Jahrgang 
132 (1951) נר. 132 6-טער יאָרגנג
Einzelbild herunterladen

עי 0/ יי.

-=

אָז יין

קן,

יי­ום" נָקי זעט

טיי, און קאָן באז

רי אין אבן קער

:טע

בילד פון דער סטאטוע וואָס די בוקארעשטער בירגער האָבן אויפגעשטעלט

אויפן

סטאלין-פּ?אץ פוז בוקארעשט אלס אייביקע אָנערקענונג פאר דעם

פעלקער-באפרייער, פארן געטרייעסטן שלום-קעמפער י. וו. סטאלין

ס'וואקסט דער קאמף פאר שלום

9 מיליאָן הענט, הרודסדיקע און גלא­טערע, צארטע קינדערישע און שטאַלע­נע מענערישע, האָבן ביז אצינד ביי אונדז אין לאנד שוין געלייגט זייער חתימה פאר שלום. 9 מיליאָן הענט האָבן אנטשלאָסן

אויף דעם ווייסן בויגן פארשריבן זיי­ער נאָמען. עס זענען נישט קיין פּשוטע חתימות. אין די קיילעכיקע

אָדער שפּיצעכיקע אותיות האָבן די אָרנטלעכע מענטשן אריינגעגאָסן זייער גאנצן צאָרן און האס קעגן דעם פונ­צטערן קריגס העצערישן אימפּעריאליזם, זייער אנטשלאָסקנייט צו קעמפן, אז זיי­ערע חלומות זאָלן זיך פארווירקלעכן, אז אין די גערטנער זאָלן בל?יען רויזן, אז אויף די פעלדער זאָ? רייפן די שפע, אז וויסטע ערטער זאָלן זיך אָנטרינקען מיט וואסער און אויפבליען, אז יינגלעך מיט מיידלעך זאָלן קענען שפּאצירן גליקלעם אויף גרינע-שמעקנדיקע. אלייען און קינ­דער זאָלן אויסוואקסן פֿרייע, געזונטע מענטשן.

און פאָג-טעגלעך וואקסט די צאָ? חתיד מות און לייגן זיך איינע לעבן דער אנדע­רער וי ציג? ביי א בוי און דערהויבן זיך וי א ריזיקע. מוױיער אָן וועלכער די פֿאר­ברעכערישע פּלענער פוֹן די נייע קאנדי­דאטן צו דער ווע?ט-הערשאפט וועלן זיך צעשמעטערן, אז ס'וועט פון זיי קיין שריד ופּליט נישט בלייבן.

די פארפֿעסטיקונג פון די מילֿיאנען חתימות איז די טעגלעכע ארבעט, די שטענדיקע אקטיוויטעט פון די דאָזיקע מענטשן וועלכע האָבן געחתמעט. דאָס איז די גאראנטיע אז די חתימות זענען באמת נישט קיין הוילע שטריכן אויף פּאפּיר, נאָר זיי רעפּרעזענטירן דאָס היי­סע, אָנגעלאָדענע װואָרט פונעם פאָלק, פון דער מאסע. דער שונא זאָ? וויסן אז אונטער יעדער חתימה שטייט א שעפע­רישע האנט, וועלכע בויט מיט באגיי­סטערונג דעם. סאָציאליזם און וועלכע וועט מיט דער זעלבער באגייסטערונג צעשמעטערן יעדן פּרווו פון צו. שטערן דעם דאָזיקן בוי.

דער חבר בענאָנע דומיטראקע, פון די ,דינאמאָ?, האָט זיין חתימה אונטערגעהאלטן מיט אן אינאָוואציע, וועלכע דערהויבט דעם ארבעט-ראנדא­מענט מיט 2804; דער ארבעט-קאָלעק­טיוו פון די ווארשטאטן ,,נריוויצא רא" שיע" האָט איינגעשפּאָרט, לכבוד דעם 8יטן מאי, 29 מיליאָן. ליי;. ביי די אוזי­געס ,21 דעצעמבער", האָבן. די חברים טעאָדאָר מורעא און זאמפירעסקו יאנקו איינגעשפּאָרט מאטעריאלן אין ווערט פון 0 לקיי; ביי דער אוזינע ,,סאָווראָם טראקטאָר" פון דער שטאָט סטאלין, האָט דער חבֿר ראָזנבערג דעזידעריו זיין חתימה פאר שלום אונטערגעשטראָכן מיט זיין דערפאָלג אין דער ארבעט; ער האָט איבערגעשטיגן די נאָרמע לכבֿוד

דעם 8יטן מאי מיט(8406.

