זייט 2''
יידישע ארבעט"מענטשן זאגן ז
.איקוף-בלעטער"
פאר א בעסערער פּאָליטישער צוגרייטונג פון די אקטיוויסטן פונעם ייריש! דעמאקראטיש! קאמיטעט.
פון פּאול איסקאָװיטש מיטגליד אין ביוראָ פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאמיטעט--צ. ק.
כדי צו דערפולן מיט דערפאָלג זיינע אויפגאבן ואס שטייען אים פאָר,
דארף דער יידישער דעמאָקראטישער קאמיטעט אָנהאל?טן ענגע און כסדרדיקע מיט די-יידישע
ארבעטנדיקע מאסן. די דאָזיקע פארבינדונגען ווערן רעאליזירט, ראשית, דורך די אקטיוויסטן-קאדרען און איבערהויפּט דורך די וװאָס פירן אויף אן אוממיטלבארן אופן, א אויפקלערונגסארבעט אין די רייען פון דער יידי" שער ארבעטער-באפעלקערונג.
דאס דערפןל?ן מיט דערפאָלג די אויפנאבן איז אָבער אָפּהענניק פון דער פּאָליטישער און אידעאָלאָגישער צוגרייטונג פון די אקטיוויסטן.
נאָר א פֿאָליטישיאידעאָלאָגישע צו" גרייטונג פארזיכערט א געגויע אָריעו. טירונג אויפן אָרט, און די וייטיסע קאָמבאטיוויטעט ביים רעםאסקירן רעם סלאסן-שונא אין די רייען פון דער יידישער באפעלקערווג, די ציוניסטישטע אגענטן װאָס געפיגען זיך אין דיוסט פוגעם אימפּעריאליוס.
די עקספּעריענץ דערווייזט אז דארט ווו די אָנפירונג פון די קאָמיטעטן ניט זיך אָפּ מיט דעם באוואָפענען די אקטיוויסטן מיט די יסודות פון די פּאָליטיש-אידעאָלאָנישע פּראָבלעמען און באנוצט. פּאסיקע ארבעט-ימעטאָדן, ווערן פֿארצייכנט. פּאָזיטיווע רעזו?טאטן אין דער אקטיוויטעט.
אזוי למשל, ניבן די קאָמיטעטן פון מטימישאָארא, פע?לטיטשען, טג. מורעש, לונאזשׁ און אנדערע, די נויטיקע אויפמערקזאמקייט פאר די אָוונטקורסן פאר אקטיוויסטן. די קאָמיטעטן פון ראָמאן, וואסלוי א. א. האלטן אָפּ רענלמעסיק= אינסטרוקטאזשזזיצונגען מיט די װאָס דארפן פירן אן אויפקלערוננסיארבעט אויף די ערטער.
אין דעצעמבער 1950, האָט דער יידישער דעמאָקראטישער קאָמיטעט פון אראד אָפּגעהא?טן 4 אינסטרוקטאזשיזיצונגען מיט די אויפקלערער, אין וועלכע ס'איז אנאליזירט געוװואָרן דעך ל?יגנערישער אינהאלט פון דער ציוניסטישער פּראָפּאגאנדע, און עס זענען פאָרגעלעגט געוואָרן ממשותדיקע מעטאָדן וועלכע דארפן אָנגעווענדט ווערן אין דער אויפקלערונגס-ארבעט אויף די ערטער. ס'האָבן אויך פונק" צואָנירט 8 קרייזן פון אקטועלער פּאָליטיק, אין רומענישער, אונגארישער און יידישער שפּראך.
און נווא-הומאָר ווערן אָפּגעהאלטן וועכנטל?עכע אינסטרוקטאזשיזיצונגען מיט די אויפקלערער פאר וועלכע מען צייכנט אָן קאָנסרעטע אויפגאבן אויף נרופּעסווייז, הייזער און גאסן, אריינעמענדיק אין דער אויפקלערונגסארבעט אויך חויז-ווירטנס.
