Jahrgang 
105 (1950) נר. 105 5-טער יאָרגנג
Einzelbild herunterladen

,

4

אק ייה

זאל לעבן דער 3ּ3יטער יאריטאג פון דער גרויסער

סאציאליסטישער אקטאבערירעוואלוציע!

די אקטאבערירעוואלוציע= דער סימבאל פון קאמף פאר שלום

צוריק מיט 88 יאר האָבן די אר"י בעטנדיקע פונעם צארישן רוסלאנר גע­עפנט א ניי לאט אין דער געשיכטע פון דער מענטשהייט. זיי האָבן אויפגעהוי­בן די באפרייונגסיפאָן, אראָפּגעווארפן דעם קאפּֿיטאליסטישן יאָך און אָפּגע­שאפט אויף אייביק די עקספּלואטאציע. זיי האָבן געשאפן די ערשטע סאָציאליס­טוישע מלוכה אין דער וועלט.

די דאָזיקע געשעעניש האָט פונדא" טענטאַ? געביטן דעם אויסזע פון דער צארישער מלוכה, און געשאפן א מאכט װאָס האט נישט איר גלייכן אין דער ביזדאיצטיקער מענטשלעכער געשיכטע -= די מאכט פון ארבעטער און פּוױיע­רים.

די יונגע סאָציאליסטישע מלוכה האָט פון אָנהויב אָן אויף זיך געצויגן דעם זזאס פון די היימישע און פרעמרע אימ­פּעריאליסטן וועלכע האָבן זי געוואָלט דערשטיקן אין בלוט. וויי? זי איז געד גאנגען אויפן וועג פון קאנסעקווענטע לוקווידאציע פון דער כורזשואזער קלא­סן-מלוכה און פון פארטיידיקן דעם שלום.

ווייט איבער די גרענעצן פונעם צא-ז רישן רוסלאנד האבָן די אידעען פון דער גרויסער סאָציאליסטישער אָקטאָבער­רעוואָלוציע געצויגן אויף זיך די אויפ­מערקזאמקייט. די פּראָגרעסיווע מענטש­הייט האָט פארבינען אירע שטרעבונגען און האָפּענונגען פאר א נייער וועלט פון שלום און פרייהייט, מיט די אידעען פון דער אָקטאָבער-רעוואָלוציע.

איינע פון די באזונדערע שטריכן פון דער אָקטאָבער-רעוואָלוציע ואס האָט באזעלט הונדערטער מיליאָנען פּשׁוטע מענטשן איז געווען, דער קאמף פאר שלום. שוין אין די ערשטע טעג פון איר עקזיסטענץ האָט די יונגע סאָוועטישע רעגירונג ארױיסגעלאָזט דעם באקאנטן {דעקרעט וועגן שלום" אין וועלכן עס ווערט-פארמשפּט די מלחמה, אלס דער זרעסטער פארבֿרעכן קעגן דער מענטש­הייט.

די דאָזיקע פּאָזיציע לגבי דער מלחמה מצד דעם פאוועטן-פארבאנד איז געווען און איז פארבליבן ביז היינט, דער לייט" מאָטיוו פון איר אינערלעכער און אוֹי­סערלעכער פּאָליטיק.

דאָס מוז באזונדערם אונטערגעשטראָ­כן ווערן היינט, ווען די אימפּעריאליסטן פּראָואָצירן א נייע וועלט-מלחמה, ווען זי ווילן אויפסניי דעטרענקען די וועלט אין בלוט.

די פארנאנגענע 88 יאר פון דער סאָ­וועטן-מאכט זאָגן עדות וועגן דעם אומ­דערמידלעכן קאמף קעגן די מלחמה­פארברעכער ואָס זי האָט געפירט און פירט זייט דעם אנטשטייען ביזן היינ­טיסן טאג.

א דאנק דער גערעכטער נאציאָנאַלער פּאָליטיק פון דער סאָוועטישער מלוכה

|) האָבן זיך אין דער צייט ווען די פאשים­

טישע חיילות זענען באפאלן דעם סא וועטן-פארבאנד, דערהויבן. די פאַוועטי טישע פעלקער וי איין מענטש און פארטיידיקט זייער היימלאנר קעגן די קריגס-פארכאפּער. דערמיט האָבן זיי נישט נאָר פארטיידיקט זייער יפֿאָטער­פֿאנד נאָר זיי האָבן מיט זייער קרבנות­גרייטקייט פארניכטעט די היטלעריסטי­שע קריגס-מאשין, וועלכע האָט באדראָט אריינצוווארפן אלע פעלקער אין שקלאה פעריי און בארויבן זייער פרייהייט.

