זייט 4
די לאגע אין ישראל און דער קאמף פאר כרויט און פרידן"
קיינטאָל איז די ווירטשאפט פון אונדזער פאנר, נאָך נישט געווען אין אזא קריטישער לאגע, וי אצינד. דער?עבנס-ניוואָ פון די ברייטע. פאלקס-מאפן האלט אין איין פאלן. דאָם לאנד ליידט פון א שארפן מאנג? אין עמנווארג און. סחורות פון ברייטן קאָנסום. עס בושעוועט די אינפלאציע און די שווארצע בערזע איז אין פולן בלי, די מאסן ארבעט-מענטשן קרעכצן אונטער דער שווערער לאסט פון די שטייערן און טאקסעס. די אינדוסטריעלע און לאנדווירטשאפטלעכע פּראָדוקציע, טראָץ די א" ביעקטיווע מעגלעכקייטן אויף צו אנטוויקלען זיך, בלייבט אסך ארונטער דעם דערפולן די מינימאלסטע באדערפענישן פון דער באפעלקערונג. די סחורות און דער עקפפּאָרט רעפּרעזענטירן נאר 10 פּראצענט פונעם אימפּאָרט.
דאָם פולשטענדיקע אונטערגעבן זיך פון דער ישראל-רעגירונג צום וואשינגטאנער דיקטאט, די:שטיצע װאָס די רענירונג גיט די אמעריקאגעררענגלישע מלחמה-העצער, די אָריענטאציע פון דער רעגירונג צו דער אמעריקאנער ,הילף" און ראָס אינקאדרירן פון דער ישראלישער עקאָנאָמיע אינעם סיסטעם פון קריגס-עקאָנאָמיע פון די פארייניקטע שטאטן, דאָס אלץ איז די ערשטע סיבה פון דעם וואָס עס פארשטארקט זיך דאָס צעפאלן פֿון דער אינדוסטריע און אה גריקולטור פונעם לאנד און פונעם פאראָרעמען די פֿאָלקם-מאסן, פון דעם וװואָס די פּאָליטישע רעאקציע פארשארפט זיך און פונעם פארלירן די נאציאָנאלע אומאָפּהענגיקייט. די גרויס-בורזשואויע אוֹן די אנפירונג פון מפּא"י, וועלכע איז א זיכערער אָנשפּאר פונעם אמעריקאנער אימפּעריאליזם אין ישראק,טראָגן די גאנצע פאראנטוואָרטלעכקייט פאר דער קריטישער לאגע פון דער מדינה.
+ד
די פארשטייער פוז דער רעגירונג האָבן דערקלערט, סיף חודש יאנואר ד. י., אז די אנקעטע וואָם מ'האָט געמאכט אין פארשידענע גרויסע אונטערנעמונגען האָט ארויסגעוויזן אז 5 פּראָצענט פון די ארבעטער קומען הונגעריק צו דער ארבעט. דאָס איז די לאגע פונעם שטאנדפּונקט פון דער אפיציעלער סטאטיסטיק.
אין דער ווירקלעכקייט אָבער, איז די לאגע פי? ערגער. די רעגירונג אפּראָװויזיאָנירט נישט די באפעלקערונג אפילו מיט די ראציאָנאליזירטע אלימענטן און פחורות. אין פעברואר האָבן אסך מענטשן נאָך נישט באקומען די ראציע מע? אויף דעצעמבער און יאנואר.
דער ברויטימאנג? איז געווארן אן אָפטע דערשיינונג. פונעם ארבעטערס. טיש פעלן שוין פון לאנג פלייש, פּוטער, מילך און אנדערע גרונטלעכע אלימענטן. די פּרײיזן אויף דער שווארצער. בערזע וואקסן פון טאָג צו טאָג. דער פּרייז פון א קילא פלייש איז וים? דער לױין' פון אן ארבעטער פאר דריי טעג, פון א קילא מארגארין, וי דער לוין פַאר אנדערטהאלבן טעג, פון א קילא צוקער אָדער מעל, וי דער לוין פאר א טאָג א. א. ו. אנטועכץ און שיכווארג זענען אויסערגעוויינלעך טייער. דער וווינונגען-קריזים פֿילט זיך זייער שארף.
