Jahrgang 
135 (1951) נר. 135 6-טער יאָרגנג
Einzelbild herunterladen

יסע ויםה טער ולה, עדי עקט ישע

די ורם, רער ייבן זיגט זישן ייקע +אר­ענען יגס= לעך, חי­ייוקע אפט און רויי

י

* געװאָרן.. | אונדזער לאנד, אָן אונטערשיד פון נא-י

דער 11-טער יוניו 1948, דער טאָג ווען באדייטנדיקסטע אינדוסטריעלע, מו­ניערע און פּעטראָל-אונטערנעמונגען פון

אונדזער?אנד זענען נאציאָנאליזירט גע

װואָרן וועט פארבלייבן אין זכרון פון די ארבעטנדיקע פון דער ר. פ. ר. אלס איינער פון די וויכטיקסטע דאטעס, אין זיער קאמף פֿארן כאזייטיקן די עקס­פּלאאטאציע פון מענטש דורך מענטש. דער דאָזיקער טאָג האָט באטייט פאר די קאפּיטאליסטן פון רומעניע און פון אויס­לאנד--- וועלכע האָבן באראבעוועט דאָס לאנד פון זיינע אוצרות, געזויגן וי פּיאוו­קעס דאָס בלוט און שווייס פון די ארבע­טנדיקע--- דער שווארצסטער טאָג פון זייער לעבן. אין דעם דאָזיקן טאָג איז דאָס ארבעטנדיקע פאָלק פון רומעניע צום ערשטן מאָל געװאָרן דאָס וואָס עס װאָלט געדארפט זיין פון תמיד: דער בע?-הבית פון די אוצרות וװאָס עס האָט געשאפן.

ציאָנאליטעט. די יידישע ארבעט-ימענטשן האָכן פּונקט די זעלבע אנטוויקלונגסימע­גלעכקייטן ווֹי די רומענישע און פון די מיטלעבנדיקע נאציאנאליטעטן. פון אן איינפאכן ארבעטער קאָן ווערן א קוואלי­פוצירטער ארבעטער, מייסטער, און א­פילו אינזשינער. עס זענען נויטיק דערצו נאָר פעיקייטן. און ויקן. די-טירן צוֹם אנטוויקלען זיך, זענען געעפנט פאר אלע ואס ווילן אויפריכטיק זיך באטייליקן אין בויען דעם סאָציאליזם ביי אונדז אין לאנד. די דאָזיקע טירן זענען געעפנט געװאָרן דורכן זיג פונעם ארבעטער-קלאם בראש מיט זיין אוואנגארד, די רומענישע ארבעטער-פּארטיי.

אנדערש איז די לאגע אין די קאפּי­טאליסטישע לענדער! דאָרט געהערט די אינדוסטריע צו די קאפּיטאליסטן, און זי האָט נישט דעם צוועק צו דינען דעם פאלק-- נאָר די קעשענעם פון א קליי­נער קליקע מאגנאטן. די אייגנטימער פון

די אינדוסטריע פון רומעניע איז גע"-דער אינדוסטריע, אנטוויקלען נישט די

ווען א צוריקגעשטאנענע, וויי? פון איין זייט זענען די רומענישע פאבריקאנטן פארינטערעסירט געווען צו אנטוויקלען זי נאָר אויף וויפי? זי האָט זיי געקאָנט ברענגען פּראָפיטן; פון דער אנדערער זייט זענען די ענגליש-אמעריקאנישע­פראנצויזישע און דייטשע קאפּיטאליסטן, אינטערעסירט געווען אז רומעניע זאָל בלייבן א צוריקגעבליבן אגראריש הינ­טערלאנד, וואָס זאָל פארזיכערן דער אינ­דופטריע פון זייערע מעטראָפּאַלעס, ווי­שטאָפן אָדער האלב-פאבריצירטע סחו­רות,

דאָס נאציאָנאליזירן די הוֹיפּט-אינדוס­טריע פון דער ר.פ.ר., האָט דערמעגלעכט אָנצוהויבן אנטוויקלען די אינדוסטריע אויף דער העכסטער שטופע און זי צו קאָאָרדאָנירן לויט די אינטערעסן פונעם גאנצן ארבעטנדיקן פאלק פונעם לאנד. נאָך דער נאציאָנאליזירונג איז מעגלעך געוואָרן צו אָרגאניזירן די פּראָדוקציע לוט גוט-פעסטגעשטעלטע פּלענער.