עס זענען אָבער פאראן קאָמיטעטן וועלכע באטראכטן מיט ל?ייכטזיניקייט די אויפנאבע פון צוגרייטן פּאָליטיש די אקטיוויסטן. כאָטש די קאָמיטעטן באמיען זיך צו אָרגאניזירן די ארבעט אויף די פּלעצער, זענען די רעזו?טאטן אין אייניקע שטעט, שוואכע אדער זייער שוואכע צוליב דעם וװאָס די אויפקלערער זענען נישט צוגע" גרייט. אזוי למש? האָבן די קאָמיטעטן פון ביסטריצא, בוזעו, פּלאֶיעשט א. א. אָנגעהויבן מיט א גרויסער פארשפּעטיקונג דעם אָוונט-קורס פון אינסטרוקטאזש מיט די אקטיוויסטן.
אויך אין בוקארעשט וערט דער אינסטרוקטאזש פוז די אויפקלערער געמאכט פעלערהאפט, צומאָ? מיט א האלבער שעה פארן גיין צו דער אויפקלערונגס-ארבעט.
כאטש דער צוזאמענשטע? פון די אויפקלערוננסיגרופּעס האָט זיך פאר
בעסערט-- דערמיט ואָס זי זענען געבי?דעט בכ?? פון' פארלעסלעכע עלעמענטן--- פעל?לט בי אסך אויפ
קלערער די נייסטיקע קאָמכבאטיוויטעט פון א פּאָליטישן אקטיוויסט, דערפאר וויי? זי האָבן קיין פּאָליטישע צוגרייטונג.:
ילאנד,-- האָט באוויזן אז
עס זענען פאראן אקטיוויסטן וועלכע טוען די אויפקלערונגס-ארבעט מיט אויפריכטיקייט און איבערגעגעבנקייט, אָבער, נישט זייענדיק באוואפנט מיט א גוטער פֿאָליטישער צונרייטונג פאר אזעלֿכע תירוצים. װי: ,כ'פאר קיין ישרא?, וויי? דאָרט ווערט אויך געבויט דער סאציאליזם", אָדער ,,ישראל איז היינט דאָס היימלאנד פון אלע יידן", אָדער ,,כ'ווי? פארן וויי? כ'האָב קרובים אין ישרא?". א. א. ו., קענען זי זיך נישט האל?טן אויף א פּרינציפּיעלער פּאָזיציע, הייבן זיי אָן צו פּלאָנטערן אין די דיסקוסיעס און פארלירן דו קאָמנאטיוויטעט מיט וועלכער זיי דארפן דעמאסקירן דעם איינפלום פון די געמיינע אקציעס פון די ציוניסטישע אגענטן וועלכע רעדן צו צו עמינרירן.
אין די אויפגאבן װאָס זענען פעסטגעשטעלט געװאָרן אין דער זיצונג פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאמי
טעט--צענטרא?-קאָמיטעט פון 20- 21 יאנואר 1981, וװוערט אָנגעוויזן אז: ,רער יידישער רעמאָקראטישער קאז
מיטעט דארף פארשטארקן די אוים" קלערונגס-ארבעט פון מעגטש.טו מענטש און פֿוו שטוב צו שטוב.
אלס הויפט- מעטאָד, װעלכער זאָל אין דער צוקונפט פאַרבעסערט ווערן דורך אַ' מער גריוטלעכער באװאָפּנונג פון די אקטיוויסטן, מיט א גוטער אוו ריז כער דאָקומענטירונג מיט קאָנקרעטע פאקטן בנוגע די שמוציקע אקציעס פון די אימפּעריאליסטן און זײערע משרתים; די דאָקומענטירונג דארף זיין געבונדן מיט דער אקטואליטעט, און די אקטיוװיסטן זאָלן דערצויגן װערן זי צו באנוצן אויפן יסוד פון א ריכטיקער פרינציפיאליטעט".
כדי צו דערפול?ן די דאָזיקע אויפגאבע, פאדערט זיך, ראשית, אז קיין שום אקטיוויסט פון די קאָמיטעטן, נאָטש-װאָסער א פלאן פון אקטיויז טעט ער זאָל נישט האָבו, זאָל נישט בלייבן אויסער וװעלכן נישט איז לייז
מוד,. װי.. אָװוטיקורס, פוו אסטועלער פֿאַליטיק, אינסטרוקטאזשזיצונגען.
