Jahrgang 
188 (1952) נר. 188 7-טער יאָרגנג
Seite
4
Einzelbild herunterladen

יק

זייט 4

די טעג איז פאָרגעקומען א קאָנפערענץ פון דער געזע?לשאפט ,תנובה" וועלכע פארקויפט כמעט 0/--80 פּראָצענט פון דער פּראָדוקציע פון די יירישע פּויערים. דאָרט האָט זיך ארוים­געוויזן די ,זאָרג" פון דער בז-גוריון-רעגירונג פארן פּױיער. 80 פּראָצענט פון די פֿוערישע ווירטשאפטן באקומען נישט קיין כעמישע בא­מיסטיקונג. דאם איז גורם קאַלאָסאלע פאר­לוסטן פאר דער גערעטעניש. די רעגירונג גיט נישט די מינימאלסטע הילף פאר די ניי-געשאז פענע ווירטשאפטן אין די פֿארוואָרלאזטע ארא­בישע דערפער. אסך פּויערים זענען, נישט בא­קומענדיק קיין וואסער, זריעה און נישט קיין שום אנדערע ארבעט, כדי צו קאָנען דערנערן זייערע:פאמיליעס, אנטל?אפן פון די דערפער, וי פון א שריפה.

דער ראש-דהמדברים פוּן דער ,תנובח"--­ווערלינסקי, וועלכער געהערט צו דער אנפירנ­דיקער מפּא"ישער קליקע, האָט דערקלערט אויף דער דאָזיקער קאָנפערענץ, אז דער סטאנדארר פון שפּייז פאר דער באפעלקערונג איז אויך אויף להבא אין א געפאר. די היגע דעמאָקרא­טישע פּרעסע שרייבט מיט רעכט, אז ס'איז א פארשטענדלעכע זאך אז דער בן-גוריון-אגענט, ווערלינסקי, האָט אויסבאהאלטן פארן פאָלק די אמתדיקע סיבות פון דער כסדרדיקער ירורה פון דער לאנדווירטשאפט, װאָס קייקלט זיך אלץ מער צו רואין אין רעזולטאט פון דער פא?לשער פּאָליטיק פון דער רעגירונג, צוליבן פארקלע­נערן אונטערן דיקטאט פון וואשינגטאָן די האנדלס-באציונגען מיטן ראטן-פארבאנד און די פאָלקס-רעמאָקראטישע לענדער, ווי אויך צוליב דעם פארווענדן דעם ווייטיגרעסטן טייל פונעם נאציאָנאלן בודזשעט אויף קריגס-צוועקן און דעם כמעט פולשטענדיקן נישט רעכענען זיך מיט די באדערפענישן פֿון דער ישׂראל­דיקער לאנדווירטשאפט. וועגן דעם זאָגט עדות דער פאקט, אז פון 8,8 מיליאָן דונאם פרוכט­בארן באָדן, ווערן'בלויז באארבעט 2 מיליאָן און 900 טויזנט דונאם... אין דער זעלבער צייט ווערן פון די פארייניקטע שטאטן איכפּאָרטירט פאר אומגעהייער טייערע פּרייזן כלערליי פאר­עיפּושטע קאָנסערוון און אנדערע אמעריקאנער פארלעגענע?אנדווירטשאפטלעכע פּראָדוקטן.

א

א נייעם קלאפּ פאר דער ישראלדיקער ווירט­שאפט איז דער נאפטיקרוזיס, וואָס איז אנט­שטאנען צוליבן אָפּזאָג פון די ענגלישע נאפ­מאגנאטן צוצושטעלן נאפט פאר ישראל. דאָס האָט תיכף גורם געווען א העכערונג אויף 25 פּראָצענט פון דעם פּרייז אויף אלע ברען-מא­טעריאלן. אין שייכות דערמיט, האָבן זיך אויך פארמאכט א ריי אונטערנעמונגען און די רייען פון די ארבעטס?אזע האָבן זיך באדייטנדריק פארגרעסערט.