עם האל?לט אין איין פאלן דער רעאלער פוין פון די ארבעט-מענטשן, אפילו די אָפיציעלע סטאטיסטיק ווייזט אָן אז די פּרײיזן פון עפנווארג זענען אין 1981 געווען ניין מאָ? העכער וי אין 1989, בעת אין דעם זעלבן פּעריאד איז דער נאָמינאלער לוין געוואקסן נאָר פיר מאָ?. האלב חודש פעברואר 1982, זענען די מלוכהפּרייזן פאר עפנווארג און סחורות, וי אויך פאר טראנפפּֿאָרטן, עלעקטרישע ענערגיע און פון אנדערע מינים אמטלעכעדינסטן געהעכערט געוואָרן מיט 80--100 פּראָצענט.. דער פּרייז פון ברען-שטאָף איז געהעכערט געוואָרן מיט 50---150 פּראָצענט.
גלייכצייטיוק וואקסן די פּראָפיטן פון דער פֿאראזיטארער בורזשואזיע וװאָס ווערט אלץ רייכער דורכן פארשטארקן די עקפפּלאָאטאציע פון די. ארבעט-מענטשן און פון דער פאנטאסטישער פּרײיזן-העכערונג. לויט וי עס שרייבט די צייטונג ,,דבר", פארקויפט מען ביי אונדז בוי-אייזן פאר 00} לירעס א טאָנע, בעת אין ענגלאנר קאָסט 11 לירעס. די צייטונג הארץ" מעלדעט, אז די פּראָדוקטן פון דער אָרטיקער אינדוסטריע ווערן פארקויפט 6---ם טאָל טייערער לויט דעם קאָסטן-פּרײין.
די גרויס-בורזשואזיע פון ישראל, געשטיצט פון די רעכט סאָציאליסטישע באָסן, פונעם הסתדרות(די קאָנפעדעראציע פון די יידישע סינה!וקאטן) פירט א ברייטע- אָפענסיווע
*) ארסיקל דערשינען אין ,פאר א דויער-'
האפטץ נר. 183.
שולוס, פאר פּאָלקסירעמאָקראטיעײ
יי פּאָלינראפישער צענטער נר. 8-- אינרוסטריעלע מלוכח אונטערנעטונג. 2
.איקוףיבלעטער"
ש. מיקוניס
געגנעראליסעקרעטאר פּון דעד קאָמוניסטישער פּֿאַרטײי פון ישראל
קעגן די ארבעטיטענטשן, מאכט אז זיי זאָלן ארבעטן שווערער און פרירט-איין די לוינען. די דאָזיקע אפענסיווע, פארבונדן מיט דעם איבערגאנג פון דער ישראלעקאָנאָמיע צו א קריגס-פאָרמע, איז אָנגעפירט פון אמעריקאנער גאולייטערס.
דער פינאנץ-מיניסטער פון ישראל, פאָרלייגנדיק דער כנסת(פּארלאמענט) דעם בודזשעט פּראָיעקט אויף 82--1981, האָט אָנערקענט אז ,אין די לעצטע אכט חדשים פונעם יאָר 1 האָט זיך די לאגע פארערגערט." ער האָט געמאלדן א כסדרדיקן אראָפּשטײיג פונעם לעבנס-ניוואָ, וועלכער לויט זיינע רייד, איז אין לעצטן יאָר געפאלן מיט 22 פּראָצענט.
אין אן אויסערגעוויינלעכער קריטישער לאז גע געפינען זיך א פערט? מילואָן נייע אימיז גראנטן וועלכע געפיגן זיך אין די מעברות (אימיגראנטן-לאגערן).
דער שווערער ווינטער פון 52---1981 האָט ארויסגעוויזן אין זיין פולער גרויזאמקייט דאָס אומגליקלעכע לעבן פון די דאָזיקע מענטשן וועלכע האָבן זיך באזעצט אין געצעלטן וואָס האָבן זיי נישט באשיצט פאר קעלט, רעגן און ווינט. די אימיגראנטן לעבן אין אומבאשרייבלעכע אנטי-סאניטארע באדינגונגען. זיי ליידן טער פון יעדן פון עפסנווארג-מאנג?, פון קלוידער-מאנג? און פון ארבעטלאָזיקייט. די נייע אימיגראנטן באקומען די נירעריקסטע לוינען און א?ץ ביי זי טרעפט מען דעם גרעסטן פּראָצענט קראנקהייטן און קינדער-שטערבלעכקייט.