ס'איז גײטיסץ צו באווײַן,: װעגן.
דאָזיקן צוועק, דאָס פּאָליטישע און קולטורעלע מאטעריאל װאָס דער ריז שער דעמאָקראטישער קאָמיטעט-צענטראליקאָמיטעט הץ6ָּט צוגעשיקט.
כרי די אקטיוויסטן פונעם ידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט ואָלן אלץ דערפרישן זיײיערע קענטענישן מיט קאָנקרעטע פאקטן אין די פּראָבלנמען װאָס זענען נוגע דער ארבעט פונעם יירישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט, איז אַומבארדינגט נויטיף זיך אײיוטואייגגען ראָס מאטעריאַל פון. די צייטונגען ויאצא נאָוע", ,אוי-אוט" און ,אי קוףיבלעטער".
ס'ווייזט זיך אָבער ארוים אז עס זענען נאָך פאראן אקטיוויסטן פֿון די קאָמיטעטן וועלכע לייענען אויבערפלעכלעך אָדער כמעט גארנישט די דאזיקע צייטוננען, דאָס איז גרינטלעך פאלש און נישט דערלויבט.
נישט קענענדיק גרינטלעך די פּראָבלעמען, נישט זייענדיק דאָקומענטירט מיט אקטועלע קאָנקרעטע פאקטן, קען די ארבעט פוז די אקטיוויסטן נישט זיין איבערטייננדיק, קען נישט געבן די גע:וונטשענע רעזולטאטן.
די אָנפירערשאפטן פון די קאָמיז טעסן דארפן פארזיכערן דעם קאָנטראָל פּונעם אופן וויאזוי די אקטיוויסטן האָבו זיך איינגעאייגגט די קענטענישן, כדי צו אינטערוענירן מיט דער נויטיקער שסיצע דאָרט וו מען דארף, אוּן כדי צו באזייטיקן קאָנפּוויעס.
די דאָזיקע אויפנאבע איז איינע פון די וויכטיקסטע, מחמת דער קורס, אָרגאניזירט ביים יידישן דעמאָקראז טישן קאמיטעט--- צענטרא?-קאָמיטעט, מיט די אקטיוויסטן, ארויסגענומענע פון דער פֿראָדוקציע, פונעס נאנצן עס זענען
טאקע פאראן אייניקע מיסגלידער פון
די ביוראָען פון די קאָמיטעטן וועלכע האָבן זיך נישט אייגגעאייגנט מיט גענוגנדער קל?אָרקייט די פּראָבלעמען, וועלכע באטראכטן נאָך קאָנפון אייניקע פון די דאָזיקע פּראָבלעמען.
די ביוראָ-מיטגלידער פון די יידישע דעמאָקראטישע קאָמיטעטן פון איבערן לאנד, און אלע אקטיוויסטן וועלכע האבן דורכגעמאכט דעם קורם פון בוקארעשט, אין וועלכן מען האָט זיך פארנומען מיט די פֿראָבלעמען פון דער אקטיוויטעט פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאמיטעט און מיט די נייטיקע ארבעטימעטאָדן,--דארפן אֶנה ווענדן אלץ אז די אלע אנגעאייגנטע קענטענישן ביי דעם דאָזיקן קורס, זאָלֿן איבערגעגעבן ווערן אויך צו די אנדערע אקטיוויסטן פון די קאָמיטעטן.
דער קאמף פאר פֿארטיידיקן דעם שלום, דאָס דעמאסקירן די מאכינאח ציעם פון די ציוניסטישע אגענטן, דאָס מאָביליזירן די יידישע ארבעטמענטשן בייצוטראָגן מיט מערער כוח צום רעאליזירן אונדזער ערשטן פינףיאָריפּלֿאן, מאנט א גוטע פּאָליטישע
צוגרייטונג פון ד!' אקטיוויסטן וװאָס פירן אויפק?לערוננס-ארכבעט, אין די רייען פון דער יידישער ארבעטערבאפעלקערונג.
