Jahrgang 
184 (1952) נר. 184 7-טער יאָרגנג
Seite
2
Einzelbild herunterladen

ייירא ה, זיי==

,איקוהיבלעטער"

נר. 184

מיר פאראורטיילן דעם פארברעכערישן ציוניסטיש"נאציסטישן האנדל!

די פארזאמלונג פון פּיאטרא-נעאמץ

די פארזאמלונג איז דערעפנט געוואָרן פון דעם חבר סימאָן אקסעלראד, סעקרעטאר פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאמיטעט-- פיאטרא­נעאמץ, וועלכער האָט אין קורצע שטריבן אג. געוויזן דעם אמתן צוועק פון. די פארהאנדלונ­גען צווישן בן-גוריון און אדענאוער.

נאָכדעם האָט ער געגעבן דאָס װאָרט דעם סטאכאנאוויסט-אינזשינער= מארטשעל ווייס, פון דער פאבריק, קאמונא דין פֿאריז", ווע?­בער האָט פאָלגנדעס געזאָגט אין זיין רירנ­דיקער רערע:

,די װאָס פלעגן אריינפאלן אין רי העגט

פון די היטלעריסטן, זענען געוואָרן באנוצט -אלס קאָבייען פאר עקספּערימענטירן און אלס רוישטאָף וועגן פאבריצירן זייף. דאָס

בלוט פון די קינדער װאָס מען האָט דערנאך קאָנסערווירט, האָט מען אוועקגעשיקט אויפן פראָנט פאר די פארווונדעטע היטלעריסטישע נעפטיעם. און די דאזיקע פארברעכער. ווילן אצינד די ציוניפטן ,רעהאביליטירן"? עם האָט אויך גענומען דאָס װאָרט חבר פאקטאָר. יוסף,. מיטגליד אין= כאלמעקאָכִישן פּראָחוציר-קאָאָפּעראטיוו ,מונקא?, וועלכער איז יאליין. אויך געווען דעפּאָרטירט אי אוישוויז יאון פארלוירן{ראָרט זיין מוטער און אומצאָ­ליקע קרובים./

נאָך אים הָאֵשׁׂ גערערט דער 18ייעריקער פּיאָנער ווענגער שֹרָי, א יתום פארבליבן פון דעפּאָרטאציע. ער שָאְט דערציילט וויאזוי עס איז דערהרגעט געװֿאָרן זיין פאטער, און ער האָט געשלאָסן זיינש; ווערטער, או:

;מיר האָבן נושט קוִין בלוט צו פארקויפְן, מיר װולן נישט אז-אנדעלע קיִנדער זאלן ליידן וי מיר האָבן געליטן; אז אנדערע מאמעם זאָלן ליידן וי מיין מאמע האָט געליטן!"

נעמענדיק דאָס װאָרט, האָט חבר מיכאיל קאָנסאטנטין פאָרזיצער פונעם קאמיטעט פון

קאמף פאר שלום פון פּיאטראינעאמץ, אָנגע­וויזן אז די פארזאמלונג וועלכע איז אָרגאניזירט יגעװאָרן פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט האָט אויך דעם באדייט אווסצודריקן נאָכאמאָל די צושטומונג פון די יידישע ארבעטימענטשן פאר דער זאך פוז פארטיידיקן דעם שלום.

צום סוף האָט גענומען ס' חברי ה. לייבאָוויטש-שערבאן, מיטגלוד אין ביוראָ פון יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט--- צענטראל­קאָמיטעט. דער רעדנער האָט אָנגעוויזן ואָס .עם. באהאלט זיך אין הינטערגרונט פון די ציוניסטיש-נאציסטישע= פארהאנדלונגען. און וועלכע פארהאנדלונגען האָבן דערוועקט דעם צאָרן פוז אָרנטלעכע נאיווע יידן װאָס פלעגן זיך נאָך צוהערן צו די ציוניסטישע שושקערייען. רעדנדיק וועגן די אזויגערופענע ,אנטשעדו­קונגען". וואָס בן-גורוון פארלאנגט פון אדע­נאוערן, האָט חבר ה. לייבאָוויטש-שערבאן אֶנ­