ך
די באפעלקערונג פון ישרא? האָט געגרייכט סוף יאר 1951, צו 1.862.000 מענטשן: 0" יידן און 172.000 אראבער. בכן, פונעם טאָג װאָס ס;האָט זיך געשאפן די ייךשע מלוכה, איז די יידישע באפעלקערונג געוואקסן מיט 118 פּראָצענט. פארן ל?אנד זענען געשטאנען די ברענענדיקע פּראָבלעמען פון דער עקאָנאָמישער אנטוויקלונג, די נויטווענדיקייט צו אנטוויק?ען די אינדוס" טריע און די אגריקולטור. דאָס האָט אָבער געפאדערט א פּאָליטיק פון שלום און נאציאנאלֶע זעלבסשטענדיקייט פונעם לאנד. אָבער די אנפירנדיקע קרייזן פון ישרא? האָבן די צוקונפט פונעם לאנד געשטעלט אויף דער אמעריקאנער קארט און האָבן פארבינדן דעם גור? פון זייער מלוכה צו דער אגרעסיווער פּאָליטיק פון די פארייניקטע שטאטן, איבערגיבנדיק פאקטיש דאָס אָנפירן פון דער מלוכה צו עטלעכע ואָלסטריט-משגיחים. די רעגירער פון די פארייִנוקטע שטאטן רעדן וועגן ישראל ווי וועגן זייער זיכערסטן אָנשפּאר--- נאָך טערקיי--אינעם מיטלען מזרח, ווֹי וועגן א אוואנסירטע פּאָזיציע אויף צו פארטיידיקן ,די אמעריקאנער פרייהייט" אין דער דאָזיקער געגנט. די דאָזיקע פּאָליטיק פון דער בן-גוריונישער ישראלרעגירונג האָט געמוזט פירן און פירט צום טאָטאלן באנקראָט פונעם לאנד.
זייענדיק צוגעבינדן מיט הענט און פים צו די אמעריקאנישרענגלישע קריגסיפּלענער, האָט די בן-גוריוןהרעגירונג פארציכטעט. אויף דעם געדאנק. צו אנטוויקלען די נאציאָנאלע אינדוסטריע און אגריקולטור און האָט אויפגעבוי איר עקאָנאָמישע פּאָליטיק אויף דער באזע פון אימפּאָרט און פון ,,הילף", איבערהויפּט פון די פארייניקטע שטאטן. לויט די אָפיציעלע צופערן, האָט דער דעפיציט פונעם אויסערןהאנד? פון אונדזער לאנד, אין די לעצטע צוויי יאר און 11 חדשים דערגרייכט די סומע פון 0 לירעס, טראָץ דער באדייטנדיקער רעדוצירונג פונעם אימפּאָרט פון ארטיקלען פון ערשטער נויטווענדיקייט פאר דער באפעלקערונג, פון פוראזשן פאר. בהמות און רוישטאָפן פאר דער אינדוסטריע.
די לאגע פון דער אגריקולטור איז כאדאקטעריסטיש פאר דער אלגעמיינער לאגע אין לאנד. די רעגירונגסיפּאָליטיק פון בארויבן, איבערהױויפּט די אראבישע באפעלקערונג, האָט געבראכט דערצו אז ס'זענען פארלאָזט געוואָרן נישט באארבעט, צענער טויזנטער דונאם(א דונאם איז א צענט? העקטאר) מיט ציטרוס-פלאנצונגען און. קרוב צו 70 פּראָצענט איילבירט-פלאנצונגען.= ס'איז באדייטנר געפאלן די תבואה"פּרּאָדוקציע, די פּראָדוקציע פו באָסטאנעס-גערטנער און אנדערע פלאנצונגען. די ווייץ-גערעטעניש למשל, אין 1980---1949, איז געווען 27.000 טאָנעס לגבי 104.000 טאָנעם= אין'' 1942; גערשטן 36.900
טאנעס לגבו 0 טאָנעס; די פּראָרוקציע
פון געמיזע און קארטאָפ? 161.000 טאָנעס
לנבי 194.000 טאָנעס; פון טרויבן 16.900.