אבער די פאָלקס-פיינטלעכע בן-גוריון-רעגי­רונג קיומערט זיך נאנץ ווייניק, װאָס עס שטארבט אָפּ איין ווירטשאפטלעכע צווייג נאך דער צוויי= טער, זי זוכט נישט קיין וװעגן אָנצובינדן

.איקוף-בלעטער"

די פארברעכערישע פּאליטיק פון דער בן-גוריון רעגירונג האט דערפירט ישראל צו ווירטשאפטלעכער רואין

פון א. מיילינג-- תליאביב

האנדלסיבאציונגען מיטן ראטן-פארבאנד און מיט די פאָלקס-ידעמאָקראטישע לענרער, װאָס ואָלטן אויף גאר צוגענגלעכע פּרייזן געקאנט צושטעלן די אזוי וויכטיקע נאפֿטיפּראָדוקטן פאר ישראל. וי איר שטייגער איז, רופט זי אסיפות און שאפט קאָמיסיעס, ואס דארפן באשליסן, וועלכע אונטערנעמונגען מען דארף שליסן אין שייפות מיטן נאפט"קריזיל...

א

אין ישרא? איז שוין פארשפּרײיט א ווערטל ,ווילסטו טרעפן א ישרא?-מיניסטער, זאָלסטו אױם זוכן אין וואשינגטאָן". און אלץ כדי צו פארוואנדלען דאָם לאנד אין א פעסטונג פֿון דער טרומאן-דעמאָקראטיע(לייען: קריגסיפּלאצ­דארם קעגן ראטן-פארבאנד). מען האלט אין איין פאָרן און פליען. אט איז דער בן-גוריוני­שער אויסערן-מיניסטער מ. שרת געקומען פון וואשינגטאָן און שוין אין זעלבן טאָג איז דוב יוסף עולה רג? געווען צו ,אים זאָל לעבן".

אויך די טרומאן-שליחים זענען אלץ אפטער מזכה דאָס ק?אנד מיט זייערע ,,באזוכן".?עצ­טנס. האָט זיך דאָ געטראפן מיט זיינע מענטשן דער מל?חמה-אונטערצינדער ביירוד וועלכער איז דער באפולמעכטיקטער פון סטייטידעפּאר­טאמענט פאר די ענינים פון מיטעלן און נאָענטן מזרח. נאָך א רייזע איבער די אראבישע לענ­דער און צפון-אפריקע האָט ער זיך באראָטן מיט די יידישע משרתים, וי אזוי נאָך מער צו פארוואנדלען ישראל? אין א קריגס-באזע אויפן נאָענטן מזרח. פון ישראל איז ער אָפּגעפלױיגן צו זיינע אייגענע קיין גריכנלאנד און טערקיי, אויף דער פראגע פון א צייטונגס-קאָרעספּאָנ­דענט האָט ער געענטפערט, אז ער האָט בא" קוקט עטלעכע פּלעצער אין ישרא?... און אז די געשפּרעכן מיט בן-נוריונען און אנדערע מיניס­טאָרן האָבן אים באפרידיקט...

א

גלייך נאָך דוב יוספס צוריקקער פֿון וואשינג­טאָן, איז' תיכף אנולירט געואָרן די קאָנטראָל איבער די וויכטיקסטע מאקןיפּראָדוקטן, װאָס גיט א פרייע האנט דעם שווארצן מארק און דער ,,פרייער איניציאטיוו" און ס'איז געקומען די פלוצימדיקע= דימיסיע צוליבן כלומרשטן ,שלעכטן געזונט-צושטאנד" פון פינאנס-מיניס­טער אליעזר קאפּלאן. אין דער אמתן האָט דאָס דער אמעריקאנער באָס באפוילן מש?ח צו זיין דעם מיניסטער, וועלכער האָט געוואָלט נאך איינהאלטן א שיין פון קאָנטראָל.

איין ,קליינעם" פאקטאָר האָט דאָס הייפל פארעטער ,,פארגעסן",-- די פאָלקסימאסן פון ישרא?. זי איבערצייגן זיך אלץ מער ווער ס'איז דער אמתדיקער שולדיקער אין זייער טרויעריקן מצב און הייבן אוף זייער שטים פון פּראָטעסט קעגן דער פארברעכערישער פּאָליטיק פון מ9­חמה, נויט און פאשיזאציע, וואָס ווערט גע­פירט דורך די היינטיקע ישראל-מושלים, פאר פרייהייט און נאציאָנאלע אומאָפּהענגיקייט.

