Jahrgang 
194 (1952) נר. 194 7-טער יאָרגנג
Einzelbild herunterladen

/194.סא

-110/951 8.סא:086610 8 6/816חסד)

7טער ­

געזעלשאפטלעך"ליטערארישער זשורנאל-- דערשייגט

8זםום.זטטן

זפזוואס- ושאט 5888ס6טסאסס 508 65תסת

וו

2

דאס רעכט אויף ארבעט //.

;א פּרעכטיקע דעראָבערונג:פארשריבן אינעם.

פראיעקט פון דער נייער קאנסטיטוציע

איינס פון די וויכטיקסטע רעכט װאָס זענען פארגעזען אינעם פּראָיעקט פון דער נייער קאנסטיטוציע פון דער ר. פ. ה.---וועלכעס

װוייזט מיט וויפ? מיר זענען פארויס געגאנגען פון די קאפּיטאליסטישע מלוכות,--- איז דאָס רעכט, אויף ארבעט װאָס ווערט באלוינט לויטן 'סאַציאליסטישן פּרינציפּ, רעכט וװואָס איז. פאר­ישריבן אין ארט. 7}7, אזוי:

,פאר די בירגער פון דער רומענישער פאָלקס­דעפֿובליק איז געזיכערט דאָם רעכט אויף אר­בעט, דאָס הייסט דאָס רעכט צו באקומען א גאראנטירטע ארכעט װאָס זאָל באצאָלט ווערן לויט דער קוואנטיטעט און קוואליטעט. דאָס רעכט אויף ארבעט איז גאראנטירט דורך דער

עקזיסטענץ און דער אנטוויקלונג פון דער סאָ­

ציאליסטישער פארמאציע פון דער נאציאָנאלער יעקאָנאָמיע, רורכן אומאויפהערלעכן און סיס­טעמאטישן וווקס פון די פּראָדוקציע-כוחות אין דער רומענישער פאָלקסירעפּובליק, דורכן יבאזייטיקן די מעגלעכקייטן פון די עקאָנאָמישע קרוזיםן און. דורכן ליקווידירן די ארבעט­לאַזיקייט"'

דאָס רעכט אויף ארבעט--- אָן וועלכן עט קאָן נישט עקזיסטירן קיין שום אמתדיקע פריי­יהייט פאר די ארכעטנדיקע,--- איז נושט גע­זיכערט און קאָן נישט זיין געזיכערט אין קיין ישום קאפּיטאליסטישער מלוכה פון דער וועלט.

אין די קאפּיטאליסטישע מלוכות וואלגערן זיך היינט ארום אין שווערער נויט 850 מי­ליאָנען ארבעטלאָזע. אין די פארייניקטע שטאטן פון אמעריקע עקזיסטירן היינט, טאקע לויט ידי אפיציעלע אַנװייזונגען(וועלכע פאלסיפיצירן אויף א גראָבן אופן די רעאליטעט) 4.200.000 !טאָטאלע ארבעטלאזע און 9 מיליאָן טיילװיין :ארבעטלאָזע. מיליאָנען מענטשן זענען ארוים­געווארפן אויף הפקר, קרמנות פון דער נויט זאון הונגער, אומעטום ווו עס הערשן די אמע­ריקאנער אימפּעריאליסטן און זייערע משרתים. סומט היינט פאָר טאָג טעגלעך אין פראנקרייך, יאוטאלוע, מערב-דייטשלאנדר א. א. וו. דוי א­מעריקאנער. ,,הילף" באטייט פאר די מארשא­יליזירטע לענדער דאָס. פארלירן זייער אומאָפּ­

הענגיקייט, דאס צעשטערן די נאציאָנאלע זוירטשאפט, דאָם אויסהונגערן די ארבעטנדיקע שאסן.|:

אלץ אָפּטער קאָן מען לייענען אין דער פּראָ­גרעסיווער פּרעסע פון ישראל אזעלכע ידיעות וי די װאָס איז פּובליצירט געװואָרן אין נר. :228 פון נאָוועמבער 1981 פוז דער צייטונג ,גלאסו? פּאָפּאָרולױי", אָרגאן פון דער קאָמו­גיסטישער פּארטיי פון ישראל: ,די אמעריקא­ער זוכן אָפּצושַטעלן די גאנצע טעקסטיפ­פּראָרוקציע פונעם-לאנד. די פאבריקן. פון יש­ראל האָבן אָפּגעזאָגט א גרויסע צאָל? אַרבעטער. :אזוי באנוצט נאָר 20 ארכעטער די פאבֿריק