דאָס דעמאסקירן די אמעריקאנישעענגלישע אימפּעריאליסטן און זיערע משרתים, צווישן וועלכע אויך די בןז נוריונישע געדונגענע סאָלדאטן, אלס שונאים פונעם שלום און פון פעלקערפרייחייט, פארלאנגט א כסדרדיקע און אנטשלאָסענע קאָמבאטיוויטעט.
א ריכטיקע אָגײגנונג פון די פּראָה בלעמען פּונעם פּאָליטישן און אידעאָי לאָגישן שטאנדפונקט גיט פאר יי אַקטיוויסטץע די מעגלעכקייט לייכטעראויפצודעקן די פּיינטלעכע פּרוװװ} פון די ציוּניסטץ צו אנטרענירן די יידישע ארבעטימענטשן אויפן װעג פֿון עמיגרירן. א גוטע פּֿאָליטישע צוגרייטענג װעט דערמעגלעכן די אקטיוויסטן זיי זאָלן רעמאסקירן די אגענפן פֿון דער יידישוער בורזשואזיע, און זיי איזאָליִרן פון דער יידישער ארבעטער-יבאפעלקערונג.
א גרונטלעכע באהאוונטקייט אין די פּראָבלעמען, וועט מאכן אז מיר זאָלן מער נישט באגעגענען פֿאראנטוואָרטלֿעכע אקטיוויסטן, וי אייניקע פון די אקטיוויסטן פונעם יידישן דעמאָקראה טישן קאמיטעט--- מורעשער געגנט, וועלכע זאָלן באהויפּטן אז די ארבעט פון דעמאסקירן די ציוניסטישע מאכינאציעם איז זייער שווער צו דער" פולן, מחמת אין דער באטרעפנדער שטאָט זענען כמעט אלע יידן ,קרובים צווישן זיך".
הייבנדיק דעם פּאָליטיש-אידעאָל?אֵז
גישן און קולטורעלן ניוואָ פון די אקטיוויסטן פונעם יידישן דעמאָקראה טישן קאָטיטעט, אונטער דער אָנפיז
רונג פון דער רופֿענישער ארבעטערפֿארטיי, װועט אונדז געלונגען צו באה קומען ואס אמאָ? רעזולטאטן דעם. מאָכיל?יזירן. די יירישע ארנעטער- באפעלקערונג צום קאמף פאר שלום און פֿאר בויען דעם סאָד ציאליזם אין אונדזער טייער היימלֿאנד, די רומענישע פאָלקס-רעפּובליק.
קולטור-מאניפעסטאציע ביים דאָראַהױיער איקוף"
שבת פיטן מערין ד. י. איז פאָרגעקומען ביים דאָראָהוער ,,איקוף", א קולטור-מאניפעסטאציע ביי וועלכער ח' ב. פּיטארו האָט נעהאל?טן א רעפעראט א. ד. ט. ,דער סאָװעטן-פארבאנד בראש פונעם שלום-לאגער". ח.
פּראָפּ. הערשט רייכער הָאָם גערעדט וועגן 92-טן געבוירנטאָג פון שלום עליכם. נאָכדעם האָט מען געלייענט
פון שלום עליכם'ם ווערק.
נר. 1995
------י
אפּ פון פארן קיין ישראל
דער חבר גרינוואלד סימאָן ארבעט אלם טישלער אינעם מלוכה-שפּיטאָל פון דעווא. זיין לעבן איז געווען פול מיט ליידן אין די אלע יאָרן פון דעם בורזשואז-פעאָדאלן רעזשים. איניינעם מיט דער באפרייונג פונעם רומענישן פאלק פונעם פאשיסטישן יאָך, האָט אויך גרינוואלד סימאָן זיך אָנגעהויבן
פילן וי א גלייכבארעכטיקטער. ער האט אָנגעהויבן ארבעטן מיט גרויס ליבע כדי מיטצוהע?פ! צום בוי פון
א גערעכטערער סאָציאלער ארדענונג.