ייו יי יי יי יי יי יי יא אי אי יי צווייטער אָוונט לכבור דעם אָנדענק פון די יידישע העלרן אין דער בולגארישער ווידערשטאנד-באוועגונג

דער יידישער קולטוריקלוב אין סאָפיע האָט שוין צום'צווייטן מאָ? אָרגאניזירט אן אָווגט, געווידמעט דעם אָנדענק פון די אומגעקומענע יידישע העל?דן אין דער בולגארישער ווירער­שטאנד-באוועגונג.

דערעפענענדיק די אקאדעמיע, האָט ווינעטא קאלעווא, די מוטער פון דעם אומגעקומענעם פארטיזאן משה קאלעוו, איינגעלאדן אין פּרע­זידיום די עלטערן פון די געפאלענע פּֿארטי­זאנער. די פרוי קאלעווא האָט צווישן אנדערעס דערקלערט: ,,מען דארף באגריסן די איניציאטיוו פונעם יידישן קולטוריקלוב. פארן אָרגאניזירן אזעלכע אָוונמן. מיר דארפן נישט פארנעסן אין

די, וועלכע האָבן אָפּגעגעבן זייער?עבן, כדו מיר זאלן היינט קאָנען. לעבן פריי, בויען דעם סאָציאליזם און ארבעטן פארן שלום".

דער דאָצענט פאליקאר, האָט כאראקטעריזירט דעם העלדישן קאמף פון די יידישע פֿארטיזאנער­העלדן קעגן די פארהאסטע פאשיסטישע הענ­קער. דער רעדנער האָט אונטערגעשטראָכן, אז צוזאמען מיט אלע אנטי-פאשיסטישע קעמפער האָבן זיי מיט געווער אין האנט געקעמפט פאר א שענער און בעסער לעבן פון די ארבעטנדיקע אין בולגאריע קענן פעלקער-מערדערישן היט­לער-פאשיזם, װאָס האָט זיך פארמאסטן אין דער ערשטער ריי אױיסצוראָטן דאָס יירישע פאָלק.

יי יי יי יי יי וו יי אונגארן האָט געשאפן א נייעם. מעריקאמענט קעגן אנעמיע

דער וויפנשאפטלעכעה ארבעט-קאָלעקטיוו פונעם אונגארישן וויסנשאפטלער און קאָשוט-­פרייזטרעגער דר. געאָרו איוואנאוויטש און דער אספּיראנט דר. לאיאש א?פעלדי האָט באריי­כערט די כעמישע אינדוסטריע מיטן שאַפן דעם מעדיקאמענט 12" װאָס ווערט אָנגעווענדט

מוט זיכערן דערפאלג קעגן אנעמיא פערניטשיא­סע. דאָס שאפן דעם דאָזיקן מעדיקאמענט איז אויך פונעם פאָלקסדווירטשאפטלעכן שטאנר­פּונקט פון א גרויסער באדייטונג ווייל ביז א­צונד איז 12" געבראכט געוװאָרן אין א באדייטנדיקער צאָ? פון אויסלאנר.

פּאָליגראפישער צענטער נר. 8-- אינדוסטריעלע מלוכח-אונטערנעמונג..

נר. 188

נאָטיצן

א פארשטערטע שמחה

די אָפיצירן פֿון די ,,קעניגלעכע לופט-כוחות" אין דעם טיי? פון מערב-בערלין, װאָט איז אֶקו­פּירט דורך ענגלאנד, האָבן אין פאָריקן חורשׁ איינעגאָררנט. א פארוויילונגס-אוונט. די ענג­לישע קאָמענדאטור האָט אויפגעפאָדערט די די­רעקציע פון דער פאבריק ,אָסראם" צוצושטעלן ארבעטערינס אין עלטער פון 17 ביז 20 יאָר וועלכע זאָלן ,,וויילן" די ענגלישע ,דזשענטעל­מענער".

