זייט 2
,ווען אונדזער אליעזר שטיינבארג וואָלט דאָס געווען דערלעבט"--אָט די ווערטער, ואָס מיין פריינט האָט מיר איינגערוימט אין אויער, בשעת דער קינדער-פארשטעלונג ,,וועלף, הונט און קעץ", וואָס דער יאסער יידישער מלוכה-יטעאטער האָט אויפגעפיהט לויט שטיינבארגס ,פארוואָס די קאץ שפּייט דעם הונט אין פּנים אריין", האָט מיר אביס? פארשטערט די פֿרייד, און איך האָב זיך דערמאָנט און יענער צייט ווען שטיינבארגן האָט די נויט געצווונגען צו פאָרן קיין בראוי?, פון וואנען ער איז, נאָך א קורצן פארוויילן, צוריקגעקומען ניט קאָנענדיק פארטראָגן די דאָרטיקע היצן, וויי? ,רי שטראלן פון דער זון שמייסן אזוי וי מיט בעזעמער דאָס לייב"---(אזוי האט ער פון דאָרט געשריבן).
אוודאי װאָלט זיך שטיינבארג געווען געפרייט ווען ער לעבט הינט און זִעֵט וי זיינע שאפונגען ווערן אזוי הויך געשעצט. אָבער נישט לאנג האָב איך געז קאָנט בלייבן פאהטראכט אין דעם טרויעז ריקן עבר. סע האָט מיך אויפגעוועקט די לֿעבעדיקע ווירקלעכקייט--- די שטראלנדיקע פּנימער פון אונדזערע הונדערטער קינדערל?עך, זייער פריילעכער געלעכטער, וואָםס האָט אלעמאָ? אָפּגעקלונגען אין זא?, דאס אלץ האָט כיי מיר ארויסגערופן א באזונדערע דאנקבארקייט צו אלע די װאָס האָבן עס דערמעגלעכט, מיר זאָלן דערלעבן אט די שיינע צייט און, למאי זאָל איך לייקענען, אוודאי האָב איך;עז לאכט און זיך געפרייט איניינעם מיט די קינַרער,
יי אױ+
דעמזעלבן טאָג אין אָוונט איז געקומען די פּיעסע ,אין שאָטן פונעם פֿאלמענבוים". וי ס'איז געווען פֿאַרויסצוז זען, האט עס די ציוניסטישע אגענטן גאָרנישט געפעלן און זיי האָבן געפירט א שטארקע פּראָפּאגאנדע קעגן דער
דעמל?ט ווען מיר האָבן ארויסגענומען פּאָרמולארן צו פאָרן קיין ישראל, האָבן מיר זיך געל?אָזט איבעררעדן פון די ציוז ניסטישע נאציאָנאליסטישע אגענטן וועד לעכע זוכן אונדז צו פארפירן אין דעם אזוי-נערופענעם ,ג|-עדן" פון ישראל, צו ליידן הונגער און נויט.
אוב דעמל?ט האָבן מיר צום באדויערן, גענלייבט די ליגנס װאָס די ציוניסטן האָבן פארשפּרייט, איז אונדז איצט אלץ קּלאָר געוואָרן. ווייל אונדזער פּלאץ י-מיר וועלכע האָבן געליטן פון עקספּלאַאי טאציע,--- קען נישט זיין לעבן די יידי
זייענדיק פארפירט פון די צווניסטישע שאָװױיניסטן, האָב איך בייגעלייגט די נייי טיקע אקטן צו פאָרן קיין ישראל. אדאנק דער אויפקלערונג װאָס איך האָב-אקו מען מצד די אינסטרוקטאָרס פונעם יידוז
פאָרגעז
פון בו"
זונטיק דעם 20-טן מאי אין קומען אין זא? ,באַרוך בערעאַ" קאַרעשט, א פעסטיוואל אָרגאניִזירט 5 נעם. יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט וועגן וועלט-פאנד פאר שלום.