אדאנק דעם דאָזיקן נצחון זענען אנט­שטאַנען די פאָלקס-דעמאָקראטישע מלו­כות וועלכע האָבן אראָפּגעוואָרפן פון זיך דעם קאפּיטאליסטישן יאָך און זע נען צוגעטרעטן צום בויען דעם סאָציא" לוזם. די דאָזיקע לענדער זענען א נייער כוח אינעם פראָנט פון פארטיידיקן דעם שלום.

אונדזער לאנד, ואס האָט צו פאר­

{ דאנקען זיין באפרייונג פון אונטער דעם

פאשיסטישן יאָך דעם סאָוועטן-פארבאנד,

-- איז געװאָרן א שאנטיער פוז בויען דעם סאָציאליזם. אין'אלץ װאָס עס האָט פארווירקלעכט דאָס ארבעטנדיקע פאלק פון אונדזער ל?אנד, אָנגעפירט פון דער פּארטיי פונעם ארבעטער-יקלאס, איז עס געפירט געוװואָרן פון דער רעוואָלן­ציאָנערער, מארקסיסטיש-לעניניסטישערה סטאליניסטישער לערע און שטיצט זיך אויף דער דערפארונג פונעם סאָוועטישן פאָלק, וי אויך אויף דער קאָנקרעטער מאטעריעלער הילף װאָס ווערט אומאויפֿ­הערלעך פון אים געגעבן. דער ארבעטער­קלאס, אין אליאנס מיטן ארבעטנדיקן פּויערנטום, האָט געשאפן די פּראָלעטא­רישע דיקטאַטור, פארטרייבנדיק פונעם מלוכה-רודער די פארשטייער פון די עקס­פּלואטאטאָרישע קלאסן, און. אנטוויק­לענדיק די שעפערישע ענערגיע און די אָנפירונגס-פעיקייטן-ביי די ארבעט מענטשן.

די יידישע ארבעטנדיקע באפעלקערונג נעמט אקטווון אָנטיי? אינעם נייעם לעבן פון אונדזער לאנד. זי האָט דאָס רעכט צו ארבעטן און צו אנטוויקלען די קוֹל­

טור אין דער מוטער-שפּראך. די מלוכה

פארזיכערט דאָס פונקציאנירן פון די קולטורעלע-ה, און בילדונגס-אינסטיטו­ציעס, וועלכע זענען נויטיק, כדי דאָס דאָזיקע רעכט זאָל פארווירקלעכט ווערן. די יידישע ארבעט-ימענטשן זענען אנט­שלאָסענע קעמפער פאר סאָציאליזם און זייער צאָ? וואקסט פּאראלע? מיט דער אומאויפהערלעכער איינגלידערונג אין דער פּראָדוקציע, וְ

זיי ווייסן אז די רעכט און פרייחייטן, װאָס זיי האָבן זענען פּירות פון דער ווונדערבארער אָקטאָבער- רעוואָלוציע און דערפאר האסן זיי נאָך שטארקער די ציוניסטישע אנענטן פונעם אימפּע­ריאליזם, וועלכע ווילן זי אוועקרייסן פונעם סאָציאליסטישן לאגער, װאָס איז אָנגעפירט און געשטאָלט פון דער קראפט פון די רעוואָלוציאָגערע-פֿאָציאליסטישע אידעען.

גרויס זענען די אָנשטרענגונגען פון|

די פאָוועטישע פארשטייער ביים ,אנו". נישט איינמאָ? האָבן זיי שוין אריינגע­טראָגן פארשלאגן וועגן רעדוצירן די

באוואָפענונגען און פארווערן דאָס אֶנ-|

ווענדן פונעם אטאמישן וואָפן. זיי פאר­טיידיקן אומדערמידלעך די פּעלקער וואָס זענען אריינגעװאָרפן געוואר| אין אַ מל?­חמה מצד דעם אנגלאָ-אמעריקאנער אימפּעריאליזם. פון דער טריבונע פו­נעם ,אֲנו? האָבן זיי דעמאסקירט די א­גרעסיע פונעם אמעריקאנער אימפּעריא­ליזם אין קאָרייע און די אמעריקאנער פּראָוואָקאציעס קעגן די אנדערע פאָלקס­דעמאָקראטישע לענדער,

8 יאר פאָוועטן-מאכט איז א ביי­שפּי?ל פאר דער גאנצער ארבעטנדיקער מענטשהייט,= פון אויסגעהאלטענעם קאמף פאר שִׁלום. דער סאָוועטן-פאר­באנד איז היינט דער צענטער פונעם טעכטיקן שלום-לאגער פאריי­ניקט ארום זיך אל?ע פאָלקס-דעמאָקרא­טישע לענדער און ארום וועלכן עס זאמ­לען זיך אויך הונדערטער מיליאָנען שלום-פּארטיזאנער פון די קאפּיטאליס­טישע לענדער.