פון דעם 1יטן יאנואר 1981 האָבן די ארבעט-ימענטשן פון אונדזער לאנדר אָנגעהויבן ארבעטן לויט א לאנג-דויערנ­דיקן פּלאן, לויטן פֿדיאָר פּלאן. מיר הא בן געלערנט פון דער ווונדערבארער דער­פארונג פונעם סאָוועטישן פאָלק אויפן געביט פון בויען דעם סאָציאליזם. פו­נעם סאָוועטישן פאָלק האָבן מיר אָבער נישט נאָר געלערנט, נאָר אויך באקומען ממשותדיקע הילף דורכדעם ואס עס האָט אונדז געשיקט די נייעסטע מאשי­נען, אויסגעליגן טעכניקער, כבפרט אין די סאָווראָם-אונטערנעמונגען און דורכדעם, װאָס עס האט אויפגענומען א גאנצע ריי סטודענטן צו לערנען אין די

סאָוועטישע הויכשולן און אוניווערסי".

טעטן כדי דאָרט אויסצולערנען די העכ­סטע און וויסנשאפט און טעכניק.

דאָס גאנצע לאנד איז געוואָרן איין גרויסער שאנטיער. אין די לעצטע צוויי יאָר איז געבויט געװאָרן א פאבריק פון עלעקטרישע ראָטאטיווע מאשינען און פון טראנספאָרמאטארן. עס זענען גע­בוט געװאָרן 11 ברעטער-פאבריקן, א מעבעל-פאבריק, א צעלולאָז-פאבריק, רער טעקסטיל"זאוואָד, מאָלדאָווא? פון באָ­טאָשאַן, די גרויסע קליידער-פאבריק. געאָרגיו-דעזש", פון בוקארעשט, א בוי­מל פאבריק, 7 קאָנסערוון-פאבריקן פון

גרינצייג-און פרוכטן, אאז"וו.

די ארבעטיפּראדוקטיוויטעט איז אויך שטארק געוואקסן און האלט אין איין

|' וואקסן. און וויאזוי װאָלט אנדערש גע­{ קענט זיין ווען דער ארבעטער האָט צו

זיין פארפוגונג די מאָדערנסטע מאשינען, די פאָרגעשריטנסטע ארבעט-מעטאָדן--­די סאוועטישע ארבעט-מעטאָדן? וויאזוי װואָלט זי געקאָנט נישט וואקסן ווען דער ארבעטער זעט פון טאָג צו טאָג די ענ­דערונגען װאָס קומען פאָר אין זיין?ע­יבן? וויאזוי זאָ? די ארבעטיפּראָדוקטי­זויטעט גישט וואקסן, פֿארברידערט--- פארן אויפבליען פון אונדזער היימלאנד די ר. פ. ר.-- רומע­צישע, אוננארישע, יידישע, דייטשע, גרי­בישע, בולגארישע און אנדערע ארד בעטער?

ריזיקע מענלעכקויטן זענען געשאפֿן פאר די ארבעט-מענטשן פון

אינדוסטריע פון פּראדוצירן סחורות פארן ברייטן געברויך, פחורות װאָס זע נען נויטיק דעם פרידלעכן לעבן. זיי אנט­וויקלען די מלחמה-אינדוסטריע. דאָס ברענגט דערצו אז א נרויסער טייל פון דער אינדוסטריע זאָ? אָפּגעשטעלט ווערן. אזוי איז עס אין אלע קאפּיטאליסטישע לענדער און אפילו אין שטארקסטן פון זיי, אין די פארייניקטע שטאטן פון אמעריקע. דאָס בױענגט דערצו אז אסאך ארבעטער פארלירן דאָרט זייערע ארבעט-ימעגלעכ­קייטן; דאָס ברענגט דערצו אז עס זאָל דאָרט וואקסן דער הונגער, די נויט, דער עלנט.