דאָס זענען עטלעכע פון די אומצאָלו­קע פאקטן, פּשוטע, וואָס רעדן אליין וועגן די פּשוטע מענטשן וועלכע האָבן זי אויפגעפירט. ס'איז נישט פאראנען קיין ווינקעלע אין אונדזער רומענישער

פאָלקס-דרעפּובליק, פוֹן די געדיכטע רוי­שנדיקע מאראמורעשער וועלדער ביז צו דעם זוניקן ברעג פון שווארצן ים, פון דער גיכער און שוימענדיקער ביסטריץ ביז צו דער שטילער דוניי, ווו דער. אר­בעטימענטש זאָל נישט בייטראָגן אין דעם ריזיקן קאמף פאר. שלום און זאָל נישט פארבינען זיין ארבעט מיט לוב­שאפט. צום היימלאנד, מיט הת?להבות פאר דעם בוי פון סאָציאליזם און פארע­רונג צו דעם גרויסן קעמפער פון שלום צו דעם חבר סטאלין.

אויך די יידישע ארבעטנדיקע מענטשן זענען באגלייך מיט אלע מיטלעבנדיקע נאציאָנאליטעטן, באגלייך מיט דעם רו­מענישן ארבעטער-יפאָלק איינגערייט און קאמף פאר שִׁלום און סאָציאליזם. די יירישע אָרנטלעכע באפעלקערונג קעמפט קעגן דעם אייגענעם קלאסן-שונא, קעגן

ידעם. ציוניזם,' וועלכער

גייט האנט אין האנט מיט דער וועלט-רע­אקציע קעגן פּראָגרעס און קעגן שלום, פאר דעם יידישן אָרנטלעכן מענטש איז געװאָרן א באזונדערער חוב צו דעמאס­קירן.-די.. ,,דאָלאר-אגענטן",.-פאר דער ברייטער ייִדישער מאסע. מיט דעם ניבן זי א באדייטפולן צושטייער אין קאטף

פאר שלום.

די מאסע האָט געלערנט האסן דעם דייטשן פאשיזם וועלכן זי האָט געפילט אויף איר אייגענער פּלייצע. זי דארף היינט לערנען האסן דעם פאשיזם אין וואָס פארא פארשטעלט קלייד ער זאָל זיך נישט באווייזן: יענקישער, טיטאִיס­טישער, ציוניסטישער א..א. דער ציל? פון די דאָזיקע שונאים איז דער זעלבער:

פארניכטונג. דער צי? פון די ארבעטנדיקע מענטשן פון דער גאנצער ועלט איז-- שלום

און אויפבוי. די פעלקער. לאָזן זיך נישט מער אָפּנארן; און פראנקרייך שטרייקן 480.000 ארבעז טער, אין איטאליע האָבן געשטרייקט אריבער א' מיליאָן באאמטע; די גץ­וואלטיקע שטרייקן אינעם פאשיסטישן פראנקאָ-שפּאניען; די מאניפעסטאציעס פון אוראן; דער וווקס פון די שלום-כו­חות, טאקע אין די פארייניקטע שטאטן, אונטער די אויגן פון די קריגס-פאברו­קאנטן--- דאָס אלץ פארזיכערט אונדז, אז וויפ? די אימפּעריאליסטישע בעס­ זאָלן זיך נישט ווארפן, וועט זיי נישט געלינגען צו צעצינדן א נייע מל?­חמה. מעגן זיי זיך פארייניקן אין פּאקטן, מעגן זיי צונויפזאמלען די גאנצע באנדע פארעטער פון דער גאנצער וועלט: טיטאָן, בן-גוריון, אדענאוער מיט פראג. קאָן, איניינעם מיט די נאצישע געגעראלן און ,ספּעציאליסטן" אין פארניכטן מעג­טשן.