כותגא", אין וועלכער עס ארבעטן געוויינלעך 80-.. פון דער נרויסער פאבריק ,אתא" שקסטיל" האָט מען ביז איצט אָפּגעזאָגט

0 ארבעטער... די קאטאסטראָפע פוֹן אונדזער יטעקסטי?דאינדוסטריע איז איינע פון די פא­טאלע און דירעקטע רעזולטאטן פון דער פאך­ניכטנריקער אמעריקאנער, הילף" וועלכע פאךר­וואנדלט ישראל אין א אָפּזאץמארק פון די פארייניקטע שטאטן."

דאָם ערשטע לאנד און דער וועלט װאָס האָט פּראָקלאמירט און האָט עפעקטווו פארזיכערט 'דאָס פארווירקלעכן די רעכט אויף ארבעט איז דער סאַוועטן-פארבאנד. די דאָזיקע פּֿרעכטיקע דעראָבערונג פון די ארבעטנדיקע--- װאָס איז פארשריבן אין דער סטאלינישער קאָנסטיטו­ציע, װאָס איז אָנגענומען געוװאָרן אין 1996 = איז מעגלעך געװאָרן א דאנק דער גרויסער

פעלקער..

סאָציאליסטישער אָקטאָבער-רעוואָלוציע,= א ראנק דעם פאקט ואס אין סאָוועטן-פארבאנר איז ליקווידירט געװאָרן די קאפּיטאליסטישע עקאָנאָמיע און ס'איז געבויט געוואָרן א נייע עקאָנאָמיע, די פאציאליסטישע עקאָנאָמיע.

מיר קאָגען איצט צוטרעטן צום פארשרייבן אין געזעץ פון די געזצן פון אונדזער לאנד, אין דער קאָנסטיטוציע:פון דער ר. פ. ר., ראָס גאראנטירן די רעכט אויף ארבעט, אין דער ערשטער ריי א דאנק דעם פאקט װאָס דאָס רעכט אויף ארבעט און צו א לוין נאך דער קוואנטיטעט קוואליטעט פון דער ארבעט איז געװאָרן א לעבעדיקע ווירקלעכקייט, איז אריין אײן דער פּראקטיק פֿון אונדזער טאָג­טעגלעכן לעבן, ווערט פארטיידיקט פונעם אר­בעט"געזעץ-בוך ואס איז אָפּגעשטימט געװואָרן פון דער גרויסער נאציאנאלער פארזאמלונג.

די דאָזיקע וויכטיקע. דעראָבערונג איז דער­מעגלעכט געװאָרן א דאנק דעם פאקט װאָס פונעם 11-טן יוני 1948 זענען די וויכטיקסטע פּראָדוציר-מיטלען,. די אינדוסטריעלעה, באנ­קארע-, פארזיכערונגה,- מיניערע. און טראנס­פּאָרט-אונטערנעמונגען געװאָרן דאָס אייגנטום פונעם גאנצן פאָלק; א דאנק דעם פאקט װאָס די סאָציאליסטישע עקאָנאָמישע פאָרמאציע--­וועלכע האָט א אָנפּירנדיקע ראָלע אין אונדזער נאציאָנאלער עקאָנאמיע--- איז אין אן אומ­אויפהערלעכער אנטוויקלונג אויפן יסוך פון די מלוכהיפֿלענער װאָס ווערן דערפולט און אי­בערגעשטיגן פון יאָר צו יאר דורך דער בא­גייסטערטער ארבעט פוגעם ארבעטנדיקן פאָלק; א דאנק דעם פאקט װאָס דער אָנפירנדיקע­כּוח אין דעם דאָזיקן פּראָצעס פון טיפער אי­בעראנדערשונג, איז די רומענישע ארבעטער­פּארטיי וועלכע אָריענטירגדיק זיך לויט. דער לערע פון לענין און סטאלין און באזירנדיק זיך אויף דער רייכער דערפארונג פון די קאמפן ונעם ארבעטער-קלאס, פירט דאָס ארבעטנ­דיקע פאָלק פון אונדזער לאנר אויפן וועג פון בויען דעט סאָציאליזם,