נאָך ערגער איז די לאגע אין קאפּיטא­ליסטישן ישראל, ווו די רעגירונג באה שטייט פוֹן א בורזשואז-קלעריקאלער קאָאליציע, אין וועלכערס שִפּיץ עס שטייען די רעכטע סאָציא?-דעמאָקראטן פון בן-גוריונס קליקע און פון בעווינס חדר. בן-נוריון װואָס רופט זיך אָן א ,סאָציאליסט" האָט נישט נאָר נישט גע­װאָלט הערן פון נאציאנאליזירונג, נאָר ער האָט געבראכט אזעלכע געזעצן דורך וועלכע די קאפּיטאליסטן ווערן דערטו­טיקט צו עקספּלאָאטירן די ארבעטער און צו ל?אָזן באראבעווען די מדינה יש­רא? פון אירע ווינציקע אוצרות, דורך די אינלענדישע און אויס?ענדישע קאה פּיטאליסטן.

די ארבעטער פון די קאפּיטאליסטישע לענדער קוקן מיט האָפענונג אויפן סאוועטן-פארבאנד און אויף די פאָלקס­דעמאָקראטישע לענדער, ווו די ארבע­טער זענען באפרייט געוואָרן פון

3 יאר פון דער,

עקכפּלאאטאציע און ענטפערן מיט אן'

אלץדאנטשלאָסענערן און הילכיקע-ן ,ניין? אויף די מלחמה-שאלונגען פון די קאפּיטאליסטן.

אין דער זעלבער צייט ווען דער גיין קעגן מלחמה און דער יאָ פאר דעם שלום, דרוקן זיך אויס אין די קאפּיטא­ליסטישע לענדער דורך סאבאָטאזשדאקטן, דורך אריינווארפן די וואָפן-אָנלאָדונגען אין ים אריין, און דורך שטרייקן, ­דרוקן זיי זיך אויס אין די פאָלקסידע­מאָקראטישע לענדער דורך דער באגייס­טערטער ארבעט פארן בויען דעם סא" ציאליזם; אזויווי עס זענען געווען די סאָציאליסטישע פארמעסטן לכבוד דעם 8-טן מאי, דער 80-טער יאָרטאָג זייט דער גרינדונג פון אונדזער פּארטיי, און אזוי וי עס זענען די פארמעסטן צוֹ פארעגדיו­קן די אויפגאבן פונעם פֿינףדיאָר-פּלאן אויפן 1יטן סעמעסטער פון 1981, מיט

ווען עס ארבעטן.18 מעג פאר דער צייט.

די נאציאָנאליזירונג באווייזט דורך אירע רעזולטאטן אז זי איז א באדייטג­דיקע שטופע אינעם קאמף פאר שלום פוץ די ארבעטנדיקע פון אונדזער לאנד, וועלכע האָבן זי אויסנעפירט אונטער דער אָנפירערשאפט פון דער רומענישער אר­בעטעריפּארטיי, באלויכטן פון די לערעס פון מארקס-ענגעלס-לענין-סטאלין.

5.סא 6-טער יאָרגאנג:.

פּרײז לײי 5 161!}0

5 יוני 1951 מ5ואטו 5וּ

|

ווו

געזעלשאפטלעך- ליטערארישער זשורנאל- דערשיינט אונטער דער רעדאקציע 3 פון| א קאָמיטעט

קםזםו8-זטאו

זפזוואסס וטאט 68858סטסאס=ס 8טפ 5חתקא

2..16.8 2 ,3358 3/61/*/.51 ,!/65טסטם רעדאקציע און אדמיג.: בוקארעשטי מאטעי באסאראב 2 ב. טעלי 16,22 4 אעפרעמגעקעאעא טנופעג:יאמ ויי;,: א:אנא יע ,יי

בון-40/ /+ 122086}8|

פאר שלום, פאר א גליקלעך לעבן

ס'איז נישט פאראן קיין ארבעטער װאָס זאָל נישט האָבן געחתמעט דעם אפּעל

צו דעם פֿערמאעענטן קאָמיטעט פארן פארטייריקן דעם שלום אין דער רומעגי­שער פֿאַלחס-רעפובליק.

