יוגנט פון פאָרן: אין טיטאָ-יוגאָסלאוויע האָט מען אוועקגעשטעלט פּאָליציי און מיליטער ביי דער גרענעץ כדי נישט ארויסלאָזן קיין איין יוגנטלעכן צום פעסטיוואל. אין מערבבערלין האָבן די אמעריקאנער אָקופּאציעכוחות געמאכט קאמף-מאנעווערס, צוֹגרייטנדיק זיך צו באפאלן די אָנטילנעמער ביים פעסטיוואל. אנדערטהאלבן מילואן דאָלאר זענען באשטימט געוואָרן מצר די אמעריקאנער מיליארדארן פארן צוועק צו שטערן דעם פעסטיוואל. נאָר זייערע אנשטרענגונגען זענען אומזיסט. די יוגנטלעכע ווילן נישט זיין קרבנות פונעם מולך, לטובת די וװאָס דינען דעם גאָלדענעם קאלב. די יוגנט ווי? לערנען וויאזוי צו בויען באקוועמע הייזער פאר די מענטשן; וויאזוי צו בויען הידראָצענטראלעס, איריגאציע-קאה נאלן; וויאזוי צו פלאנצן ביימער; איינצוריכטן קולטור-פּארקן; וויאזוי ארויסצורייסן ואס מער אוצרות פון דער נאטור לטובת דער ארבעטנדיקער מענטשהייט, צו שאפן א גליקלעך-רייך לעבן פאר אלעמען. די מערהייט יוגנט פאָלגט די הויכע אידעאלן וואָס די בעסטע דענקער פון דער מענטשחייט האָבן וויפנשאפטלעך פאָרמולירט. דערפאר זענען די יוגנטלעכע פון די קאפּיטאליסטישע לענדער דורכגעגאנען וועלדער פון באיאָנעטן כדי זיך צו כבאעגענען מיט די יוגנטלעכע פון סאוועטן-פארבאנד און פון די פאָלקטדעמאָקראטישע לענדער. אלע ארבעט-ימענטשן פון אונדזער לאנד ווונטשן פון די טיפענישן פון זייער הארץ די אָנטילנעמער ביים פעסטיוואל א פולקאמענעם דערפאָלג אין זייער ארבעט, אין זייער קאמף פאר שִלום. ש. װאָלפזאָן
אין לאנד פון מילך און האָניק..
-- אמעריקאנער לעבנס-שטייגער אין ישראל-
(,אין דער מעברה דוד, וווינען 600 משפחות און א הונדערט נישט פארחיירטע. װוינען אין בייד?עך, אין בייד?עך ווינען צו צװיי משפּחות, באל?ד ביים אריינקומען אין דער מעברה איז פאראן א קלאָזעט, און אייניקע גריבער ארומגערינגלט מיט א ב?עךיגעשטע?. אויף דער צָווייטער זייט פון דער מעברה, אי פאראן א נאטירלעכע וואנט, א בארג -- האט מען שוין איינגעשפּאָרט די גריבער...
אין די בייד?לעך ווו מען ווארפט נאָר א בליק, זעט מען בעטלעך. דאס בייד? דינט פאר אן עם-צימער, שלאָףצימער, קינדער-צימער, קיךיאון ארבעטס-צימער. אט וווינט אין איינעם פון זיי, א פריזירער, ער האָט אוועקגעשטעלט אין א ווינק? א שיסעלע מיט זייפנוואסער. דערנעבן, אויף א קעסטעלע, ליגן די שערלעך און אנדערע מכשירים. אויף דער צווייטער זייט זיצט א פרוי, איינגעבויגן איבער א טעפּ? װאָס שטייט אויף א פּרימוס, און קאָכט וועטשערע. אין א צווייט בייד? ליגט א געליימטע פרוי, ארומגערינגלט פון דער איבעריקער משפּחח. מען האָט זיך שוֹין געווענדט צו פארשידענע אינסטיטוציעס וועגן ארויסנעמען די קראנקע, אָבער דערוויי? אָן רעזולטאט".