אויף דעם דאָזיקן יסור זעגען דערשינען צענער און הונדערטער טויזנטער ארבעטיפּלע­צער און דער ארבעטעריקלאס פֿונעם לאנד אין געוואקסן פוֹן יאר צו יאָר,

אזוי איז דֶער ארבעטער-קלאס געוואקפן אין יא 1980 מיט 280,000 מענטשן לגבי דעם יאָר 9, און אין יאר 1951 איז ער געוואקסן מיט נאָך 910.000 לגבי דעם יאר 1980.

אויף אזא אופן איז די ארבעטלאָזיקייט אויפגעלייזט געװאָרן און דער ר. פ. ר.

לאמיר באנוצן די באזונדערע געלעננחייט בדי צו איבערצייגן אלץ מער די גישט­אינקאהרירטע אין דער ארבעט--- און בפרט די פרויען און יוגנטלעבע,-- זאלן זיך תיכף ווענדן צו פּראָדוקטיווער ארבעט, נוצלעכע דעם לאנר, אין דער אינדוסטריע און אויף די סאָ­ציאליסטישע שאנטיערן, און פאר דעמאסקירן אומברחמנותדיק אלץַ אגענטן וועלכע וואגן גאר אריינארן, חורך גיפטיקע שושקערייען און ליגנערישע צוזאָגעכצער, די יירישע ארבעטימענטשן צום פיינטלעכן לאגער אין וועלכן דער פארעטער בןגוריון האָט פאר­שלעפּט די מרינה ישראל,

אזוי ארום וועלן מיר ביישטייערן צום גרויסן ווערק, דורך וועלכן אונדזער טייער חיימלאנר די רומענישע פאָלקס-רעפּֿובלֿיק װעט ווערן אן אלץ שטארקערער כוח אין שלוםילאגער װאָס ווערט אָנגעפירט דורכן סאָוועטן-פארבאנד, װאָס וועט צונישטמאכן די מאכינאציעס פון דוי נייץע

היטלערס, די אמעריקאנער אימפּעריאליסטן און= אלע יעניקע וועלכע װאָלטן געוואגט צו הויבן א.

האגט קעגן דער פרייהייט און שלום פון די

מחטו}ס21:6 11ז88סזק2 וזזסזמסס 16) מו 811:8וק. 6818

פּרייז באן 5 וח8ט!ו}סזס

אונטער דער רעדאקציע פון א קאָמיטעט

רעראקציע: בוקארעשט, מאטעי באסאראב 82. טעל, 20,929 4 1612.8 2 מ8588ה2! 1, ,11פָ6תגוסמל!:86186):8 .:.

1

סק 1828

6טער אויגוסט 1952 1 40);)18. 6

אויגוסט,

פאר די בירגער פון דער רומענישער פאָלקם­רעפּובליק איז געזיכערט דאָס רעכט אויף ארבעט, דאָס הייסט דאָס רעכט צו באקומען א גאראנטירטע

ארבעט. װאָס זאָל באצאָלט ווערן לוט דער טיטעט און קוואליטעט.

דאָס רעכט אויף ארבעט איז גאראנטירט דורך דער עקזיסטענץ און דער אנטוויקלונג פון דער סאָציאליסטישער פאָרמאציע פון דער נאציאַנאלער עקאָנאָמיע, דורכן אומהויפהערלעכן און סיסטעמא­| טישן וווקס פון די פּראָדוקציע"כוחות אין דער רו­{ מענישער פאָלקס-רעפובליק, דורכן באזייטיקן די מעגלעכקייטן פון די עקאָנאָמישע קריזיסן און דורכן

קוואב"'

=| ליקווידירן די ארבעטלאָזיקײט.

(ארט. 77 פון דעם פּראָיעקט פון דער קאָנסטיטו. ציע פון דער רומענישער פאָלקסירעפּובליק) מקשפאעגעענצעגט גושפהעשעתעעאעפעעעמקועהקקטי

,

א מעכטיקע אָנרעגונג

צו ארבעט

דער ארטיק? 81 פונעם פּראָיעקט פון דער גייער קאָנסטיטוציע ווייזט: ,פאר די ארבעט­מענטשן, בירגער פון דער רומענישער פאלקס­רעפּובליק, אֶן אונטערשיר פון נאציאָנאליטעט, ראסע, געשלעכט, איז געזיכערט דו פולשטענדי­קע גלייכבארעכטיקונג אויף אלע געביטן פונעם עקאָנאָמישן, פּאָליטישן און קולטורעלן לעבן.