ביים פארענדיקן די אקציע פון זאמלען חתימות אויפן אפּע? פונעם וועלט-ראט פאר שלום, האָבן די אָנגעשטעלטע פון דער ראפינעריע נר. 8 ,סאָווראָם-פּע­

', טראָל"--טעלעאזשען זיך גענומען נייע

ארבעט-חתחייבותן.

אין דער גאנצער ראמינעריע איז נישט איבערגעבליבן קיין איין ארבעטער וואָם זאָל נישט האָבן געחתמעט דעם אפּעל.

ס'איז נישט איבערגעבליבן קייַן איין ארבעטער וואָס זאָ? נישט האָבן אויסגע­פולט מיט כבוד זיין חתחייבות.

מיר פארזיכעו

רן אייך, אז מיר וועלן אויך ווייטער קעמפן ר

מיט דער זעפֿרע 5 זעלבע

מיט דעו

אנטשלאָסנקייט צוֹ פארטייריקן די גרוי­סע זאך פון שלום אויף אזא אופן אז יעדער אנגעשטעלטער פון דער ראפינע­ריע זאָל ווערן אן אנטשל?אָסענער קעמ" פער פאר שלום.'

דער קאָמיטעט פון קאמף פאַר שלום' פון דער ראפינעריע גר. 3---טעלעאזשעץ

פּרעזירענט, געאָרגע ענאקע.

פאר דער גליקלעכער צוקונפט פון די קינרער

אין אלע ראיאָנען פון דער הויפּט­שטאָט, קאָמפּלעקטירן די אָרנטלעכע ביר­גער, ואס האָבן נאָך נישט געחתמעט | דעם אפּע? פונעם וועלט-ראט פאר שלום, די ליסטעס וװואָס ס'לייגן זיי פאָר די גרו­| פּעס פון די קאָמיטעטן פון קאמף פאר | שלום.

אין ראיאָן י. וו. סטאלין האָבן די 0 גרופּן פון די קאָמיטעטן פון קאמף פאר שלום ביז אצינד געזאמלט איבער 0 חתימות אויף דעם אפּעל. אויף אלץ מער גאסן פון דעם ראיאָן דערשיי­נען פּלאקאטן אויף וועלכע ס'שטייט גע­שריבן: ,פאר שלום פאר א גליקלעך לעבן פון די קינדער, האָבן אלע בירגער פון דער דאָזיקער נאס געחתמעט דעם

צום פערמאנענעטץע קאָמיטעט פארן פאר: טײַיריסן דער שלוס פוו-דעריר.:פ. ר.

די ארבעטנדיקע פּויערים פונעם דאָר רימעשט, ראיאָן דרעגעשאן, האָבן מיט דער נאנצער ליבשאפט געחתמעט דעם אפּע? פונעם וועלט-ראט פאר שלום, פא­רן שליסן א שלום-פּאקט צווישן די פינף מאכטן.

כדי צו פארשטארקן די חתימות אוי­פן אפּע?, האָבן מיר גענומען אויף זיך דאָס חתחייבות איבערצוגעבן צו דער צייט די קוואָטעס תבואה און דעם אי­בערשוס זאָלן מיר פארווערטן דורכן קאָ­אָפּעראטיוו,= פארזיכערנדיק אזויארום דאָס ברויט פארן ארבעטנדיקן פאָלק. ביים שליסן די אקציע פון זאמלען די חתימות, מאניפעסטירן מיר נאָכאמאָל? אונדזער סאָ?לידאריטעט מיטן קאמף פון די שלֿום-אָנהענגער פון דער גאָרער וועלט און אונדזער ליבשאפט פארן פאָנענטרע­גֶער פון שלום איכער דער גאנצער וועל?ט, דעם גרויסן סטאלין.