טאנעס קעגן 88.000 טאָנעס; פרוכטן 11.400 טאנעס קעגן 42.000 טאָנעס. אויף דעם אופן, האָט דאָס רואינירן פון דער ווירטשאפט פון דער אראבישער באפעלקערונג געבראכט צום צעפאלן זיך פון דער נאנצער ישרא?דווירטשאפט.
די אגריקולטור אין ישרא? פולט אויס דורכשניטלעך אן ערך פון 40 פּראָצענט פון רער בפעאלעקרונגם באדערפענישן אין לאנדווירטשאפטיפּראָדוקטן. מיר האָבן באדארפט איטפּאָרטירן 90 פּראָצענט פונעם ווייץ וואָס מיר פארנוצן און א גאנצע ריי אנדערע לאנד" װירטשאפטסיפּראָדוקטן.= דאָם אנולירן| רי מלוכה-סובווענציעס פאר דער לאנדווירטשאפטפּראָדוקציע, דאָס רעדוצירן די עפנטלעכע איינריכטונגען ואס זענען נויטווענריק פאר דער אגריקולטור און גלייכצייטיק די אילוזיעס פון דער. ישראלירעגירונג בנוגע די אמעריקאנער ה?וואות,-- דאָס אלץ האָט אונטערגעגראָבן אונדזער לאנדווירטשאפט וועלכע, אחוץ דעם אלעמען, טראָגט נאָך די שווערע משא פון די חובות, אין באטרעף פון זעכציק מיליאָן לירעס צו די בענק און ,נאציאָנאלע" טרעסטן, א סומע וואָס דערגרייפט כמעט די ווערט פונעם גאנצן?אנדווירטשאפטלעכן איגווענטאר.
אין א שווערער לאגע געפינט זיך אויך די אינדוסטריע פונעם לאנד. די קאפּאציטעט פין די מאשינען-איינריכטונגען איז נאָר אויף דער העלפט אויסגענוצט. דער פּראָצענגט פון די ארבעט-מענטשן וועלכע ארבעטן אין דער אינדוסטריע איז אראָפּ פון 29,8 פּראָצענט אין 9, אויף 28,1 אין 1980. ביי די אונטערנעמונגען פון לייכטע מאשינען-בוי זענען אין 0 געווען באשעפטיקט 2.768 מענטשן קעגן 4.058 אין 1949 און אין דער כעטישער אינדוסטריע רעפפּעקטיוו 8.619 קעגן 98ֿך.4. די לאגע האָט זיך נישט פארבעסערט אויך נישט אין 1981. איינע פון די הוױיפּט-סיבות פון דער דאָזיקער לאגע איז דער פאקט װאָס ישראל? איז אָפּהענגיק פונעם ווילקיר פון ,דער אינטערנאציאָנאלער קאָמיסיע פאר צוטיילן די רוֹישטאָפן" װאָס איז קאָנטראָלירט. פון די בענק פון װאָל-סטריט און וועלכע פארהאלט אלע רוישטאָפן פאר די פארייניקטע שטאטן.
עס עקזיסטירט כמעט נישט קיין איין אֶפּי צווייג פון אונדזער אינדוסטריע, פונעם מסחר, אָדער פון אונדזערע פינאנצן ווו ס'זאָל נישט האָבן אריינגעדרונגען דער אמעריקאנער קאפּיטאל.
דער אמעריקאנער קאפּיטאל, באגלייך מיטן ענגלישן קאפּיטאל, האלטן איין דאָס אנטוויקלען פונעם?אנד, דערשטיקן די נאציאָנאלע עקאָנאָמיע, בינדט ישרא? אין די קייטן פון פּאֵלֵיטישער פארשקלאפונג און רעזערווירט עס דעם ראָל פון א באזע אין די אגרעסיווע אנטייסאָוועטישע פּלענער פונעם אימפּעריאליזם אין מיטלען-מזרח.