געוויזן אז תמיד האָבן די מערדער פון פַעלִי קער זיך באנוצט מיט ליגנס כדי אָפּצונארן די מאסן. די היטלעריסטן גופא, מורא האבנדיק פאר דער רעוואָלט פון דו מיליאָנען מענטשן, פארמאכטע אין לאנערן, האָכן זיך באנוצט מיט ליגנם. זיי האָבן אויפגעבויט דעם וואָגזאל טרעבלינקא. אהער פלעגן זיי ברענגען די אינ­טערנירטע פון פארשידענע לאגערן און געטאָס מיטן אויסרייד, אז זי פירן זי קיין דייטשלאנר צו דער ארבעט; זיי אויסגעטיילט באז-בילעטן און אינסטאלירט און די וואנָאֲנֶען. אבע- די נאן האָט זיך אָפּגעשטעלט ביי די אויוונס פון די לאגערן."

ער האָט אָנגעוויזן וי עס אנטוויקלט זיך דער באוואָפענונגס-געיעג- אין די קאפּיטאליסטישע לענדער, און וויאזוי די יידישע בורזשואזיע שטייט אויפן צד פון די שונאים פון דער מענטש­הייט, די אמעריקאנער און ענגלישע אימפּעריא­לוסטן--- און כאטש דער אנטיסעמיטיזם אנט­וויקלט זיך אין די פארייניקטע שטאטן און אין אנדערע קאפּיטאליפטישע לענדער, שטיצט די יידישע בורזשואזיע. די אָרגאניזירער פון די ראפיאלע פארכארייען אוּן פון אנטיסעמיטיזם. דאָס איז טאקע די טראדיציע פון דער יידישער בּורזשואזיע וועלכע האָט אויך געשטיצט היט­לערן. יה ,די יירישע ארבעטימענטשן פוז פיאטראז נעאמץ--- קאָנען אזעלכע פיגורן, געמיינע קאָ­לאבאָראטאָרן פוז די היטלעריסטן וי דער ציו­ניסטישער פירער-א.?. זיסו, גרויס-אינדוס" טריעלֿער וועלכער האָט אין דער צייט פון די פינצטערע יאָרן געלעבט א לאנגע צייט אין הוטַלעריסטישן דייטשלאנד, אָדער דער אינדוס­טריעלער, דער ציוניסט מ. ווייסמאן, געוֶועזענער שותף. צו דער בּוהושער פאבריק און היינט האָט ער פאבריקן אין בעלגִיע, לוקסעמ­בורג אוּן האָלאנד; וי דער געמיינער גִרְווִסער סוחר וויינראוך וועלכער האט איניינעם מיטן

יקריגס-פארברעכער, דער קאָלאָנעל שוימאָרו גע"

שיקט צום מויט פיר יידישע ארבעט-ימענטשן."

דער רעדנער האָט אָננגעוויזן אויף די אר­בעטער, טעכניקער, באאמטע וועלכע דערפולן מיט ערע די פליכט אלס בויער פונעם פאָצוז אליזם, וי דער אינזשינער-סטאפאנאָוויסט מארטשעל ווייס, די ארבעט-שלאָגלערין אדעלא אווראם, וי דער אלטער 9/דיעריקער מעכאניז קער מארקו שפֿיגלער אוֹן דער סאָרטירער הער" מאן לייבאָוויטש וועלכע האָבן זיך חשבון געד געבן אז די ציוניסטן ווילן זיי אריינארן אין א פּאסטקע און זיי האָבן פארציכטעט אויפן פארן קיין ישראל און ארבעטן מיט אלץ מער

פּיאטרא-נעאמצער

באגייסטערונג.

די פארזאמלונג האָט געשלאָסן דער חבר סימאן אקסעלראד, וועלכער האָט געלייעגט דעם פּראָטעסט.