נאָפן= אריינפיר-װואָרט נעהאלטן פון דער ח'טע עריקא ליינוועבער האָט געה
בי
---------/----:---:---:---יי-ר ר
------:-=---=--------/-----=------------------ יי ריז
גאסטשפּי? פונעם יאסער יידישן מלוכה-טעאטער
אין ראדעוויץ
פּיעסע. ם'איז אָבער געווען אומזיסט זייער מי. 800 יידישע ארבעטימענטשן זענען געקומען זען די פּיעסע, ואס איז אויפגעבויט אויף דער נאקעטער ישראָ?דיקער ווירקלעכקייט װאָס ווייזט, יוי אזוֹי עס לעבט די יידישע בורזשואזיע אין שאָטן פונעם פּאלמענבוים און וי אזוי עס ,לעבן" די האָרעפּאשנע מאסן און בפרט די ניי אָנגעקומענע ביי דעמזעלבן שאָטן פונעם פּאלמענבוים. עס האָבן עס די שטורמישע אפּלאָדיסמענטן עדות געזאָגט, אז די יידישע ארבעטנדיקע הויבן זיך אָן באפרייען פונעם ציוניסטישן נאציאָנאליסטישן קאשמאר. און יוירער האָבן מיר זיך געפרייט, סיי מיט דעם גוטן שפּילן פון די ארטיסטן, סיי מיטן צאָלרייכן פּובליקום וואָס האָט אזוי וואה רעם אויפגענומען די שפּילערס.
עס האָט ביי דער געלעגנהייט באגריסט דער סעקרעטאר פונעם ייהישן דעמאָקראטישן קאמיטעט, חכר לייבאָוויטש, און דער דירעקטאָר פונעם יאסער יִידוּ שן מלוכה:טעאטער, חבר שאפּירא, אֶנֵי ווייזנדיק אויף דער באדייטונג און דעם
,איקוףיבלעטער"
ראָל פונעם טעאטער אין די באדינגונגען
פון בויען דעם סאָציאליזם ביוי אונדז אין לאנד, און אָנגעוויזן דארויף, אז
אונדזער טעאטער שטיצט זיך אויף די דערפאָלגרייכע דערפארונגען פונעם סאי וועטישן טעאטער, און גייט אין זיינע וועגן.
א א אי
אויב די פּיעסע ,אין שאָטן פונעם פּאלמענבוים" האָט געוויזן דאָס טרוועריקע און עקספּלאָאטירטע לעבן פֿון די יידישע ארבעטנדיקע אין ישראל, פון די מאסן װאָס האָבן זיך געלאָזט פארפירן פון די נאציאָנאליסטישע פראזעס פון די אגענטן פונעם וואָליסטריט, די ציוניסטישע אגיטאטאָרן, האָט ,ביים פּאָמול וועררע" דעם אנדערן טאָג אריינגעבראכט דעם עולם אין א גאָר ווארעמער שטימונג.
די פארשידענע נומערן, וואָס גיבן א געטריי בילד פון אונדזער חיינטיקן גלוקלעכן לעבן אין דער רומענישער פאלקסז רעפּובליק, די פאָלקסלידער און די טענץ, זענען אלעמאָ? אונטערגעשטראָכן געװאָרן מיט אוימויפהערלעכע ,,ביס"-רופן.
י. ראָזענהעק
א סצענע פון דער פּיעסע ,אין שאָטן פונעם פּאלמענבוים".
שע קאפֿיטאליסטן װאָס האָבן פארקויפט די מדינת ישראל צו די גרויסע באנקירן פוז װאָל-סטריט און וועלכע עקספּלאָא" טירן די יידישע און אראבישע ארבעטער ביז מאקסימום, פאר א הונגער-לוין.