דער פרידן פון דער וועלט הענגט מער נישט אָפּ פון זיי. דער חבר סטאלין האָט אין זיין ענטפער צו די פראגן פונעם קאָ­רעספּאָנדענט פון דער ,פּראוודא" גע­זאָגט: דער שלום װעס אָפּגעהיט און פארפעסטיקט ווערן אויב די פעלקער וועלץ געמען די זאַך פון פארטייריקן דעם שולוםי אין זײערע אייגענע הענט און װעלן יי פארטיידיקן ביזן סוף.

ו|

א. ס. ט.(וויסנשאפטלעכער פארבאנר פוג די טעכניקער) ביי דער אוזינע {,אינדוסטריא בומבאקולוייב"", האָט א טעכניקער-קאָלעקטיוו וואם באשטייט

2.סא 6יטער יאָרגאנג

פרייז ליי 5:16|ט}6זק

4 מאי 1951 וא 24'

מוטור

געזעלשאפטלעך- ליטערארישער זשורנאל* דערשיינט אונטער דער רעדאקציע פון א קאָמיטעט

58זט.ם-חזטאו

זטזוואס= וטאט 65858טסאאסס 508 8885

024 ,18.8 2 ,85ח:335!:1318/.51 /!/64טסט רעדאקציע און אדמיג.: בוקארעשט. מאטעי באסאראב 2 8. טעלי 4.30.22 סאמאט עסטוונוטעאומויעמטיאמיעאאטגעאמאנצושגאמעמאאפאסאמגאעגע וע ,ע,,,,: ,):,-,:,,,;-,,,--.,

:-80/ /צָ}26686!

{

נייע דערפינדונגען און ארבעט-פארברידערונג

ביי דער פאבריק ,,אינדוסטריא בומבאקולוי-ב""

לוט דעם איניציאטיוו פונעם קריין

ביי דער פאבריק ,,פעיאנזשענולי'

ביי דער פאבריק ,פּעיאנזשענול'' פון בוקארעשט פירן די מיטגלידער פון א. ם. ט. פון דער אונטערנעמונג, לכבור דעם קאָנגרעםס פון א. ס. ט. וואָס הֹעט פֿארקומען צווישן 80---27-טן מאיד.!.,

א פּֿאָזיטיווע טעטיקייט פארן אָנווענדן

פון די אינזשינערן ה. קאָהן,?. מעז סינגער און. די טעכניקער אורלעא יאָן און דומיטרו וואסילעסקו---אלע מיט­נ?לידער פון א. ס. ט.--רעאליזירט אין לויף פונעם חודש אפּרי? ד. י. דאָס מעכאניזירן דעם טראנספּאָרט-סיסטעם

פון אָנ?אָחן די שטאָפףיבאלן אין קאמיאנען, דורכן| מאָנטירן א' לויף­באנר.

א**

נייע ארבעט-טעטאָדן און אונטערשטיצן די דערפֿינדער.

אזוי האָט דער חבר.אינזש. איינ­שענק געשטיצט און געגעבן אלע נוי­טיקע אָנװוייזונגען דעם מעכאניקער אי. זשיורזשיו פון דער אונטערנעמונג, װע?­כער האָט רעאליזירט אין לויף פונעם

אזויארום ווערט דערזעצט דער א?­טער סיסטעם פון אָנ?אָרן מיט די הענט די שטאָפףיבאלן, מאכנריק א דאנק דעם ויכטיקע איינשפּאָרונגען אין צייט און אָפּעראציע.

די דאָזיקע דערפינדונג וועט אין דעם יאֶר ברענגען אן אָפּשפּאָרונג פון העכער 8500 טויזנט ליי.