א זייער קל?אָר בילד וועגן דער פארבינדנקייט צווישן דער ישרא?-רעגירונג און דער מלחמהפּאָליטיק פון די וואשינגטאָנער רעגירער און וועגן דעם פארוואנדלען דאָס?אנד אין א סאטעליט פונעם פּענטאגאָן, גיט אונדז דער מלחמח-יבודזשעט אויף 52---1981. די אויסגאבן וועגן מיליטער און פּֿאָליצײי וואקסן כסדר און רעפּרעזענטירן פאקטיש 60 פּראָצענט פונעם גאנצן בודזשעט. 80 פּראָצענט פונעם סכום פון די בודזשעט-הכנסות רעפּרעזענטירן די דירעקטע און אומדירעקטע שטייערן, אויף די פּלייצעס פון די ארבעטנדיקע מאסן.
די קאָמוניסטישע פראקציע פון דער כנסת האָט שטרענג קריטיקירט דעם אנטי-פאָלקישן בודזשעט און האָט פארלאנגט מען זאָל רעדוצירן העלפט פון די מיליטערישע אויפנאבן, וועלכע זענען פארבינדן מיט די מיליטערישע התחייבותן וואָס די ישרא?-רעגירונג האָט אויף זיך גענומען לגבי דער רעגירונג פון די פֿארייניקטע שטאטן. די קאָמונסיטישע פראקציע האָט געפאָדערט פון דער רעגירונג, א פּאָליטיק פון שלום, אלס די איינציקע פּאָליטיק וועלכע פארזיכערט די סעקוריטעט פון דער מלוכה און איר צוקונפט.
די קאָמוניסטישע פראקציע פון דער כנסת האָט אויפגעדעקט גרונטלעך די אומגעצוימטע עקספּלאָאטאציע פון די ארבעטנדיקע מאסן אין ישרא? און איבערהויפּט דאָם אונטערדריקן די אראבישע באפעלקערונג, אחוץ א קאָפּי שטייער ואס ווערט איינקאסירט, אויף דער באזע פון פולקאמענער ,,גלייכהייט" פונעם פעודאל מיטן ארבעטלאָזן, איז נאך איינגעפירט געװאָרן א שטייער אויף דער תבואה, וי אויך דער
שטייער אין אייער". די מיליטערישע טריר=
{ זאז5 מם.סא! חקטמזא!-- 3 זא 201168816 וטחזאט=
בונאלן לייגן ארויף גרויסע געלד-שטראָף אויף רי אראבישע ארבעטער וועלכע גייען זוכן ארבעט, אין יענער זייט פונעם װױינאָרט, אָן צו האָבן א ספּעציעלע דערלויבעניש מצד די מיליטערישע באהערדן.
די רעגירונג מאכט אלץ שטרענגער דעם מיליטערישן רעזשים אין די אראבישע געגנטן, וועלכער שטעלט מיט זיך פאר א רעזשים פון ,געגנטן פון צוואנגס-מושב", העלפט צו די מאָנאָפּאָליסטישע געזעלשאפטן זיי זאָלן עקסספלאָאטירן אָן שום בושה די אראבער פעלאכן. אזוי צאָלט די געזעלשאפט ,בוסטאן קארמע?" די פעלאכן פאר זייערע לאנדווירטשאפטיפּראָדוקטן, נאָר האלב פונעם מארקיפּרייז. דער אראבישער ארבעטער באקומט א לוין װאָס איז העלפט פונעם לוין פונעם יידישן ארבעטער אָדער נאָך ווייניקער; דער אראבישער ארבעטערין ווערט באצאָלט א פערט? פון דעם װאָס ס'באקומט א יידישע ארבעטערין. טויזנטער פעלאכישע משפּחות זענען פַּשׁוט פארטריבן געװאָרן פוז זייער ערד, וועלכע איז דערנאך איינגעטיילֿט געװאָרן צו אראבישע ארענדארן און פעודאלן. אָנהענגער פון דער בן-גוריון-רעגירונג.