יעדע דירעקטע אָדער אומדירעקטע= בא­שרעגקונג פון די רעכט פון די ארבעטימענטשן, פירגער פון רער רומענישער פאָלקסירעפּובֿליק, דאָס פעסטשטעלן דירעקטע אָדער אומדירעקטע פּריווילעגיעס אויפן גרונט פוז ראסע אָדער נא­ציאָנאליטעט צו וועלכער עס געהערן די ביו­געד, סיי װאָס פאר א מאניפעסטירונג. פון שאָװױיניזם, ראסנהאס, נאציאנאלער האס אָדער נאציאָנא?ל-שאָוויניסטישע פּראָפּאגאנדע, ווערט

באשטראָפט. בעפאָר, האָבן/ מיך די ארבעטיגעבער גע­האלטן. ביי דער ארבעט גאָר ,סעזאָן-צייט",

נאָכדעם האָבן זיי מיר אֶן שום שאלות, אָפּגע­זאָגט פוז רער ארבעט. אָבער טאקע בשעת איך האָב געארבעט האָבן זיי מיר געגעבן א חוזקדיקן לוין, ווייפ די ארבעט-געבער האָבן געווסט אז דורך די ראקיאלע רדיפות. ועל איך זיך נישט קענען אנגאזשירן אין א פאב­ריס אָדער אוזינע.

היינט רעכן איך זיך אויך צווישן די יעניקע פאר וועלכע דער רעזשים פון פאָלקסידעמאָ­קראטיע האָט געזיכערט פולע גלויכהייט אין

און קאמף

רעכט אוֹיף אלע געביטן פונעם עקאָנֿאָמישן, פּאליטישן און קולטורעלן לעבן, אזויווי עס ווייזם דער פּראָיעקט פון דער קאָנסטיטוציע. באקומענדיק הילף פון דער פּארטיי איך זאָל זיך אָנאייגענען אלץ א העכערע קוואליטעט. האָב איך געקענט דערגרייכן צו ווערן סטא­כאנאָוויסט און בריגאדע-פאראנטװאָרטלעכער, איך זאל ווערן אן אקטיווער בויער פונעם סאָ­ציאליזם.

לכַבור דעם פּראָיעקט פון דער נייער קאָנ­פטיטוציע נעמען אויף זיך, איך און די נאנצע בריגאדע, התחייבותן אז אין חודש אוינוסט ע

אֶלן מיר דערגרייכן. א פּלאן-איבערשטייגונג ואס זאָל ווייניקסטנס מיט 5 פּראצענט אי­בערשטייגן די ביז איצטיקע רעאליזירונגען. אין

דער זעלבער צייט וועלן מיר פארמערן דעם קאָ

עפיציענט פון דער קוואליטעט פון 78,606 פּראָצענט אויף 80 פּראָצֶענט, רעאליזירנריס

אויך אָפּשפּאָרן אין דער ווערט פון 800 ליי. מיר ווייסן אז אויפן דאָזיקן אופן וועלן מיר ביישטייערן צום קאמף פון פארשטארקן אונ­דזער טייער היומלאנר, צום קאמף קעגן די פארברעכערישע מאכינאציעס. פון די קרינם­העצער, וועלכע ווילן אוֹנדז אויפסניי אריינ­ווארפן אין רער שרעקלעכער מיזעריע פון עקם­פּלאָאטאציע און נאציאָנאלער אונטעררריקונג. משה הערשקאַװיטש סטאכאנאָוויסט פאבריק, קיראָוו",--- בוקארעשט

יי יי יי יי יי יי יי יי יי { אונרזערע רעכט זענען גאראנטירט וײיל מיר זענען פריל

פון עקספּלאָאטאציע און נאציאָנאלער אונטערדריקונג

אלם דאָקטאָר, דערמאן איך זיך, אז אין רי בירגערלעכע קאָגסטיטוציעס איז קיינמאָל נישט דערמאנט געװאָרן וועכן שׁוץ פונעם געזונט. אינעם פּראָיקעט פוז דער קאָנסטיטוציע פון דער רומענישער פאָלקסדרעפּוֹבליק ווערט פעסט­געשטעלט צווישן אנדערע איין ארטיקל? 17 אז די מלוכח: ,פארזיכערט דעם אומאויפהערלעכן וווקס פונעם וווילשטאנר און געזונטהייט פון די פאָלקס-מאסן פון די שטעט און דערפער".