דא האָבן זיך אריינגעמישט די ציוניסטן, וועלכע האָבן געוואָלט אים אָפּרייסן פון די ערלעכע ארבעטמענטשן און ביי אים צורויבן זיין
פרייהייט. זיי האָבן געוואָלט אים פארנארן קיין ישרא? דורך פארשידענע מיטלען, איינרעדנדיק אים, אז אויב ער האָט קרובים אין ישראל?, באדארף ער פאָרן. גרינוואלד האָט זיך אויף א וויילע געל?אָזט פארפירן פוּן די ציוניסטישע אניטאטאָרן און האָט ארויסגענומען א פארמולאר,
דער אמת איז, אז ער האָט טאקע קרובים אין ישרא?, אָבער זיי האָבן אים געשריבן, ער זאָ? נישט פארל?אזן זיין חיים און זיך נישט ל?אָזן אִפּי נארן פוֹן די ציוניסטן.
דאָס אלץ האָט גרינווא?ד סימאָן ריכטיק אָפּגעשאצט. ער האָט בא" טראכט וויאזוי עם האָט אויסגעזען זיין לעבן אמאַל?, און געקלערט וועגן דעם היינט און וועגן די פּערספּעקטיוון אין דער צוקונפט ואס עס שטייט פאר זיין קינד. דער רעזו?טאט איז געווען, אז גרינוואלד סימאָן האָט צוריקגעצויגן דעם פארמולאר.
אין דער שטאָט דעווא וי אויך אין די ארטשאפטן פון דער הונעדאָארער
געננט האָבן אסך יידן געפאָלגט דעם ביישפּי? פון גרינוואלד. זיי האָבן זיך אָפּגעזאָנט פון פאָרן קיין ישראל. א טייל פון די דאָזיקע אָרנטלעכע ייד}, װאָס האָבן אויסגעקליבן דאָס פרייע לעבן פון אונדזער ל?אנד, זענען: פארקאש זאָלטאן, בוכדרוקער; פרירמאן שארלאטא,. הויזווירטן; לאָז רינטש ערנעסט. באאמטער; מילגראם פּעפּי, הויזווירטן.; קאָן הערמינא, ארבעטערן; גרין מאריא. לענין-גאס, הויזווירטן; ברייער ויליאם, באז אמטער; די פאמיליע פונעם באאמטן מארמאר מייער; די פאמיליע פונעם קליינעם סוֹחר קאָן אלעקסאנדר; דא-ח וויךד רודאָלף, קעב;= קאָן. אירינא, הויזווירטן; די פאמיליע פונעם באה אמטן גערנע? סא?אָמאָן; די פאמיליע פוּנעם באאמטן גערגעלי אנדרי'; בערקאָוויטש הערמינא, הויזווירטן; עלענבאָגען דאוויד, געסטיאָנאר ביים קאָאָפּעראטיוון-פארבאנד פאר קאָנסוֹם, אין הונעדאָארא; בערקאוויטש ארמין, פּענסואָניסט; די פאמיליע פונעם אד" וואָקאט לאָרינטש עוגען; בערקאָוויטש אירינע. שניידערן; די פאמיליע פונעם דאָקטער גערגעלי ג,; די פאמיליע פונעם בוכהאלטער?עווי לעאָפּאָלד, די פאמיליע פונעם בוכהאלטער ל?אנג בעלא, די פֿאמיליע פונעם באאמטן קערן לֿודאַװויס; נוימאן אנדריי; די פאמיליען פֿון די אגריקולטאָרן קאפקא
איזידאָר, קליין חונאָ, און קאפקא דאוויד פון גוראסאדא; גרינפעל?ד אירינא, הויזווירטן פֿון איוד; די
פאמיליען פון די פּענסיאָניסטן, שטערן דאוויד, פונעם זייגערמאכער בענדער נ. און פונעם בעל?-עגלה אויסבֿורג סאמוי? פון דעם דאָזיקן שטעטל.
נייטראליטעט-- געארעמט מיט די נאציס
פון ישרא? דערגייען צו אונדז ידיעות וועלכע שטרייכן אונטער דעם אלץ אָפּענערן פאשיסטישן כאראקטער. פון דער בן-גוריון-רעגירונג. ס'איז גענוג מיר זאָלן ברענגען נאָר. צוויי-דריי, אועלכע ידיעות, כדי דער יידישער ארבעטימענטש זאָ? זיך קענען וועגן דעם אָפּגעבן השבון.