ביי דער דאָזיקער געלעגנהייט איז כדאי צו באמערקן, אז דאָס איז נישט קיין אָריגינעלער אויפטו פון די ענגלענדער. די ,בראווע יענ­קעם" ווענדן א דעם דאָזיקן מין ,ספּאָרט"

אויף א מאסןיאופן נישט בלויז אין מערב­דייטשלאנד, נאָר אומעטום, ווו זי שטעלן זיי­ערע אלץ פארכאפּנדיקע שטיוול.

די ארבעטער ווען זיי האָבן זיך דערוווסט וועגן דער ,,איינלאדונג" פאר די ארעבעטערינס פון זייער פאבריק האָבן געדראָט, אז זיי וועלן מאפנווייז קומען כדי צו פאָטאָגראפירן די אָנ­טיילנעמער פון דער פארוויילונג און אוב ס'וועט נויטיק זיין-- אָנצונעמען מער ווירקנדיקע מיטלען...

די דאָזיקע אנטש?אָסענע שטעלונג מצד די ארבעטער האָט צעשטערט די פארוויילונג פון די ענגלישע אָפיצירן.

אינעם דאָזיקן משוגעת איז פאראן א מעטאָר

דאָס געריכט פון געשוווירענע אין קאָבלענץ (מערב-דייטשלאנר) האָט נישט?אנג צוריק א­רויפגעגעבן א כאראקטעריסטישן אורטייל. בא­טראכטנדיק דעם פּראָצעס פון א געוויסן ריינ­הארד שאָסאן, וועלכער האָט פארנוואלדיקט זיין צוואנציקיאָריקע סעקרעטארין, דערנאָך צע­האקט זי מיט א האק אויף שטיקלעך האָט דאָס געריכט פארמשפּט אים אויף תפיסה, אָבער נישט צוגענומען ביי אים די בירגער- און ערן­רעכט. די מאָטיוון פונעם אורטיי? זענען פאָל­גנדיקע:

,דער פארמשפּטער איז געווען אן אֶפּיצִיר

בעת דער מלחמה און באקומען פיל ארדנס. דאָט געריכט האלט, אז עס דארפן נישט צוגענומען ווערן ביי אים די אָרדנס, וועלכע זענען געווען זיין שטאָלץ."

ס'האָט זיך געהאנדלט, פארשטייט זיך, וועגן היטלעריסטישע אָרדנס, אייגנטלעך איז זיך נישטאָ װאָס צו ווונדערן אויב די פארברעכער, וועלכע ווארפן אראָפּ דזשומע-באצילן אויף קאָ­רייעשע קינדער קאָנען טראָגן אָרדנס און גע­פינען זיך אויף דער פריי, טאָ פארוואָס האָט נישט דאָס דאָזיקע רעכט א מערדער וועלכער זיצט אין תפיסה.

די שרעקלעכע לאגע פון אונטעריכט אין די פארייניקטע שטאטן פון אמעריקע

די צייטונג ,וואשינגטאָן פּאָסט", פּובליצירט אן ארטיק? פונעם סענאטאָר הומפרעי וועלכער שטרייכט אונטער די שרעקלעכע לאגע פון די שול-לאָקאלג אין די פארייניקטע שטאטן. ס'ווערט אָנגעוויזן, אז לויט די אָפיציעלע דאטן זענען 40 פּראָצענט פון די שול-לאקאלן אין א נישט באפרידיקנדיקן צושטאנד. אריבער 8 מי­

פונעם ישראלי,גן-עדן'

ליאן אמעריקאנער קינדער לערנען אין שׁולן וואָם זענען אויסגעזעצט דער געפאר פון שרפה.

הומפרעי ציטירט א שו? פון דער געגנט סיט­לי וועלכע האָט פונקציאָנירט צוויי יאָר אין א קוילן-מאגאזין. אין דער געגנט פּאָרט היילו (שטאט קאנזאס) האָבן די קינדער געלערנט אין א שטאל.