זייט מיר האָבן זיך אָפּגעזאָגט פון פארן קיין ישראל פילן מיר זיך מער צוגעבינרן צוז אונדזער פאבריק, מחמת אונדזער פּלאץ קען זיין נאָר לעבן די ארבעטער פון דער ר.ם.ר. וועלכע, אָנגעפירט פון דער רומענישער ארבעטער-יפארטיי, גייען פון זיג צו זיג אויף דעם וועג פוז בויען דעם
זייענדיק פארפירט, האָב איך געזאָלט פאָרן-- ווערנדיק אויפגעקלערט,
שן דעמאקראטישן קאָמיטעט פון הערלוי, זאָג איך מיך אָפּ פון פאָרן אין דעם קאפּיטאליסטישן ישראל? און בלייב אין דער רומענישער פאָלקסירעפּֿובליק און ברענג מיין נײטראָג צום אויפבויען דעט
פאָלֿנט אז ארטיסטישער פּראָגראם אויסגעפירט פון די חברים ארטיסטן אגלאיא מעטאקסא= פונעם נאציאָנאל טעאטע-, סאנדינא סטאן און יאָן לויקאן פונעם מוניציפּאל טעאטער, רעדולעסקו= א, פינטיליע פּעטרע און מ. סטענגאטשיו, סאָלימטן; אנסאמבל פון דער אלגעמיי
די בן-גוריון-רעגירונג האָט פארקויפט די מדינה ישראל צו די אמעריק און די גרויזאמע קאפיטאליסטישע עקספּלאָאטאציע! אין דער ר. פ. ר. שאפן זיך װאָס אמאָל ; יידן! מענער און פרויען! רייט אייך איין אין פּראָדוקטיווער ארבעט,
יידישע ארבעטער זאגן זיך אפּ פון פארן קיין ישראל
סאָציאליזם און צו פארשטארקן רעם שלום-לאגער אין וועמענס שפּיץ עס געד פינט זיך דער סאָוועטן-פארבאנד, אָנגעה פירט פונעם פאָנען-טרעגער פוֹן שלום,
' חבר י. וו. סטאלין.
שימשא מיכל, באאמטער אין דער בוכהאלטונגסעקציע. יאנקו הערשקו, אקוויזיטאָר פון בהמות. הערשקאָוויטש הערמאן, שעף פון דער פּאָזיט. י אָנגעשטעלטע פון דער צוקער-יפאַבריק ,איליע פּינטיליע"--- ראָמאן.
האָב איך מיך אָפּגעזאָגט פון פאָרן
סאָציאליזם אין אונדזער היימלאנד. הערמאן אראָגעסיי הערלוי
סטר. שטעפאן טשעל מארע נר. 91 בעקער-ארבעטער, 29 יאָר אלט'
פעסטיוואל. אָרגאניזירט פונעם בוקארעשטער יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט וועגן װעלט-פאָנד פאר שלום
נער ארבעט-קאנפעדעראציע, לאורעאט מוט דער מלונה-פּרעמיע. ס'האָבן זי נאָך באטייליקט: א טאנץ אנסאמבל פון דער ארגאניזאציע או. ט. מ.-בוקארעשט, א טאנץ גרופּע פונעם פאָלקסיראט פונעם ראואָץ טודאָר וולאדימירעסקו און דער ,איקוף"דאָרקעסטער, דיריזשירט פונעם קאָמפּאָזיטאָר ריינינגער.
העלפט אויספולן דעם מלוכה-פלאן, דעמאסקירט די ציוניסטישע אגענט פארפעסטיקט אירפֿדעם שלום און זיכערט פאר אייך און פאר אייערע קינדער א גליקלעכע צוקונפט!
אין קאתן
דאָרע טייטעלבוים : נישטא היינט { פאר קיינעם קיין מיטן
אויף צווייען די וועל?ט איז צעשניטן
וי מעת-לעתן אויף טאָג און אויף נאכט. אויף איין זייט--. זיי שמידן דעם פרידן, אויף צווייטער--- זיי רופן אין שלאכט.
צוויי שטראמען מיט אימפּעט זיך טראָגן. אין פארמעסט גייט א וואל מיט א וואל. דאָס עבן ווי? טויט איבעריאָגן.
דער זומ ווי? פארשלינגען דעם קוואל.
עס בליצן מיט פייער פאבריקן--די רעדער װאָס ניכער צו טרייבן. אויף איין זייט דעם טויט צו באזיגן, אויף צווייטער, כדי צו פארבלייבן.
עס שטייען אויף ביירע זייט ברידער מיט ליננם און שנאה צעשיידט.
אויף איין זייט גאָר שטורעם געוויטער און אומקום פאר פעלקער מען גרייט.