די דאָזיקע שוץ איז א רעאליטעט. אין אונ­

דזער היימלאנד עקזיסטירן אומצאָליקע געבורט­

הייזער, קינדער"פּאָליקליניקס, שפּיטאָלן, יאס­לעס, קינדער-היימען זומער-קאָלאָניעס ווו מען זאָרגט פאר דער אנטוויקלונג און פארן געזוגט פון די קינדער פון די ארבעטנדיקע:

לכבוד

איז קאפּיטאליסטישן ישרא? האָבן די אר­בעטער און עמיגראנטן רעכט צו ארבעטן, אָבער... ווו געפינען זיי? זיי האָבן רעכט צוּ װווינען אפילן אין א וילע אויפן הר הכרמל, אבער.... דערווייל וווינען דאָרט פּריצים.:

מיר בירגער פון דער ר. פ. ר. האָבן ממשות­

דיקע רעכט גאראנטירטע דורך דער קאָנסטיטו­

ציע וִוייל מור זענען באפרייטע פון עקטפּלאָא­סאציע און נאציאָנאלער אונטערדריקונג. פאלט אויף אונרז דער חוב מיר זאָלן מיט אלע אונ­דזערע כוחות פארטיידיקן דעם פאָלקס-דעמאָז קראטישן רעזשים ווו, ס'בויט זיך,. אונטער דער אָנפירונג פון דער רומענישער ארבעטער­פארטיי, א ניי לעבן פון פרייהייט און שלום.

דה. יוסת ערענקראנץ

דעם 23יטן אויגוסט

און ראציאָנאליזירונגען

ביי דער איי?ל-פאבריק ,, אינטעראינדוסטריאפ" אָראדעא, קומען פאָר דערפאָלגרייכע סאָ­צואליסטישע פארמעסטן= לכבוד דעם 28יטן האָבגריק. דעם הױיפּט-אָביעקטיוו, דעם קאמף פארן כסדרריקן וווקס פון דער ארבעטסיפּראָדוקטיוויטעט און רעדוצירונג פון קאָסטיפּרײין.

ביי דער פּרעס-סעקציע איז געוואקסן די אר­בעטיפּראָדוקטיוויטעט מיט 16 פּראַצענט, א דאנק א דערפיגדונג פון חבר אל?בערט פראנ­

סחורות אויסגעארבעטע

דו מיטגלידער פונעם קאָאָפּעראטיון /1יטער בואי!/ פון, הוש באגעגענען דעם 28יטן אוי­

גוסט מיט נייע דערפאָלגן אין דער פֿראָרוקציע.

אזוי ארום האָט דער קאָלעקטיוו פון דעם קאאָפּעראטיוו קאָנפּעקציאָנירט פון אָפּפאל-מא­טעריאל, איז משך פון חודש יוני. און אין

ציסק, וועלכער האט קאָנסטרואירט אן עלע­וואטאר ואס פורט אויס די האנטיארבעט פון 8 ארבעטער. דער חבר ראָזענבערג סאלאמאן האט אריינגעבראכט אייניקע ענדערונגען ביים אויל"פּרעס, די ראציאנאליזירונג וואָם האָט פארמערט איר קאפּאציטעט האָט דערפירט צום רעדוצירן דעם ספּעציפישן קאָנסום פון די אוי­סערלעכע מאטעריאלן װי אויך צום רעדוצירן דעם קאָסטיפּרײן,

פון אָפּפאל-מאטעריאל

פּאָר אויבערטיילן פאר סאנדאלן, און דער ווערט פון 17.488 ליי,

אין דער דאָזיקער אקציע האָבן זיך אוים­געצייכנט די חברים: קאָקא וואסילע, סעגאל הערשקו, קיליע יאָן און טשיאָבאָטארו אנטאָן.