חודש אפּרי? אן אויטאָמאטישן אִפּי שטעלדדיפפּאָזיטיוו פאר די וועב-שטולן אין פא? ווען ס'רייסן זיך די פעדים. דורך דער שטיצע פון די א. ס. ט.­מיטגלידער זענען מערערע ארבעטע­רנם איבערגעגאנגען ארבעטן אויף 4 און 6 הא?ב-אויטאמאטישע ,,רוטלי'" וועב-שטולן.

די פייערונג פון 00ויטן געבוירן-טאג פונעם גרויסן יידישן קלאסיקעך י.?. פּרץ

אין קולטוריזאל ,,בארוך-בערעא" פון בוקארעשט איז פאָרגעקומען, זונטיק דעם. 90-טן!. מאי ד. י., די פייערונג פונעם געבֿוורןיטאָג פזן יי"ל. פּרץ. עס זענען געקומען צו דער פיי­ערונג: ארבעטער, װאָס פאר זי זע­נען געווען פּרצעס שאפונגען א דער­מוטיקונג אינעם קאמף פאר א בעסער לעבן, קו?לטוריאון געזעלשאפטלעכע טוער װאָס פירן ווייטער פּרצעס וװוערק פון איבערגענעבענער ארבעט פארן פאָלק, אין אנדערע באדינגונגען--אין די באדינגונגען געװאָרן

ווען דאָם פאלק אי

זיין אייגענער בעל-הבית. עס

ענאין זיין פאָרטראג. האָט ח' י. דו­באָוויס אָנגעװיזן אויף דעם פּראָגרע­סיוון אינהאלט פון י.?. פּרצעס שאה פֿונגען, וועלכע--- פּרץ האָט אליין געזאָגט-- זענען געשריבן פאר די ,,שווארץ געפראקטע מענער"' פאר די ,,אלבאסטעריווייםע דאמען" נאָר פארן פאָלק. ווייטער האָט ח' דובאָװויס אָנגעוויזן אויף} פּרצעס גרויסער ליב­שאפט צום פאָלק. דערפֿאר האָט פּרץ גע­שריבן אזעלכע ווערק וי ,,דאָס שטריי­מ?" און ,,באנצע שווייג'',. אין װע?­כע ס'איז צו זען מיט וװואָס פארא גע-ז פי? ער באשרייבט די שרעקלעכע?א­

יוא שיש

א טיי? פון די אנוועזנדע ביי דער פייערונג

זענען אָנװעזנד געווען ביי דער פייע­רונג, צווישן אנדערע געזעלשאפטלעכע טוער: ח' דעפּוטאט בערקו פעלרמאן, גענעראל-סעקרעטאר. פונעם יידישן דע" מאָקראטישן קאָמיטעט פון דער ר.ם.ר.; ח' דר. מ. נוסים, סעקרעטאר פונעם בוקארעשטער יירישן דעמאָקראטישן קאמיטעט; ח' מ.?אקס, פאָרזיצער פו­נעם ,איקוף", ח'טע פּאָלִיא באראש, געגעראל-אינספּעקטאָר. פונעם יידיש לימוד אין דער ר ם:יר., ישרייבער, ריבטער א.' אי

אין פּרעזידיום פון דער פייערלעכער מאניפעסטאציע זענען געווען די חברים שרייבער: יידע?ע וויידענפעלד, י. דובאָ­וויס, װיצע-פאָרזיצער פונעם ,,איקוף", א. שפּוגעלבלאט, מ. ריספּלער, פאראנט­װאָרטלעכער רעדאקטאָר פונעם ,קול­טור-וועגווייזער" און צימעט, מיטגליד אין צענטראל-קאָמיטעט פון ,,איקוף". די מאניפעסטאציע איז דערעפנט געװאָרן פון ח' יידעלע וויירענפעלד, וועלכער

האָט געגעבן דאָס װאָרט דעם ח' י. דו­באָוויס..