* די פארזאמלונג פון יאס

זונטיק דעם 11יטן מאי ד. י. זענען געקומען טויזנט יירישע ארבעט-מענטשן, אויפן רוף פוד נעם יידישן דעמאָקראטישן קאמיטעט, צו דער פּראטעסט-פארזאמלונג וועלכע איז פאָרגעקומען אינעם זאל פון יאסער יידישן מלוכה-טעאטער, { צו פּראָטעסטירן קעגן דו פארהאנדלונגען פון בז-נוריונס שליחים מיט אדענאוערס שליחים.

עס עפנט די זיצונג חבר סימאָן שאיע, סעק­רעטאר פונעם אָרטיקן יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט, וועלכער האָט אין נאָמען פון דעל יידישער ארבעטנדיקער באפעלקערונג אויסגע­דריקט זיין צאָרן קעגן אמעריקאנער אימפּע­ריאליזם ואס ווי? אָנצינדן א נייעם וועלט­קריג און האָט וועגן דעם צוועק אויך צוגע­גרייט די ,פארהאנדלונגען" צווישן די. צוויי מאריאָנעטן-רעגירונגען. נאָכרעם האָט גענומען ס'װאָרט דער ארבעטער-יסטאכאנאוויסט פאו? גרינבערג, פון דער פאבריק ,צעסעטורא" און קאראלינא לופּו, אלמנה פונעם יאסער פּאָגראָם, וועלכע האָבן אָנגעוויזן אז מען דארף נישט זשאלעווען קיין שום מי אינעם קעמף קעגן די װאָס גרייטן נויע פארניכטונגס-לאגערן. עס האט נאך גערעדט חברטע פֿיקער סידי, יתומה פון פראנסניסטריע, וועלכע האָט שארף פאר­משפּט די העזה פון דער בז-גוריון-קליקע צו פארהאנדלען אין נאמען פון די אומגעקומענע מיליאנען יידן; דערנאך האָט גערעדט חבר דאָסאָפּטײיי מצד דעם רעגיאָנאלן קאָמיטעט פון קאמף פאר שלום, וועלכער האָט אונטערגע­שטראָכן, אז אלע אָרנטלעכע מענטשן פון דער יגאָרער וועלט שטעלן זיך אנטשלאָסן אקגען די

אמעריקאנישדענגלישע אימפּעריאליסטן, די צינדער פון א נייעם קריג, אוז קעמפן גֶעטֲריי

פאר שלום. אין נאָמען פונעם יידישן דעמאקראטישן קאָמיטעט--- צענטרא?-קאמיטעט, האָט גע­

רעדט חבר נ. נאלדהאמער.

דער רעדנער האָט אָנגעוויזן אין ברייטע שטריכן, אויפן צוועק פון די פארהאנדלונגען צווישן דער בן-נוריון-קליקע און דער פאשיס" טישער רעגירונג פוז באָן. ער האָט צווישן אנדע" רעס געזאָגט:

,די יירישע ארבעט-ימענטשן, צוזאמען מיט די אנדערע נאציאנאלע מינדערחייטן פון אונךזער לֿאנד איניינעם מיטן רומענישן פאָלק, בויען דאָס נייע לעבן ווו ס'פארענריקט זיך אויף אייביק די עקספּלאאטאציע פוּן מֶענטַש דורך מענטש. זוי. באזוייזן אויף דעם אופן זייער איבערגע­געבנקייט לגבי דער זאך פון שלום און דעמאָ­קראטיע. זיי דרוקן אויס אַזוי ארום זייער דאנקבארקייט לגבי דער רומענישער ארבעטער­פּארטיי װאָס האָט זיי געגעבן די מעגלעכקייט פון ארבעט און אנטוויקלונג."