למשל: אין ,,פריי-ישראל"--- אָרגאן פון דער קאָמוניסטישער פּארטיי פון ישרא?---פונעם 18יטן פעברואר ד. י. געפינען מיר א ידיעה איבער דעם אורטיי? פונעם ישראל-געריכט אין דעם פּראָצעס פון די דעמאָנסטראנטן װאָס האבן מאניפעסטירט קעגן דער ווידערבאוואָפענונג פון נאצי-דייטשלאנד. די {,באשולדיקטע"?. זהבי, מ. יעלית און ר. אברהם, זענען פארמשפט געוװאָרן צו זיבן טעג תפיסה...
אין דער זעלבער צייטונג געפונען מיר א צווייטע ידיעה, ואס מעלרעט אז די בן גוריון-רעגירונג האָט באש-י קאָסן צו שיקן פאר די אמעריקאנער פארברעכער אין קאָרײע, מאראנצןזאפט אין ווערט פון 12 טויזנט פונט.
אן אנדערע ידיעה ניט איבער די ברוטאלע מאָסמיטלען מיט וועלכע די בן-נוריוןפֿאָליצײ האָט פארטריבן פון זייערע היימען, איינוווינער פון 13 אראבישע דערפער. ביי די פארטריבענע משפּחות פון די 18 דערסער, האָט מען צוגענומען דאָס רעכט צו באארבעטן זייער ערד, און דער מיליטערישער קאָמאנדאנט האָט צו זיי געזאָגט אז ,אוב ס'געפעלט זי נישט די אררענונג, זענען זיי פריי צו גיין צו אבדאלא".
ס'איז כדאי צו דערמאנען בי דער געלעגנהייט, אז די פארמשפטע שלום
יאראָפּ אויף וועלכן
קעמפער, וװואָס האָבן מאניפעסטירט קעגן דער װידערבאוואָפענונג פון דער נאצישער ארמיי, זענען אריינגעװאָרפן געװאָרן אין איין תפיסה מיט באשו?דיקטע אין פארברעכנס קעגן דער מענטשהייט, ד. ה. אין מאָרדן יידן אין די נאצישע לאנערן.(די נאצישע פארברעכער האָט מען שפּעטער פריי געלאָזט אויף קאוציע).
נאָך דעם מפּא"ישן אויפרוף קעגן חתמנען דעם שלום-יאפּעל, נאָך דעם שיקן מעדיצינישע הילף פאר די אמעריקאנער אינוואדאטאָרן אין קאַרייע, נאָך דעם אָפּטרעטן מיליטערישע באזעס פאר די אמעריקאנער מ?חמה-צינדער, קומט איצט די בן-נוריון-רעגירונג מיט א ,נייטראליטעט"? אין דער פראגע פון באוואָפּענען די דייטשע נאציס. די לעצטע דערקלערונג פונעם (נייטראלן" מ. שרת אין דער ישרא?כנסת אז ,,מיר דארפן זיך צוגרייטן צו דער קאטאסטראָפע(ד. ה. צום ועלֿט-קריג) און, קודם-יכ? דורך באה קומען נעווער און אמוניציע", ווערט קלֿאָר אן די פּאָליטיק פון די איצטיקע ציוניסטישע הערשער איז א ריין פא" שיסטישע, געווענדט קעגן דעמאָקראטיע, קעגן שִׁלּום.
דאָס זענען נאר עטלעכע מוסטערן פון דער אינערן"און אױסערן-פּאָליטיק פון דער בן-גוריון-רענירוֹנג. זי זענען אבער דוכט זיך גענוג, כדי זיך אָפּי געבן חשבון פון דעם ראשן בארג" ס'קייקל?ט זיך די ציוניסטישע בן-גוריון-רעגירונג אויף איר וועג פון פאשיזם, אויף איר וועג פון דינען געטריי די אמעריקאנער און ענגלישע מלחמה-העצער. וְ
2
א
/ =
'|'