חיפהער שטאָט-ראט געהעכערט די שטייערן מיט ,!'50

חיפה. דער חיפהער שטאָט- ראט האָט בא­שלאָסן צו העכערן די אלגעמיינע שטייערן מיט 0 פּראָצ. דער דירה-שטייער וועט געהעכערט ווערן אויף 40---80 פּראָצ. אין בודזשעט ווערן אויך פאָכגעזען דראסטישע רעדוקציעס אויף

סאָציאלע אויסגאבן. די פאָרשטייער פון דער קאָמוניסטישער פּארטיי זענען שארף ארויסגע­טראָטן קעגן דעם פאָרגעלייגטן פאָלקס-פיינט­לעכן בודזשעט, וועלכער טרעפט שווער די אר­בעטנדיקע מאסן.

עס וואקסט דער יקרות און די ארבעטסלאָזיקייט

תלדאביב--- דער פּרייז אויף נאפט איז גע­העכערט געוואָרן מיט 28 פּראָצענט. די בע­קערייען און בהמות-ציכטלער פאדערן צו הע­כערן די פּרייזן אויף כרויט און מילך.

צוליבן מאנג? אין ברען-שטאָף וועט באגרע­נעצט ווערן די צעמענטיפּראָדוקציע און אין

רעזולטאט דערפון וועט זיך בארייטנדיק פאר­גרעסערן די ארבעט?אָזיקייט צווישן די בוי­ארבעטער. א

דאָס קאָמוניקאציע-מיניסטעריום האָט בא­שטעטיקט די 15 פּראצענטיקע העכערונג פון די טראנפפּאָרט-יטאריפן.

דעמאָנסטראציע פון ארבעטלאָזע אין חדרה

ת?יאביב. צווישן די איינוווינער פֿון חדרה הערשט א שטארקע ארבעטלאָזיקייט. מיט עט­לעכע טעג צוריק איז פארן בנין פון ארטיקן

שטאָט-ראט פאָרגעקומען א גרויסע דעמאָנ­סטראציע פון ארבעטלאָזע, וועלכע האָבן באזעצט די ביוראען.

די קאָמוניסטישע פּארטיי פון ישראל רופט צום קאמף קעגן דעם איינשליסן דאָס לאנד אין אגרעסיע-"בלאָק

תליאביב. אין צוזאטענהאנג מיט די רעווע­לאציעס וועגן געחיימען באריכט פון אדמיראל פעכטעלער, האָט די קאָמוניסטישע פּארטיי פון ישרא? פארעפנטלעכט פאלגנדיקע דעקל?אראציע:

דער שעף פון דער אָפּעראטיווער אפּטיילונג פון אמעריקאנער פלאָט, אדמירא? פעכטעלער, האָט לוט א געהיימען דאָקומענט, ואס איז פֿאר­עפנטלעכט געוװאָרן אין פּאריזער ,לע מאָנד", אויפגעדעקט אז די רעגירונג פון די פארייניקטע שטאטן פּלאנירט אָנצוהויבן א דריטע וועלט­מלחמה און צו פארוואנדלען דעם ראיאָן פונעם מיטלענדישן ים אין א הויפּט-יבאזע פאר דער אמעריקאנער אגרעסיע קעגן ראטן-פארבאנד.

דאָס איז אן אומבאשטרייטבארער באווייז,

אז ד! אמעריקאנער מאכט-האָבער גרייטן צו א נייע ווע?לט-מלחמה!

די ב}-גוריון-רעגירונג, וואָס האָט אריינגע­שלעפּט ישרא? אין אמעריקאנער רייטוואָגן, שליסט איין אונדזער לאנד אין די צוגרייטונגען צו א נייער וועלט-שחיטה.

דאָס ישרא?יפאָלק ווי? נישט קיין דריטע וועלט-מלחמה!

צום קאמף קעגן איינשליסן ישרא? אין אנטי­סאָוועטישן בלאָק!

צוֹם קאמף קעגן אגרעסאָרישע באזעס אין אונדזער לאנד!:

נידער מיט די אמעריקאניש-ענגלישע מלחטח­העצער און זייערע?אקייען אין ישרא?!

זאָל לעבן דער שלום!

זאז:. 8סטמזאז-- 3 זא 0ןח0:1698ס!/ו8זאס=

'+­