529 Dritter Theil, Naturgeſchichte
1098. jahr, ingleichen 1136, 1221. da von Oſtern bis in den herbſt naßwetter geweſen. Ferner die jahre 1310. 1467. 1541. 1546. welches leztere eine groſſe theurung nach ſich gezogen, 1569. hat das getreide und der wein gelitten on der naͤſe. 1579. hat es vom Jun. bis 7 Jul. beſtaͤndig geregnet 1587. und 1595. ſein ebenfalls ſehr naß geweſen.
Aus unſern zeiten gehöͤret hieher das jahr 1744, welches iedoch fuͤr ſich eben keine ſonderliche theurung nach ſich gezogen: weil das getreide an den meiſten oͤrtern doch trukken eingebracht worden. vergl. ſ. 521.
XX. Wie man ſonſt bei den Geſchichtſchreibern hin und wieder vieles vom Bluhtregen aufgezeichnet findet; dabon Schottus Phys. Curioſ. L. XL ſ. 12. 69. Wolfius T. I. mwemor. ſ. 189. und T. II. ſ. 725. Fromondus Meteorol. L. V. c.& art. 3. ſ. 400. Vendelinus de pluvia ſanguinea Bruxellenſi ſ. 95 nachzuſehen fein: alſo iſt auch in der Mark in vorigen zeiten, und noch A. 1675. biel ſagens von dergleichen Bluhtregen geweſen, und zwar lautet ſolches dahin, daß eines Muͤllers in Großmantel Magd, Katharina Darmannin aus Stargard gebuͤrtig, am tage Mar. Verkuͤndigung, welches der 25 Maͤrz geweſen nachmittags um 4 uhr, da ſie unfern der vom Dorf nicht weit abgelegenen muͤhle eine trokne erle abgehauen und nach hauſe getragen, einen ieden im hauſe in
verwunderung und ſchrelken geſetzet, indem
ihr oberlaz oder jukke, auch nach deren ablegung haupt und leib bluhtroht geweſen, ohne daß die Magd das geringſte gemerket. Folgende tage am 26. und 27 Marz hatte ſich ein gleiches mit ihr zugetragen, und waͤre das Bluht auch an andere oͤrter ſtuͤkweiſe gefallen, und von den hunden ſehr begierig aufgelelkket worden; hätte auch ein geſicht von zwei Reutern gegen norden bemerket, und mare endlich durch eiue lange weiß gekleidete Perſon gewarnet worden, das Bluht nicht abzuwiſchen, ſondern ſich den gerichten zuzeigen. Davon hat in eben dem jahr M. Fried. Madeweis Madeviſius eine abhandlung geſchrieben, und den brief des daſigen Predigers Criſtoph Frankens mit drukken laſſen, welcher Rubr. 1. 5. Vll. A. 4. alſo lautet: Molitoris ancilla, cui nomen Catharinde Darmannae, Stargardienſis Anno hoc MDCLXXV. Feſto Maria annunciationis, erat die 25. Martii hora 4. pomeri
ana non procul a mola, ad pagum praedictum ſita, aridam alnum ſuccidere conata eſt, eamque ſucciſam& diviſam ſuis impoſitam humeris domum portavit. Sa
der Mark Brandenburg. L Kap. 530
lutans vero herile limen alios in admirationem, imo in ſtuporem non exiguum ſua calantica, quaſi ſanguine immerſa, traxit, id quod tamen ancillam praeteribat. Detracta vero calantica, ſanguinem non ſolum in ea, verum etiam in capite& tergo conſpexerunt, licet nullum vulnus in ipſius corpore fuerit deprehenſum, qua propter emundatione habuit opus. Sequente die nempe 26 Martii hora fere XI. antemeridiana rurſum ancilla egreditur e mola non procul a porta ſiſtens gradum, vultum dirigendo verſus orientem coelum obſer vat ſerenum,& quidem vel maxime inter urbem Regiomontum& pagum Gaedikendorft! Quo facto, polo velut aperto, duo equi ingentis molis nigricantes, capita ſeptemtrioni obvertendo, adverſis frontibus& ungulis acerrimam ineuntes pugnam, obtutum ejus incurrerunt. Rebus ſic ſtantihus, ancilla reliquos domeſticos, ut idem ſpectatum mirabile advolarent, clamore fatigavit. Cum vero ſurdis, quod ajunt, narraſſet fabulam, unicus tantum famulus venit, qui equidem ſerenitatem poli. verſus orientem ſimul adſpexit, equos vero praedictos, utpote quorum ſpecies jam tunc diſparuerant, ocellis ſuis non fuit adſecutus. Paulo poſt famulus avolat. Ancilla vero in eodem loco aphuc moras nectit, ubi ſpe maturius pluvia ſanguinea ab oriente, ut faſſa eſt; conſperſa fuit, adeo, ut veſtimenta Ppurpureo quaſi colore viderentur tincta. Perinde ſanguis circa ipſam cecidit in tellurem, abiens in grumos. Interea veniunt aliae perſonae e mola, reperientes ancillam ſanguine tinctam. Sanguinem vero, in terram qui ceciderat, canes inſatiabili aviditate lambentes imbiberunt, ita ut vix vi repelli potuerint. Praeterea vero& alia loca ſanguine fuere maculata, quae ab ipſo paſtore fuere obſervata, a quo etiam aliquid iſtius ſanguinis indicii caufa fuit reſervatum, Die Saturni(erat 27 Martii) ante Dominicam palmarum hora nona veſpertina mirabile illud fut continuatum, ubi ancilla ad poſticam exiſtens vidit perſonam longiorem, albente habitu adornatam, iubentem, ne amplius ahlutionem ſanguinis permitteret, ſed ſe iudicio publico ſiſteret. Dominica igitur Palmarum ſangineae notae aconcionatore & aliis hominihus in corpore ancillae, nec non ad poſticam ſparſae fuerunt notatae.
Die vorſtellung dieſer ſache iſt ſchon ſo bes da; daß man ihr nicht viel zumuhtet, 3 den