גע פונעם ארבעטער פון יענע צייטן, און דאָס געוועלטיקן פון די כלי-קורש איבער די יידישע אָרעמע האָרעפּאש­נע מאסן. פּרצעס ,,יוםיטוב ב?עט?עך'' -- האָט ח' דובאָװיס געזאָגט-- ווערן אלץ מער א מאטעריא? פאר פּראָפּא­גאנדע און אגיטאציע און ווערן קאָ­מענטירט אין די ארבעטער-קרייזלעך, גייען אריבער פון האנט צו האנט, ווערן פארשפּרײט דורך די יונגע סאָציא­ליסטן". דער רעדנער האָט אונטערגע­שטראָכן וויאזוי די צארישע מאכט, די פרומאקעס, די ציוניסטן, האָבן פאר­פאָלגט פּרצן, און האָט אָנגעוויזן אז פּרץ איז געווען נישט נאָר א?יטעראט, ער איז אויך געווען א קולטוריטוער דורך דעם װאָס ער האָט געקעמפט. פארן קו?­טוראליזירן די ארבעטנדיקע מאסן. ער אוץ אויך געווען א געזעלשאפטלעכער טוער: ער האָט אָרגאניזירט קינדער­היימען פאר די קינדער פון די קרבנות פון די צאריסטישע פּאָגראָמען, אָדער פאר די קינדער פון די קרבנות פון דער מלחמה.

פּרצעס ליבשאפט צום פאָלק איז

באלוינט געװאָרן מיט קעגנזייטיקער ליבע פונעם פאָלק, װאָס לייענט נאָכאמאָ? און נאָכאמאָ? זיינע ווערק. די ליבשאפֿט. פונעם. פאלק צו פּרצן. האט זיך אויך ארויסגעוויזן בשעת 100.000 מענטשן האָבן אים באגלייט צו אייביקער רו.

ח' י. דובאָוויס האָט מיט ציטאטן פון פּרצעם שאפונגען אָנגעוויזן אויף פּרצעס ועלטדאָנגשויונג; וויאזוי פֿרץ האָט געקעמפט קעגן סיי וװאָס פאר א רעאקציע.. מיר הערן זיין ליד ,,מיין נישט" און מיר טראכטן צו אונדזער צייט אין וועלכער דער אמעריקאני­שער אימפּעריאליזם וו? מענטשלעכע לעבנס און אל?ץ וואם דער מענטש האָט געשאפן מיט שווערער ארבעט, פארוואנדלען אין שטראָמען בלוט, אין שטויב און אש-- אבי די שפּֿארקא­סעם פון די מאָנאָפּאָליסטן, טרוסט­מענער און באנקירן זאָלן זיך אָנפוֹלן מיט נאָלד. אָבער די שלום-ליבנדיקע פעלקער פון דער גאָרער וועלט זאָגן דורך זיער אנטשלאָסענעם קאמף פאר שלום ,מיין נישט, די וועלט אין א הפקר". דער רעדנער האָט אויך אֶנ­געוויזן אויף פּרצעס אנטיציוניסטישע שריפטן און מיר זעען אז די ציוניס­טן זענען תמיד געווען די פארעטער פון די פאָלקס-אינטערעסן און פארפי­רער פון די נאיוו"גלויבנדיקע; און אז פּרץ איז אין זיינע װוערק באאיינ­פלוסט געווען פון די פּראָגרעסיווע שריפטשטעלער פון פארשיידענע פעל?­קער, צווישן וועלכעי עס האָבן פארנו­מען א חשובן אָרט די רוסישע שריפט­שטעלער ובפרט אנטאָן טשעכאָוו.

ח' י. דובאָװיס האָט צום סוף אויך אָנגעוויזן אויף פּרצעס וואקלענישן, אָבער אין א?געמיין גענומען האָט ער תמיד געקעמפט פארן פאָלק. ,אזוי אז די יירישע ארבעטנדיקע מענטשן, װאָס קעמפן אקטיוו צוזאמען מיט אלע ארבעטנדיקע פון אונדרזער היימלאנד, די רומענישע פאָלקסירעפּוב?יק, פאר

ש שטיין

(סוף אויף וייסט 2)}