אויף צווייטער--- דעם מאָרגן אנטקעגן הערצער מיט פריינטשאפט מען טראגט. און מענטש איז דאָס גרעסטע פארמעגן פון אלץ װאָס די וועלט נאָר פארמאָגט.
אומעטים איז דער הימ? א בלויער און די ערד--- א שפּייכלער מיט זעט, ווער זוכט עס צו מאָרדן די בויער, ווער נרייט עס די שרפות פֿאר שטעט?
די װאָס טראָמפּלען אויף ערדיקע שיכטן האָבן אליין נישט געבאקן קיין ברויט. די װאָס ווילן די היימען פארניכטן-' האָב; קיין מֵאֶל קיין היים נישט געבויט.
נישטאָ היינט פאר קיינעם קיין. מִיטן.
דער װאָלהף איז פון דזשונגל ארויס.
ווער ס'העלפט נישט באשיצן דעם פרידן העלֿפט ברענען זיין אייגענע הויז.
נר. 189
די פּרץ-פייערונג
(המשך פון זײט ו)
שלום, פֿארן בוי פונעם סאָציאליזם-פייערן היינט דעםי נרויסן שרייבער י.
95 פרץ צו זיין 100יטן געבוירןטאָג, אלם א קעמפער פאר שלום און פֿראָנרעס".
דער פֿאָרטאג פון ח' י. דובאוויס
איץ אויפגענומען געוװאָרן פונעם גאנצן אֶנװועזנדיקן עולם מיט ווארעמע אי פּלֿאָדיסמענטן.
עם האָט געפאָלֿגט א קינסטלערי
שער פּראָנראם. פון לידער, רעציטא-ד ציעם און א סצענעטקע. ח'טע ניורא שלאג, סאָליסטן פונעם בוקארעשטער
פאָלֿקס-כאָר-, איקוף", האָט געזונגען מיט נרויס געפי? דאָם ליד /די דריי נייטאָרינס"; דער שרייבער דוד וובין האט געלייענט א כעס פון א יידענע" וועלכע צוזאמען מיט דער סצענעטקע ((שאמפּאניע", ואס איז אויפגעפירט געװאָרן פונעם דראמ-קרייז פונעם בוז
קארעשטער ,,איקוף", ווייזן פּרצעס צונאנג צו דער צביעותידקייט און עקספּ?אָאטאטאָרישע ארדענונג; יודא סאמוי? און גוסטי גאָטעסמאן האָבן
געזונגען מיט טאלענט אריעס פֿון דער אָראטאריע ,,צוויי ברידער". ח'טע רות שנעקער האָט רעציטירט דאָס ליר ,,מיין נישט". א גרופּע פונעם פאָלקסכאָר,,איקוף' האט געזונגען, האָהּ און גלויב" און ניורא שלאג האָט געזוננען ,,אנטש? דעם שניידערס דוינע" פון סימעלע שניידרער.
עס וואָלט פאלש געווען נאָר מיט א
זויפי?ל צו. פארענדיקן ד' דאָזיקע פייערונג. מיר געפונען זיך אין דער רומענישער פאָלקסירעפּובליק ווו די
זאך פונעם פאלק פאר וועלכער פּרץ האָט געקעמפט--- האָט געזיגט. פּרץ האָט געקעמפט פאר ליבשאפט צום היימלאנד און צו די ארבעטנדיקע.
די פייערונג האָט זיך פארענדיקט מיטן הימן פון די שלום-אָנהענגער וועלכע איז געווען די פּאסיקסטע פאה רענדיקונג פון דער פייערלעכער מאניפעסטאציע לכבוד דעם 100-טן געבויר|טאָג פוז אזא שלוםיקעמפער ווי פּרץ איז געווען.
עי גע פיעט ריאעטיעלייערע-עיברעגע יע תע ןייע יי ,יי אריו יי
אנער אימפעריאליסטישע מלחמה-צינדער! אין ישראל הערשט הונגער, נויט
ליכטיקערע פערספעקטיוון פאר די ארבעט"מענטשן, אָן שום חילוק פון גאציאָנאליטעט.
ן פוגעם אימפעריאליזם, דערמיט
...יאר יי ריר יי יי
טקעפע 20
ײ
א אי