די פֿארזאמלונג האָט זיך געענדיקט מיטן לייענען דֶעם פּראָטעסט פונעם יידישן דעמאָ­קראטישן קאמיטעט קֶעגן חי פארהאגדלונגען פון דער ציוניסטישער ב}-גוריון-רעגירונג מיט דער נעאָ-נאצישער אדענאוערירעגירונג. דער אנוועזנדיקער עולם האָט זיך איינגעאייגנעט דעם פּראָטעסט,

עפנטלעכע פארזאמלונגען ארגאניזירטע פונעם יידישן דעמאקראטישן קאמיטעט

:{ די פארזאמלונג?פון סוטשעאווא

זונטיק דעם 4יטן מאי איז פאָרגעקומען ביים אָרטיקן יידישן דעמאָקראטישן קאמיטעט א פּראָטעסט-פארזאמלונג אין וועלכער די יידישע ארבעטימענטשן האָבן פאראורטיילט די ניי דערטרעכטיקע פארהאנדלונגען פון בן-גוריונען מיט אדענאוער.

דאָס דערעפנונגפ-יװואָרט האָט געהאַ?טן הבר סעגאל, סעקרעטאר פונעם אָרטיקן יידישן דעד מאָקראטישן קאָמיטעט און מצר די ארבעטער חבר אבראטאוויטש סימאָן, שלאָגלער-ארבעטער אין דער פאבריק ,,סטרעדואינצא" פון איצקאני.

ס'האָט גענומען דאָס וװואָרט חברטע טאני הערשקאָוויטש, אן איבערלעבענדע פון יאסער פּאָגראָם אין יאָךר 1941.. דערנאך האָט גערעדט חבר מייער אָזיאס, וועלכער האָט פּראָז טעסטירט קעגן. די פֿארהאנדלונגען צווישן בן­גוריונען און אדענאוער. שאָלדאנעסקו יאָאן, רעלעגירטער פונעם שלום-קאָמיטעט, וועלכער האט גערעדט ועגן פארשטארקן דֶעם קאמה פאר שלום. חבר מאָר הערבערט דעלעגאט פו­

נעם יידישן דעמאקראטישן קאמיטעט--- צענ­טראל-קאָמיטעט, וועלכער האָט גענומען

דאָס װאָרט זוייזט אַן צווישן אנדערע אז: ,נאָר א

דאנק דער פאָוועטישער ארמיי וועלכע האָט אונדז באפרייט זענען מיר היינט פריי און מיר בויען אונדז א ניי און גליקלעך לעבן. חבר באָר­טאש דומיטרו דער סעקרעטאר פונעם ראואָן פון דער רומענישער ארבעטער-פּארטיי שטרייכט אונטער די נידערטרעכטיקייט פון דער. בן­גוריון-קליקע אָנווייזנדיק אז אונטער די פּלייי צעם פון דו פארהאנדלונגען זענען באהאלטן די שונאים פונעם ארבעטער-קלאס, די אנגלאָ­אמעריקאנער אימפּעריאליסטן און ווייזט אָן די אויפגאבעםס פון די יידישע ארבעטימענטשן וועגן דערפולן און איבערשטייגן דעם מלוכה­פּלאן.

חבר סעגאל איזאק לייענט פאָר דעם פּואָז טעסט פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעטט צענטראל-קאמיטעט.

אויף די פּניטער. פון די אָנוועזנדיקע האָט מען געקענט זען-די-פעפטע אנטש?אָסנקייט צו קעמפן קעגן די פארברעכערישע פארהאנד­לונגען.

ביים שלוס פון דער פארזאמלונג האָט דער אנוועזנדיקער עולם מיט באנייפטערונג מאני­פּעסטורט פאר שלום. קארעסטפּ. נינגאָלר

די פארזאמלונג פון באקוי

דאָ נישט לאנג, איז פאָרגעקומען אין באקוי א פּראָטעסט-פארזאמלונג, גערופן פונעם ארי טיקן יידישן דעמאָקראטישן קאמיטעט, קעגן די פארהאנדלונגען פוז דער פארעטערישער בן{­גוריון-רעגירונג מיט דער נעאָ-נאצישער רעגי­רונג פון באָן. אין פוליגעפּאקטן זאל האָבן זיך געפונען אומצאָליקע ארבעטער, טעכניקער פון די אָרטיקע אונטערנעמונגען, באאמטע, באל­מעלאָכעס, הויזווירטינס, יוגנטלעכע א. אי