די גרויִסע סאָציאליסטישע אָקטאָ" בערדרעוואָלוציע וועלכע האָט געוויזן פאר דער גאנצער מענטשהייט וויאזוי מען פארטיידיקט דעם שלום, האָט מיט איך 98- יעריקער עקזיסטענץ דערהויבן די דאָזיקע אידעע און זי איז אויסגעה וואקסן צו אן אומבאזינבארן כוח וואָס געפינט איר אויסדרוק אינעם גרויסן שלום לאגער. דער דאָזיקער לאנער איז אומבאזיגבאר, וויי? ער ווערט אָנגעפירט פונעם גרויסן זשעני פון דער מענטש­הייט, יוסף װיסאריאָגאָװיטש סטאלין וועלכער האָט אָנגעפירט איניינעם מיט לענינען די. זיגרייכע סאציאליסטישע אָקטאָבער-רעוואָלוציע,

נר. 105-זא פ5יטער יאָרגאנג

פּרייז ליי 5 131!ט}ס יס

5 נאָוועמבער 1950 6ות0וו6סאן 5

געזעלשאפטלעך- ליטערארישער זשורנאל דערשייגט אונטער דער רעדאקציע פון א קאָמיטעט

א זט.ם-חזטאו

זטזוואסס וטאט 658:58טסאסס 8טפ 8885

181 3835885, 2 8. 18..2

רעדאקציע און אדמיג.: בוקארעשטי מאטעי באסאראב 2 ג. טעלי 4.30.22

בּוֹא.5 ,/65זטסט8: בּון-0/ וי בּוןס2803

די פייערלעכע דערעפענונג פונעם לאנד-קאַָנגרעס אי ר. ל. אוי סי

פרייטיק דעם 5יטן נאָוועמבער איז פאָרגעקומען די פייערלעכע דערעפענונג פונעם לאנד-קאָנגרעס גערופן פונעם א.ר.?.ו,ס.

דער דאָזיקער קאָנגרעס, אין וועלכן ס'באטיילֿיקן זיך דעלעגאטן פון די ווייט­סטע אָרטשאפטן פונעם לאנד; דער קאָנ" גרעם בײַ וועלעכן עס וועלן נעמען דאָס

װאָרט, ארכעטער, ארבעטערפּויערים, וויסנשאפטלער, קינסטלער, סטודענטן א. א., פארשטייער פון די מיליאָנען

מיטגלידער פון דער דאָזיקער געזע?" שאפט,--- שטעלט מיט זיך פאָר א נייע געלעגנהייט פארן רומענישן פאָלק און פאר די מיטלעבנדיקע נאציאָנאַליטעטן פון אונדזער לאנד, ארויסצוווייזן זייער הייסע ליבע און אָנערקענונג פארן זיג­רייכן לאנד פון סאָציאליזם און פארן געניאלן פירער פון אֶלע ארבעטנדיקע, יאָסוף וויסאריאָנאוויטש סטאלין.

דער דאָזיקער קאָנגרעס וועט אזוי­ארום נאך מער דערמוטיקן די פאָלקס" מאטן פון אונדזער לאנד אוין זייער קאמף

{| װאָס זי פירן אונטער דער אנפירונג

פון דער רומענישער ארבעטער-פּארטיי, און מיט דער הילף פונעם סאָוועטן­| פארכאנד פארן בויען דעם סאָציאליזם, פארן זיג פונעם שלום.

דער עלעקטריפיקאציעפֿלאן-- א שריט פֿארויס אינעם בוי פונעם סאציאליזם

דעם ראפֿאָרט וואָס חבר ג. געאָרגיו­דעזש האָט געהאלטן בנוגע דער עלעק­טריפיקאציע, ביי דער פּלענארזזיצונג פונעם צענטראל-קאָמיטעט פון דער רו­מענישער ארבעטעריפּארטיי, באטייט א שריט פארוים אין בוי פונעם סאָציא­ליזם אין אונדזער?אנד.