די אויבן-געבראכטע שורות, זענען א פראגמענט פון א דערשינענעם רעפּאָרטאזש אין דער צייטונג ,,פריי ישראל".
אין אזעלכע באדינגונגען, און צומא? נאָך ערגערע, וווינען צענטליקער
טויזנטער מענטשן אין ישרא?. איבער צוויי הונדערט טויזנט נפשות געפונען זיך אין בלעכענע פּושקעס און לייוונטענע צע?טן אָדער געמאכטע פון האל?ב לייוונט, און חאלב ב?עך.
שקר באווייזט! זיך
אויף א וואלימיטינג אין הרצליה איז אויפגעטרעטן מיט א רעדע דער געוועזענער אפּראָוויזאציע- מיניסטער, דב יוסף, און האָט צווישן אנדערע געזאָגט:"דער אימנפּאָרט אָן צאָלונגען, ואס איז מיט. זיבן חדשים צוריק איינגעפירט געוואָרן אונטערן דרוק פון געוויסע קרייזן, האָט דערפירט נאָר צו דער העכערונג פון די פּרײיזן און צו א גרעסערער בארייכערונג פון די גבירים. מיליאָנען זענען אזוי-ארום פארשווענדעט געוװאָרן אויף?וקסוסארטיקלען, אנשטאָט זיי זאָלן באנוצט
ווערן אויף צו ברענגען נויטיקע מאטעריאלן." אז די ארבעטער און פאָלקס-מאסן
זאָגן אז די מפּא"י איז פארקויפט צום אמעריקאנער אימפּעריאליזם, ווערט בןגוריון ברוגז און זאָגט ס'איז קאָמוניסטישע פּראָפּאגאנדע...
אין דער דעבאטע ואָס פ'האָט זיך אויפגעהויבן אין שטאָט-ראט,--- האָט י. רוקח אָנערקענט אז פאר די רערן וואָס די רעגירונג האָט געקויפט אין ענגלאנד, האָט זי באצאָלט מיט?}800 טייערער. װי'אין אנרערע?ענדער. ,דער שטאָט-ראט,--- האָט דערקלערט
עה חס.סאו.אפטאנאז-
י. רוקח-- איז געצווונגען צו קויפן
דאָרט ווו עס ווייזט אַן דאָס פינאנץ".
מיניסטעריום. די אמעריקאנעד רעגירונגסהמענטשן, צום ביישפּי?, באשטי
{ מען די פאבריק ווו מען דארף קויפן
די סחורה פאר די גע?טער פון די
* אמעריקאנער הלוואה.'
דאכט זיך א גאנץ גוטער ביישפּי?ל וועגן די באדינגונגען אונטער וועלכע ישרא? באקומט אמעריקאנער הילף. דערביי איז אויך צוצוגעבן, אן פאר די באקומענע ה?וואות קען די ישרא?רעגירונג נישט קויפן סיי וואָס, ווייל? די אמעריקאנער רעגירונגס- מענטשן דערלויבן נאר איינצוקויפן אזעלכע פּראָדוקטן װואָס זענען נויטיק צו פארשטארקן דעם אויפבוי פון אמעריקאנער קריגס"באזעס אין ישראל,
נאָר פאר דעם אליין האָבן דער
ווערט די אמעריקאנער באנדיטן די מאראנצן"זאפט וואָס בן-גוריון שיקט זײ זאָלן זיך דערקוויקן אויפן קאָ
רעישן פראָנט...
פאמעמסמאשואצטאמנשמעע ענטעואאאמואמשמונג,-:מע יענעאוע אע ן- ר
20 שבתת א זייגער
די יירישע רתדיאָ-:תויריציע אויף די פֿאָסטנס ר+תדיאָ- רתמעניא. און. ר+-דיאָ בוקזתרעשט- ז צ
אויף די וועלן-לענג 285--- 1935
3 א 0ו88 2018 תטפ8דאחס
א
==
ה-י יז יי+ ײי.. ד-+
זײ 3=-=
= טע זײ
או גל לע גא גע
גע או
רא פר , פא
בר דא
מל? לונ
פא פוו צון 4
שא נען נא! מוו } מע
אר טאַ גער מינ