די פארזאמלונג האט געעפנט חבר יוסף וויים, סעקרעטאר פונעם רעגיאָנאלן קאמיטעט פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט. נאָכדעם האָט גערעדט חבר ראָזען נאטאן, א יתום פארבליבן פון יאסער פּאָגראָם. רעדנדיק וועגן די גרויסע מעגלעכקייטן פון לערנען און ארבעטן אין אונדזער ד. פ. ר. האָט חבר ראָזען אויסגעדריקט זיין צושטימונג מיטן גאנצן הארץ צום פּראה טעסט פון יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט, קעגן די אלע וואָס לעבן אויף די ווערמאכט.

עס האָט גענומען דאָס װאָרט חבר מישו קעטשולארו, דעקאָרירט מיטן ,ארבעט-מעדאל", טעכניקער פון דער פאבריק ,פּראָלעטארול", ער האט גערעדט פון דער שווערער צייט ווען די עקכפּלֿאאטירטע רומענישע און יידישע ארבע­טער זענען אויסגעשטאנען שווערע צרות. היינט, אינעם פאָלקס-דעמאָקראטישן רעזשִים, בויען די יידישע ארבעטער, צוזאָמען מיט אלע ארבעטנדיקע, א גליקלעך לעבן. חבר קעטשו­לֿארו האָט אויסגעדריקט זיין פּראָטעסט קעגן די געמיינע פארהאנדלונגען פון בן-גוריו|­אדענאוער, נעמענדיק אויף זיך די התחייבות צו ארבעטן מיט נאך מער ליבשאפט פארן היימ?אנד, די ה. פ. ר.

אין נאָמען פון שִטאָט-קאָמיטעט פון קאכף פאר שלום, האָט גערעדט חבר דוד הערשקאי וויטש, וועלכער האָט אָנגעוויזן אז דאָס דע" מאסקירן די פארהאנדלונגען איז א פליכט פון יעדן אָרנטלעכן מענטש וועמען דער שלום איז טייער און קעמפט צו פארטיידיקן די זאך פוּן שלום.

עס האָט גערעדט חבר קאראָל דאָמאשקאני.

די פארזאמלונג

זונטיס דעם 4יטן מאי ד. י., איז פאָרגע­קומען אין באָטאשאן א גרויסע פּראָטעסטיפאר" זאמלונג, אין קולטוריזא? ,בארבו?אזארעאנו" אֶרנאניזירט פונעםּ אָרטיקן ,אוקוף" קֶעגן די שענדלעכע פארהאנדלונגען פון דער צוןניסטי­שער בן-גוריון-קליקע מיט דֶער היטלעריסטישער אדענאוער-קליקע פון באָן.

חבר ד. סעגא? פונעם ,איקוף", האָט געעפנט די פארזאמלונג און געגעבן דאָס װאָרט דעם חבר ליינוואנד פון צענטראליקאָמיטעט. פון ,איקוף".

דער רעדנער האָט אין זיין פארטראג אָנגע וויזן אויף די נידערטרעכטיקע רכילות, מצר דעם אמעריקאנישרענגלישן אימפּעריאליזם װאָס ווי? אנצינדן א נייע וועלט-מלחמה, באנוצנדיק וועגן דאָזיקן צוועק ווידער אויפצולעבּן די נגאציסטי­שע ווערמאכּט.

,פדי צו ,רעהאביליטירן" דוי הִיטַלערוסטי­שֶׁע פארברעכער--- האָט דער רערנער געזאָגט -- וועלכע האָבן אומגעבראבט מיליאָנען מענטשן אין משך פוז דער צווייטער וועלט­

אגענטן און

וועמענס דערקלערונג עס האָט געמאכט א גרוי­סע ווירקונג. ער האָט דערציילט וועגן טויט" לאגער וואפּניוארקא און פארורטיי?ט יעדן פּרווו פון אויפצולעבן דעם דייטשן מיליטאריסטישן פאשיזם.