די מערהייט פון דער אראבישער באפעלקערונג באשעפטיקט זיך, וי ס'איז באקאנט, מיט דער אנריקולטור. פאר די באדערפענישן פוז די אראבישע דערפער איז צוגעטיילט געװאָרן, אינעם בודזשעט פונעם. אגריקולטור-מיניסטעריום, 8.000 לירעס, כעת אויף צו דרעסירן די פּאָליציי-הונט איז צוגעטיילט געװאָרן 9,000 לירעס. כאָטש די אראבער זענען 11 פּראצענט פון דער באפעלקערונג פונעם לאנד, איז צוגעטיילט געװאָרן פארן אונטעריכט פון דער אראבישער באפעלקערונג נאָר 4 פּראָצענט פון די בודזשעטדאויסגאבן פונעם אונטעריכטס-מיניסטעריום. ס'איז ועלבספארשטענד?עך אז די רעגירונג ווייזט ניט ארויס קיין שׁום זארג אויף צו באשיצן די עפנטלעכע געזונטהייט און פארי זיכערן מינימאלע-סאניטארע באדינגונגען אין די אראבישע דערפער. א רעזשים פון געוואלט און ווילקיר, אין וועלכענס באדינגונגען יעטוועדער פּאָלוציסט און יעדער סאָלדאט זענען באלעבאטעם און דיספּאָנירן פונעם נור? פון די מענטשן--- אָט דאָס באטייט די ,,דעמאָקראטיע" פון בז-גוריון אין די אראבישע געגנטן.
די קאָמוניסטישע פּֿארטיי פון ישׂרא? איז דער איינציקער סאָציאלער כוח, וועלכער קעממט קאָנסעקווענט און אָן מורדא' פארן פארטיידיקן די ארבעטער-מאסן און מאָביליזירט די דע" מאָקראטישע שיכטן פון דער יידישער און אראבישער באפעלקערונג קעגן דער פּאָליטיק פון נאציאָנאלער אונטערדריקונג, הונגער און מל?חמה. די קאָמוניסטישע פראקציע פון דער כנסת האָט פּרעזענטירט א פּראָיעקט פון א געזעץ בנוגע דעם אָפּשאפן דעם מיליטערישן רעזשים און די נאציאָנאלע דיסקרימינאציע פאר דער אראבישער באפעלקערונג. אין אט דעם גערעכטן קאמף באקומט די קאָמוניסטישע פּארטיי אן אלץ גרעסערע שטיצע מצד דער גאנצער פּראָגרעסיסטישער עפנטלעכער מיינונג.
אי
די קריטישע עקאָנאָמישע און פּאָליטישע לאגע אין ישרא? רופט ארויס דעם צאָרן און די וואקסנדיקע אומצופרידנקייט פון די ארבעטמענטשן. עס פארשטארקט זיך דער קאמף פון דעם ארבעטער-קלאס און פון די ברייטע מאסן ארבעטימענטשן קעגן דער אָפענסיווע פון דער בורזשואזיע און רעגירונג קעגן זייערע פֿונדאמענטאלע רעכט. אלץ אָפטער קומען פאָר דעמאַנסטראציעם פון די נייע אימיגראנטן וועלכע פאעדרן וווינונגען און ארבעט.
אין משך פונעם יאר 1981 זענען פארגעקומען א סך דעמאָנסטראציעס פון די ארבעטסלאָזע און מנדל"גר, טבריה, חיפה, רחובות, באר-שבע, עפולה און אין אנדערע שטעט. אין יולי 1981 האָט אױסגעבראָכן א גרויסער שטרייק פון די אייזנבאן-ארבעטער. עס זענען אָרגאניזירט געװאָרן שטרייקן ביי די נאפטראפינעריעם פון חיפה, ביי די אונטערגעמונגען פון די פּעטראָל-געזעלשאפטן שעל, סאָקאָני ווטקואוס,. איראס פֿעטראָלעום קאָמפּ., יערוואַלע עלעקסטריק קאָמפּ,
אין נאָוועמבער 1981, דורך דער איניציאטיוו פון דער קאָמוניסטישער פּארטיי און פון מפּ"ם (פארייגיקטער ארבעטער-פּארטיי) זענען פאָרגעקומען מאסן-דעמאָנסטראציעס פון די ארבעטער אין ת?-אביב, חיפה און ירושלים. אונטער דער לאָזונג ,ברויט און שלום!" פאריאָרן אֶקטאָבער איז פאָרגעקומען א שטרייק פון די לאָקאָמאָטיוו-מעכאגיקער וועגן לוין-העכערונג. דער שטרייס האָט פּאראליזירט דעם באן-פארקער אין נאנצן לאנד.
(המפוך אי קוֹמעוריקן גומער,