דער קאָמיטעט פון קאמף פאר שלום פון דאָרף רימעשט,

פאָרױיצפר, מ. ד. גיצע

אפּעל וועגן ש שליסן א שלום­זעלכע פּלאקאטן האָט

אָפּמאך". א­מען אפישירט אין

די גאסן פּיטארו קריסטאקע, דיאָניסיע פאָטינאָ, שקאָאלא פלאָרעאסקא, אוויא­טאר מארטשע? אנדרעעסקו, ווערפול"יקו­

דאָר און בו?. דוקא. אומעטום האָט דאָס אפישירן די דאָזיקע פּלאקאטן, ארוסגע­רופן באגייסטערטע שלום-מאניפעסטא­ציעס.

די בירגער פון דעם 9יטן און 10-טן קרייז פון די קאָמיטעטן פון קאמף פּא­שלום האָבן אין קורצע פארזאמלונגען געפייערט דאָס אפישירן די טלאקאטן וועלכע באדייטן זייערע דערפאָלגן אין דער אקציע פון זאמלען די חתימות.

אין האָבן

רירף!

בירגער.

ראיאָן טודאָר וולאדימירעסקי ביז אצוינד געחתמעט 122.660 די גרופּעס, אָנגעמירם פונעם חבר יוסיף זיגמונד, ארבעטער ביי דער טריקאָטאזש-פאבריק פון דער נאס ,בעלא בריינער", קאָנסטאנטין זשיבאָו, פון דער פאבריק ,פלאקערא ראָשיע" און אנאס­טאסיא סאָרעל?א פונעם ל?אנדווייט­שאפטס-מיניסטעריום האָבן געזאמלט די חתימות פון אלע בירגער פון די גאסן יעפּורעאנו און וויטאן. אויך אויל די דאָזיקע גאסן האָט מען אפישירט פּלא­קאטן דורך וועלכע די בירגער ווייזן פול? מיט שטאָלץ, אז זיי האָבן אלע גע­חתמעט דעם אפּעל.

זי חתמעט דעם אפּעל פאר דער גליקלעכער צוקונפט פון איר זון

פאר דער גליקלֿעכער צוקונפט פון איר זון, פאר דעם אויפבלי פונעם פאָ­

טערלאנד,

חתמעט דאָרא פרילינג פוֹן

דער גאס טאַקע אנאסטאסיו נר. 6

{ דעם אפּע? פארן שליסן א שלום-אָפּמאך

צוגרייטונגען צו דער פייערונג פון 75 יאר זייט דער גרינדונג פון דעם יידישן טעאטער אין רומעניע

זונטיק דעם 10-טן יוני ד. י. איז פֿאָר" געקומען ביים יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט צענטראל-קאָמיטעט, א צווייטע באראטונג וועגן דעם צונרייטן די פייערונג פון 9 יאָר זינט דער גרינ­דונג פון דעם יידישן טעאטער אין רו­מעניע.

אין ראמען פון דער באראטונג אֶנ­

געפירט פונעם חבר אקאדעמיקער בארבו לאזארעאנו, פֿאָרזיצער פונעם יידישן דע­טאָקראטישן קאָמיטעט, זענען פאָרגע­קומען דיסקוסיעס בנוגע ארויסצוגעבן א באנד געווידמעט דעם יידישן טעאטער און זיין גרינדער א. גאָלדפאדען און בנונע דעם אָרגאגיזירן אן אויסשטעלונג וועלעכע זאָל ווייזן דורך אפישן, פאָטאָ­

גראפיעס, ביכער מאנוסקריפּטן א. א. די אנטוויקלונג פונעם יידישן טעאטער אין אונדזער לאנד, פוֹן זיין גרינדונג ביז היינט. ס'איז אויך דיסקוטירט געוװואָרן די פראגע פון אויפפירן גאָ?דפאדענס א פּיעסע אין הארבסט-סעזאָן.

זט