נאָכדעם האָט: גענומען דאָס ואָרט. חברטע בעטי נאָלדשטיין, מיטגליד אין ביוראָ פונעם יידישן דעמאָקראטישן קאָמיטעט צ. ק. וועלכע האָט צווישן אנדערעס געזאָגט:

,אין נאמען פון די יידישע מאסן פון אונדזער לאנד, ווי אויך פון דער גאָרער וועלט, קען רעדן דער ארבעטעריקלאס, קענען רעדן די שלום-פּארטיזאנער פון דער גאָרער וועלט ואס ווערן אָנגעפירט פון דעם אומבאזיגבארז סאוועטן-פארבאנד. נאָר א דאנק אונדזער באה פרייונג דורך דער פאָוועטישער ארמיו איז גע­לייזט געװאָרן די נאציאָנאלע פראגע ביי אונךז אין לאנד; זענען באשטראָפט געואָרן די פאר­ברעכער און העצער צו האס צווישן די פעל?­קער; איז געזיכערט געווארן א בל?יענדיק לעבן פאר די רומענישע ארכעט-ימענטשן און פאר די נאציאָנאלע מינאָריטעטן. דער חוב פון יעדן

רנטלעכן ייד איז, זיך איינצורייען אין פּראָ­הוקטיווער ארבעט, בּייצושטייערן צו רעאלי­זירן דעם פינףהיאָריפּלאן און עלעקטריפיצי­רונגסיפּלאן פון לאנד, צו בויען דעם סאָציאז ליזם. דערפולנדיק די דאָזיקע הויכע פּאטרואָ­טישע פליכט, שטייערן ביי די יידישע ארכבעט­מענטשן צום קאמף פאר שלּום, קעגן די מל­חמה-צינדער, די אמעריקאנער אימפּעריאליסט; און זייערע אגענטן די רעכטע סאָציאלדעמא­קראטן, טיטאָוסטן, ציוניסטן א. א.

צום שלום האָט גענומען ס'װאָרט חבר ווייס יוסף, וועלכער האָט געזאָגט אז מען דארף נישט לאָזן אָפּשוואכן די וואכזאמקייט קעגן די ציו­ניסטישע אגענטן וי מארק סעגאל, געוועזענער כלי-זין פונעם פילדערמאן א. א. דער חבר ווייס האָט אונטערגעשטראָכן די וויכטיקייט צוֹ דעמאסקירן די ציוניסטישע זייערע באלעבאטים װאָס פאר­האנדלען מיט באָן.

פון באָטאַשאן

מלחמה צווישן וועלכע אויך 6 מיליאָן יירן, האט דער אמערוקאנער אימפּעריאליזם באפוילן דער בן-גוריון-רעגירונג אָנצוהױיבן פארהאנדלען מיט דער נעאָ-נאציסטישער אדענאוער-רעגירונְג, וועגן אזויגערופענע ,רעפּאראציעס". די ייִדישע פאלקס-מאסן פון דער גאָרער וועלט און פון אונדזער?אנד, פּראָטעפטירן מיט זייער גאנצןז כוח קעגן דאָזיקן פאראט פון דער בֵן-נוריון­קליקע".

דער פארזאמלטער עולם האָט מיט גרויס אינטערעס זיך צוגעהערט רעדנער און מיט אומאויפהערלעכע אפֿלױיזן אויסגעדריקט זיין פעסטן ווילן נאָכמער צו קעמפן פאר שלום און צוגעשטימט צום פּראָטעסט פונעם יירישן דעמאָקראטישן קאמיטעט.

נאָכדעם האָט חבר שאיאוויטש געלייענט װאָרענונג די פארעטער" פון א. שפּיג?לבלאט און. חבו מארטשע? לייבאָוויטש האָט געזונגען הימן צו סטאלינען" און ,איך ארבעט אין קאאָפּעראטיוו."

װאָרעספ. ד. סעגאל