דער ראפּאָרט באווייזט דעם פארטרוי. ען ואָס די פּארטיי האָט אין די ארבעטג­דיקע מענטשן פון אונדזער לאנד אז זיי וועלן באזיגן די שוועריקייטן מיט מוט און זיכערקייט און וועלן קיינמאָ? נישט גיין צוריק.

ס'איז נישט צופעליק וואָס די פּארטיו שענקט אזויפי? וויכטיקייט דעם ענין פון עלעקטריפיקאציע. לענין האָט געז זאָגט אין דעצעמבער 1920;, קאָמוניזם,

דאָס הייסט--- סאָוועטן-מאכט פּלום עלעקטריפיקאציע". און דער סאוועטן-פארבאנד האָט

באמת נאוויזן צו זיין דאס ערשטע לאנד, ואס האָט אזויפו? אױיפגעטאָן אויף דעם נעביט. ,נישט בויען עטלעכע גרויסע אוזינען איז דער צוועק פון עלעקטריפי­קאציע, האָט געזאָגט דער חבר סטאלין, נאָר א סוקסעסיווער איבערגאנג פון דער גאנצער עקאָנאָמיע, איינגעשלאָסן רי לאנדווירטשאפט, צו נייע מאָדערנע יִסוֹ­דות, באזירט אויף א נייער טעכניק און א גרויסער אינדוסטריע". ל?ויט דעם

פּרינצים, האָט די קו?טור און ציווי­לוואציע אריינגעדרונגען דורך עלעק­טריפיקאציע אין ווייטסטן דערפ?. לענינס חלום' איז היינט א ווירק?עכ­קייט אין דעם. סאוועטן-פארבאנד.

חבר ג. געאָרגיו-דעזש ווייזט אַן אין זיין ראפּאָרט די ינוצן ואס דאָס דאָזיקע ווערק וועט ברענגען דעם אר­בעטעריקלאם. פון אונדזער רעפּוב?יק. די עלעקטריפיקאציע וועט אָנגעווענדט ווערן אין אלע ראמען פון דער אינ­דוסטריע, און איבערהויפּט וועט זי האָבן א ריזיקן רא? אין אױיפֿבוי פון אונדזער שווער-אינדוסטריע. דורך דער עלעק­טרישער קראפט וועט מען קענען איינ­שפּאָרן אנדערע ברענשטאָפן, וי בענזין, קוילן, גאז און אנדערע, און זיי פארווענדן אויף וויכטיקערע שטעלן. דורך דעם וועלן זיך פארבי?יקערן די סחורות און ס'וועט זיך הייבן דער לֿעבנס-סטאנדארט פון די ארבעטנדיקע מענטשן.

א נאראנטיע, אז דער פּלֿאן וועט מיט דערפאָלג אויסגעפירט ווערן איז דער קאָמוניקאט פון דער פּלאניפיקא­ציע-קאָמיסיע וועגן דער רעאליזירונג פונעם מלוכה-פּל?אן אינעם פֿיטן טרי­מעסטער.. אדאנק דער אָנשטרענגונג פון די ארבעטער, האָט מען דער­

גרייכט אן אנטוויקלונג פון דער אינה

דוסטריע, פון דער?אנדווירטשאפט און פון. האנד? וי אויך א העכע­רונג.?עבנס-ניוואָ מונ רי

ארבעטיטענטשן. דער ג?אבאלער אינ­דוסטריעיפּלאן איז אויסגעפולט גע­װאָרן אויף(/?101,6.

די גרויסע דערגרייכונגען זענען גע­מאכט געוואָרן אדאנק דער אויסגע­הא?טענער און אויפריכטיקער הילף פון אונדזער גרויסן שכן, דער מעכטי­קער סאוועטן-פארבאנד.

דער אופן אויף וועלכן די ארבע­טער האָבן אָנגענומען דעם ראפּאָרט וועגן עלעקטריפיקאציע ווייזט ארויס, אז דאָס ארבעטנדיקע פאלק פון דער רומענישער פאָלקסירעפּֿובליק אין רייף אויסצופירן דעם פּל?אן.

אין דער צייט ווען די אימפעריא­לוסטישע?ענדער העצן צו א נייער מ?לחמה, און ד' אמעריקאנישע באט" בעם הוגענען קאָרייאישע אומשו?­דיקע פרויען און קינדער, טרעטן מיר צו מיט פאראייניקטע קרעפטן אויס­צופירן דעם עלעקטריפיקאציעיפּלאן ­װאָס פארזיכערט דעם שלום און פאר" גרינגערט די ארבעט.

א, שפֿיגלנלאט